ดาวพุธถอยหลังจริงไหม ทำไมคนโยงกับเรื่องในชีวิตประจำวัน

* รูปภาพใช้เพื่อประกอบเนื้อหาเท่านั้น อาจไม่ใช่ภาพเหตุการณ์จริงหรือภาพจริงจากเรื่องในบทความ

เวลาเห็นคำว่า “ดาวพุธถอยหลัง” ในปฏิทินดูดวง บางคนจะนึกถึงข้อความผิดนัด โทรศัพท์รวน หรือแผนที่เลื่อนออกไป คำนี้ฟังเหมือนดาวกำลังกลับทิศบนท้องฟ้าจริง ๆ จนหลายคนสงสัยว่ามันเกิดอะไรขึ้นกันแน่

วันที่ 15 ตุลาคม 2026 นิตยสาร Vogue เพิ่งเผยคู่มือรอบดาวพุธถอยหลังที่กำลังจะมาถึง โดยเชื่อมคำนี้กับการสื่อสารและเรื่องใกล้ตัว ตัวอย่างนี้ทำให้เห็นว่าปรากฏการณ์บนฟ้ายังถูกเล่าควบคู่กับความเชื่อในชีวิตประจำวัน

คำตอบทางดาราศาสตร์คือ ดาวพุธไม่ได้กลับทิศหรือวิ่งย้อนวงโคจร การถอยหลังเป็น การเคลื่อนที่ปรากฏเมื่อมองจากโลก ตำแหน่งของมันเทียบกับดาวฉากหลังดูเหมือนเลื่อนย้อนอยู่ช่วงหนึ่ง ก่อนกลับไปเคลื่อนในทิศทางเดิม

ลองนึกถึงตอนเดินแซงคนที่ช้ากว่า อีกคนยังเดินหน้า แต่เมื่อเทียบกับเรา เขาเหมือนถอยหลังชั่วครู่ นี่เป็นเพียงอุปมาเรื่องมุมมอง เพราะดาวพุธอยู่ด้านในวงโคจรโลก

โลกกับดาวพุธโคจรรอบดวงอาทิตย์ในทิศเดิม แต่ตำแหน่งที่เราเห็นเทียบดาวพื้นหลังเปลี่ยนอยู่เสมอ เมื่อดาวพุธผ่านใกล้แนวระหว่างโลกกับดวงอาทิตย์ หรือ “inferior conjunction” แนวการเคลื่อนที่ที่เห็นจึงดูย้อนทิศชั่วคราว ทั้งที่ตัวดาวยังโคจรไปทางเดิม

หอดูดาวฮ่องกงจัดดาวพุธเป็นดาวเคราะห์วงในและระบุว่ามันห่างดวงอาทิตย์บนท้องฟ้าได้สูงสุด 18–28 องศา จึงเห็นได้ช่วงฟ้าสางหรือพลบค่ำ ใกล้แสงอาทิตย์ การผ่านหน้าดวงอาทิตย์ให้เห็นเป็นจุดเกิดไม่บ่อย เพราะระนาบวงโคจรไม่ตรงกันพอดี

โหราศาสตร์ใช้ดาวพุธเป็นสัญลักษณ์ของการสื่อสารหรือการเดินทาง จึงโยงช่วงถอยหลังกับข้อความสะดุดหรืออุปกรณ์ขัดข้อง เรื่องนี้เป็น การตีความในโหราศาสตร์ ไม่ใช่ข้อเท็จจริงที่พิสูจน์ว่าดาวทำให้เกิดเหตุเหล่านั้น

“ดาวพุธถอย” จึงบอกทิศทางที่เห็นจากโลก ส่วนผลกับชีวิตเป็นมุมมองทางโหราศาสตร์ ใครใช้เป็นจังหวะทบทวนก็เป็นการตีความส่วนบุคคล แต่เมื่ออุปกรณ์รวนหรือแผนสะดุด ยังตรวจสัญญาณ แบตเตอรี่ และเวลาได้ตรงกับเหตุการณ์มากกว่า