วงแหวนรอบดวงจันทร์เกิดจากอะไร และบอกได้ไหมว่าฝนกำลังจะมา?

* รูปภาพใช้เพื่อประกอบเนื้อหาเท่านั้น อาจไม่ใช่ภาพเหตุการณ์จริงหรือภาพจริงจากเรื่องในบทความ

เห็นวงกลมซีด ๆ ล้อมพระจันทร์ หลายบ้านรีบเก็บผ้าเพราะเชื่อว่าฝนกำลังมา ส่วนคนที่จะออกไปข้างนอกก็อยากรู้ว่าควรพกร่มหรือเลื่อนนัดกลางแจ้งไหม แต่แสงนั้นเกิดจากอะไร และใช้แทนพยากรณ์ของละแวกบ้านได้จริงหรือ? เมื่อวงกลมยิ่งชัด ความเชื่อเรื่องฝนก็ยิ่งติดตา จึงควรแยกภาพที่เห็นออกจากสิ่งที่เราคาดว่าจะเกิด คำทายนี้มีที่มาเกี่ยวกับเมฆบนท้องฟ้า แต่จะใช้ตัดสินใจได้แค่ไหน ต้องดูว่าวงแสงนั้นเกิดขึ้นอย่างไร

วงแหวนเกิดจากแสงจันทร์หักเหผ่านผลึกน้ำแข็งในเมฆชั้นสูง เมฆบางที่มีผลึกกระจายอยู่ทำให้แสงเบนทิศเมื่อผ่านไปมา ผลึกจำนวนมากจึงรวมกันเป็นวงที่ตาเราเห็นรอบดวงจันทร์ ไม่ใช่วงวัตถุที่ลอยอยู่รอบดวงจริง ๆ

หน่วยงานอุตุนิยมวิทยาแห่งชาติสหรัฐฯ ระบุว่าเมฆชั้นสูงอยู่เหนือระดับราว 20,000 ฟุต หรือประมาณ 6 กิโลเมตร และมีผลึกน้ำแข็งเป็นส่วนใหญ่ เมฆบางชนิดแผ่เป็นม่านกว้าง ไม่ได้เป็นก้อนปุยแยกกัน จึงอาจมองเห็นดวงจันทร์ผ่านเมฆ แต่ยังมีวงแสงให้สังเกต

ตัวอย่างที่หน่วยงานอุตุนิยมวิทยาสหรัฐฯ อธิบายคือ เมื่อแนวปะทะอากาศอุ่นเข้าใกล้ เมฆขนนกมักเป็นสัญญาณแรก จากนั้นเมฆอาจหนาขึ้นและลดระดับจนเป็นชั้นเมฆฝน ภาพนี้ช่วยอธิบายว่าทำไมบางคนจึงโยงวงแหวนกับฝน แต่เป็นแบบแผนของระบบอากาศชนิดหนึ่ง

ลำดับนี้เป็นสิ่งที่อาจเกิด ไม่ใช่นาฬิกาบอกว่าฝนจะลงในกี่ชั่วโมง และตัวอย่างของ NWS เป็นระบบแนวปะทะอากาศแบบหนึ่ง ไม่ได้ยืนยันความแม่นในอากาศไทย วงแหวนอย่างเดียวจึงยืนยันไม่ได้ว่าฝนจะตกที่บ้านเรา ตลาดนัด หรือเส้นทางที่กำลังไป

ถ้าเห็นวงแหวนแล้วมีแผนเดินทางหรือจัดกิจกรรมกลางแจ้ง ให้ตรวจพยากรณ์รายพื้นที่และเรดาร์ฝนใกล้เวลาออกไป พร้อมดูประกาศเตือนของกรมอุตุนิยมวิทยา หากมีข้อมูลเตือน ให้ยึดพื้นที่กับช่วงเวลาที่ประกาศเป็นหลัก ส่วนวงแหวนเป็นแค่เหตุให้เช็กอากาศ ไม่ใช่เหตุยกเลิกแผนทันที

ขอบคุณภาพประกอบจาก https://graphic.in.th