ทำไมเรามักเห็นดาวศุกร์ก่อนเช้าหรือหลังตะวันตก?

* รูปภาพใช้เพื่อประกอบเนื้อหาเท่านั้น อาจไม่ใช่ภาพเหตุการณ์จริงหรือภาพจริงจากเรื่องในบทความ ขอบคุณภาพประกอบจาก https://graphic.in.th

ดาวศุกร์ที่เห็นก่อนฟ้าสางกับช่วงหัวค่ำคือดาวดวงเดียวกัน สาเหตุคือ วงโคจรของดาวศุกร์อยู่ด้านในวงโคจรโลก เมื่อมองจากโลก ดาวศุกร์จึงอยู่บนฟ้าไม่ไกลจากดวงอาทิตย์ เราเลยมักเห็นก่อนพระอาทิตย์ขึ้นหรือหลังตะวันตก

ลองนึกถึงวงโคจรโลกเป็นวงใหญ่ แล้วมีวงของดาวศุกร์อยู่ด้านใน NASA ระบุว่าระยะเฉลี่ยจากดวงอาทิตย์ถึงดาวศุกร์คือ 0.723 AU ส่วนโลกคือ 1 AU หมายถึงระยะเฉลี่ยจากโลกถึงดวงอาทิตย์ ตัวเลขนี้บอกระยะจากดาวแต่ละดวงถึงดวงอาทิตย์ ไม่ใช่ระยะห่างระหว่างดาวศุกร์กับโลก

มุมที่เราเห็นระหว่างดาวศุกร์กับดวงอาทิตย์บนท้องฟ้าเรียกว่า มุมห่าง มุมนี้เปลี่ยนตามตำแหน่งในวงโคจร ยิ่งมุมกว้าง เราก็ยิ่งเห็นดาวศุกร์แยกจากดวงอาทิตย์บนฟ้าได้ชัดขึ้น

ชื่อ “ดาวรุ่ง” และ “ดาวหัวค่ำ” บอกเวลาที่เรามองเห็นมัน ไม่ได้หมายถึงดาวคนละดวง ถ้ามันขึ้นก่อนพระอาทิตย์ เราจะเห็นยามเช้า แต่ถ้าตกหลังพระอาทิตย์ ก็ยังเห็นได้ช่วงหัวค่ำ

นี่จึงเป็นเหตุที่เราไม่เห็นดาวศุกร์อยู่บนฟ้าตอนดึก NASA ระบุว่าดาวเคราะห์วงในอย่างดาวศุกร์ไม่สามารถอยู่ตรงข้ามดวงอาทิตย์เมื่อมองจากโลกได้ มันจึงขึ้นและตกในช่วงเวลาใกล้กับดวงอาทิตย์ ไม่ได้อยู่บนฟ้าตลอดคืน

บางช่วงดาวศุกร์กับดวงอาทิตย์จะดูเกือบอยู่แนวเดียวกันเมื่อมองจากโลก ช่วงนี้ดาวศุกร์อยู่ชิดแนวแสงอาทิตย์มากจนสังเกตยาก ถ้าอยากลองดู หลังตะวันตกให้มองฟ้าทางตะวันตก ส่วนก่อนฟ้าสางให้มองทางตะวันออก เลือกจุดที่ขอบฟ้าเปิด เพราะตึกหรือเมฆอาจบังได้

ขอบคุณภาพประกอบจาก https://graphic.in.th