พรานบุญพบรอยอะไร? ตำนานที่พาไปสู่วัดพระพุทธบาทสระบุรี

* รูปภาพใช้เพื่อประกอบเนื้อหาเท่านั้น อาจไม่ใช่ภาพเหตุการณ์จริงหรือภาพจริงจากเรื่องในบทความ ขอบคุณภาพประกอบจาก https://graphic.in.th

ตำนานเล่าว่าพรานบุญเป็นผู้พบรอยบนหิน ส่วนประวัติวัดระบุว่าสมเด็จพระเจ้าทรงธรรมโปรดให้สร้างสถานที่สักการะ

ในตำนานที่ศูนย์มานุษยวิทยาสิรินธรรวบรวมไว้ พรานชื่อบุญยิงกวางตัวหนึ่ง แล้วเห็นมันวิ่งหายเข้าไปในพุ่มไม้ ครู่ต่อมากวางกลับออกมาโดยไม่เห็นบาดแผล พรานบุญจึงตามไปดูและพบ รอยคล้ายเท้าคนขนาดใหญ่บนแผ่นหิน มีน้ำขังอยู่ข้างใน เขาเชื่อว่าน้ำนั้นรักษาโรคผิวหนังได้ จึงลองลูบตามตัวก่อนนำข่าวไปแจ้งเจ้าเมือง เรื่องน้ำรักษาโรคเป็นความเชื่อในตำนาน ไม่ใช่ผลที่มีหลักฐานการแพทย์ยืนยัน

เรื่องเดียวกันวางเหตุการณ์ไว้ในรัชสมัยสมเด็จพระเจ้าทรงธรรม พระสงฆ์ไทยกลับจากลังกาพร้อมข่าวว่ามีรอยพระพุทธบาทบนเขาสุวรรณบรรพต กษัตริย์จึงมีรับสั่งให้หัวเมืองสืบหา เมื่อเจ้าเมืองสระบุรีได้รับข่าวจากพรานบุญ ก็พาพระองค์ไปยังเชิงเขา ตามเรื่องเล่า พรานบุญจึงเป็นผู้ชี้จุดให้ทอดพระเนตร ก่อนมีการสร้างสถานที่สักการะขึ้นที่นั่น

หน้าเว็บไซต์สำนักงานพระพุทธศาสนาแห่งชาติระบุว่าวัดสร้างใน พ.ศ. 2167 โดยพระเจ้าทรงธรรมโปรดให้ทำที่ครอบรอยก่อนสร้างพระอารามให้พระสงฆ์ดูแล หน้านี้อ้างหนังสือประวัติวัดที่สำนักเลขาธิการนายกรัฐมนตรีจัดพิมพ์ใน พ.ศ. 2523 ไม่ใช่บันทึกจากสมัยอยุธยาโดยตรง แหล่งข้อมูลให้ปีต่างกัน: บทความของศูนย์มานุษยวิทยาสิรินธรระบุว่ามีรายงานพบรอยใน พ.ศ. 2161 ปีแรกเป็นปีที่มีรายงานการพบ ส่วนปีหลังเป็นปีสร้างวัด แหล่งข้อมูลไม่ได้อธิบายว่าระหว่างสองเหตุการณ์เกิดอะไรขึ้น

รอยพระพุทธบาทมีความหมายในความเชื่อของชาวพุทธ บทความของศูนย์ฯ อธิบายว่าความเชื่อจากลังกานับรอยสำคัญไว้ห้าแห่ง รวมถึงเขาสุวรรณบรรพตในสระบุรี รอยบนหินจึงทำหน้าที่เป็นสัญลักษณ์ให้ระลึกถึงพระพุทธเจ้า แต่ความเชื่อนี้ไม่ได้พิสูจน์ด้วยตัวเองว่าพระองค์เคยประทับรอยไว้จริง

ขอบคุณภาพประกอบจาก https://graphic.in.th