ลดเงินสมทบประกันสังคม ที่ลดคือฝั่งนายจ้าง ไม่ใช่ลูกจ้าง

วันนี้มีโพสต์ไวรัลข่าวเศรษฐกิจแชร์กันเยอะ พาดหัวว่า “ประกาศแล้ว! ประกันสังคมมีข่าวดี ลดเงินสมทบครั้งใหญ่” หลายคนอ่านแล้วเข้าใจว่าเงินที่หักจากเงินเดือนทุกเดือนจะลดลง ข่าวนี้จริงแค่ครึ่งเดียว — ลดจริง แต่ไม่ใช่เงินที่หักจากเงินเดือนลูกจ้าง

สิ่งที่ลดคือเงินสมทบ กองทุนเงินทดแทน ซึ่งเป็นคนละกองทุนกับกองทุนประกันสังคมที่หักจากเงินเดือน กองทุนเงินทดแทนเป็นกองทุนที่ นายจ้างจ่ายฝ่ายเดียว ไม่ได้หักจากเงินเดือนลูกจ้าง มีไว้คุ้มครองกรณีลูกจ้างประสบอันตราย เจ็บป่วย ทุพพลภาพ สูญเสียอวัยวะ หรือเสียชีวิตเนื่องจากการทำงาน สำนักงานประกันสังคมประกาศปรับลดอัตราเงินสมทบกองทุนนี้ โดยมีผลตั้งแต่วันที่ 1 มกราคม 2570 เป็นต้นไป

ต้องแยก 2 กองทุนนี้ออกจากกันให้ชัด กองทุนแรกคือ กองทุนประกันสังคม (มาตรา 33) นายจ้างและลูกจ้างร่วมจ่ายฝ่ายละ 5% ของค่าจ้าง เงินส่วนนี้คือเงินที่หักจากเงินเดือนทุกเดือน ปัจจุบันเพดานค่าจ้างอยู่ที่ 17,500 บาท ทำให้ลูกจ้างที่ค่าจ้างถึงเพดานโดนหักสูงสุด 875 บาทต่อเดือน (เพิ่มจากเดิม 750 บาท ตั้งแต่ต้นปี 2569) กองทุนนี้ ไม่ได้ลด เงินหักจากเงินเดือนลูกจ้างเท่าเดิม

กองทุนที่สองคือ กองทุนเงินทดแทน นายจ้างจ่ายฝ่ายเดียว ลูกจ้างไม่ต้องจ่าย และไม่โดนหักจากเงินเดือน กองทุนนี้ต่างหากที่กำลังจะลด สาระสำคัญของการปรับครั้งนี้คือ ปรับลดอัตราเงินสมทบหลักให้สอดคล้องกับความเสี่ยงจริงของกิจการ จำนวน 452 รหัสกิจการ จากทั้งหมด 1,091 รหัส และเพิ่มส่วนลดตามค่าประสบการณ์ จากเดิมสูงสุด 50% เป็น 70% เพื่อจูงใจให้นายจ้างปรับปรุงความปลอดภัยในที่ทำงาน

ผลที่คาดไว้ตามประกาศของสำนักงานประกันสังคม: สถานประกอบการได้รับประโยชน์ 344,521 แห่ง หรือประมาณ 75% ของนายจ้างทั้งหมด ลดต้นทุนรวมประมาณ 1,700 ล้านบาทต่อปี โดยไม่มีนายจ้างรายใดต้องจ่ายเพิ่ม และลูกจ้างยังได้รับความคุ้มครองตามเดิมครบถ้วน

ที่หลายคนเข้าใจผิดก็เพราะต้นปี 2569 ประกันสังคมเพิ่งเพิ่มเพดานเงินสมทบฝั่งลูกจ้าง ม.33 จากสูงสุด 750 บาท เป็น 875 บาท คนเลยไวต่อคำว่า “เงินสมทบ” และคิดว่าข่าวลดครั้งนี้คือลดของฝั่งลูกจ้าง แต่ข่าววันที่ 16–18 ตุลาคมที่ผ่านมา สำนักงานประกันสังคมยืนยันตรงกันว่าเป็นการลดฝั่งนายจ้างในกองทุนเงินทดแทน ไม่กระทบสิทธิประโยชน์ของลูกจ้าง

สรุปว่า ถ้าคุณเป็นนายจ้าง คุณจะได้ประโยชน์โดยตรงตั้งแต่ปีหน้า (อัตราที่ลดขึ้นกับรหัสกิจการของตัวเอง ให้เช็กกับสำนักงานประกันสังคม) ถ้าเป็นลูกจ้าง สิทธิยังอยู่ครบเหมือนเดิม เงินหักจากเงินเดือนเท่าเดิม ไม่ต้องทำอะไรเพิ่ม และที่สำคัญ การลดนี้ ยังไม่มีผลตอนนี้ มีผล 1 มกราคม 2570