เมื่อค่าเทอมกลายเป็นเงื่อนไขของความสัมพันธ์

* รูปภาพใช้เพื่อประกอบเนื้อหาเท่านั้น อาจไม่ใช่ภาพเหตุการณ์จริงหรือภาพจริงจากเรื่องในบทความ ขอบคุณภาพประกอบจาก https://graphic.in.th

คืนก่อนวันชำระค่าเทอม หลายคนไม่ได้เปิดดูยอดเงินในบัญชีเพราะอยากรู้ว่ามีเงินเหลือเท่าไร แต่เปิดเพราะอยากรู้ว่าตัวเองยังมีทางเลือกอะไรอยู่บ้าง ค่าเช่าห้อง ค่าเดินทาง ค่าอาหาร และค่าใช้จ่ายในมหาวิทยาลัยกองรวมกันจนคำว่า “มีคนช่วยดูแล” ฟังดูเหมือนข้อเสนอทางการเงินมากกว่าความสัมพันธ์

แอปหาคู่และพื้นที่ออนไลน์ทำให้การพบคนใหม่ง่ายขึ้นมาก รวมถึงการนัดหมายที่มีเรื่องเงิน ของขวัญ หรือการช่วยจ่ายค่าใช้จ่ายเข้ามาเกี่ยวข้อง บางพื้นที่นำเสนอสิ่งนี้ด้วยภาษานุ่มนวล เช่น คนซัปพอร์ต ความสัมพันธ์แบบตกลงกัน หรือการช่วยเหลือค่าเรียน จนดูเหมือนเป็นการแลกเปลี่ยนที่ทุกฝ่ายได้ประโยชน์

แต่ประเด็นสำคัญไม่ใช่การตัดสินว่าคนรุ่นใหม่ “ดี” หรือ “แย่” กว่าคนรุ่นก่อน ความน่ากังวลอยู่ที่เมื่อคนหนึ่งกำลังขาดเงิน ค่าเทอมกำลังจะถึงกำหนด หรือไม่มีครอบครัวคอยรองรับ คำว่าเลือกได้อย่างอิสระอาจมีน้ำหนักไม่เท่ากันอีกต่อไป

ข้อมูลของสำนักงานสถิติแห่งชาติระบุว่า ในปี 2567 ครัวเรือนไทยมีค่าใช้จ่ายเฉลี่ยเดือนละ 23,695 บาท ขณะที่ครัวเรือนในกรุงเทพมหานครมีค่าใช้จ่ายเฉลี่ย 30,464 บาท ตัวเลขนี้ไม่ใช่ต้นทุนของนักศึกษาโดยตรง แต่ช่วยให้เห็นแรงกดดันของครอบครัวที่ต้องแบกค่าใช้จ่ายหลายด้านพร้อมกัน ส่วนมหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์ประเมินค่าอยู่กินและการเดินทางของนักศึกษาที่พักนอกมหาวิทยาลัยไว้ราว 16,000–20,500 บาทต่อเดือน โดยยังไม่รวมค่าเล่าเรียน

เมื่อช่องว่างระหว่างรายรับกับรายจ่ายกว้างขึ้น ทางเลือกที่ได้เงินเร็วจึงดูน่าดึงดูด งานทบทวนงานวิจัยเรื่อง sugar dating ในปี 2025 พบว่าการช่วยค่าใช้จ่ายและค่าเล่าเรียนเป็นหนึ่งในรูปแบบผลตอบแทนที่ถูกพูดถึงในความสัมพันธ์ลักษณะนี้ และงานจำนวนหนึ่งมุ่งศึกษากลุ่มนักศึกษามหาวิทยาลัยโดยเฉพาะ อย่างไรก็ดี งานเหล่านี้ไม่ได้พิสูจน์ว่านักศึกษาไทยส่วนใหญ่มีพฤติกรรมดังกล่าว จึงไม่ควรเหมารวมนักศึกษาทั้งกลุ่มจากเรื่องที่เห็นในโซเชียล

สิ่งที่ควรมองให้ตรงคือ ความสัมพันธ์ที่มีเงินเข้ามาเกี่ยวข้องอาจเริ่มต้นด้วยข้อตกลงจริง แต่ข้อตกลงไม่ได้ทำให้ความเสี่ยงหายไป คนที่อายุมากกว่า มีเงินมากกว่า หรือมีประสบการณ์มากกว่า อาจกำหนดเวลา สถานที่ การติดต่อ และเงื่อนไขได้มากกว่าอีกฝ่าย ผู้ที่ต้องการเงินด่วนจึงอาจยอมรับสิ่งที่ปกติไม่อยากยอมรับเพราะกลัวเสียแหล่งช่วยเหลือ

ความเสี่ยงไม่ได้มีเฉพาะเรื่องเพศหรือชื่อเสียง ยังมีการหลอกให้โอนเงิน การข่มขู่ด้วยภาพส่วนตัว การติดตามรังควาน และการบังคับให้พบต่อหลังต้องการยุติความสัมพันธ์ หากการสนทนาเริ่มเปลี่ยนจาก “ช่วยเหลือ” เป็นการกดดัน ขอภาพส่วนตัว ขอพบในที่ลับ หรือขู่ว่าจะเปิดเผยข้อมูล นั่นไม่ใช่ความสัมพันธ์แบบยินยอมที่ปลอดภัยแล้ว

งานวิจัยกับนักศึกษาที่ใช้แอปหาคู่ในมหาวิทยาลัยแห่งหนึ่งของไทย จำนวน 362 คน พบว่าการใช้แอปหาคู่และเจตคติต่อการมีเพศสัมพันธ์มีความสัมพันธ์กับความตั้งใจมีเพศสัมพันธ์ของกลุ่มตัวอย่าง ผลนี้ไม่ใช่คำตัดสินว่าแอปหาคู่เป็นต้นเหตุของปัญหา แต่สะท้อนว่ามหาวิทยาลัยควรพูดเรื่องความปลอดภัย การยินยอม การคุมกำเนิด และขอบเขตดิจิทัลแบบตรงไปตรงมา แทนการปล่อยให้เด็กเรียนรู้จากคนแปลกหน้าบนหน้าจอเพียงลำพัง

คำว่า “ธุรกิจแลกเปลี่ยน” จึงไม่ควรใช้ปิดบทสนทนา เพราะธุรกิจที่ดีต้องมีอำนาจต่อรอง ข้อมูล และสิทธิในการปฏิเสธใกล้เคียงกัน ถ้าฝ่ายหนึ่งกำลังกลัวไม่มีเงินจ่ายค่าเทอม ขณะที่อีกฝ่ายถือเงินและกำหนดเงื่อนไขอยู่ในมือ ความสัมพันธ์นั้นย่อมไม่ใช่การต่อรองบนพื้นเท่ากัน

ทางออกที่มีความหมายกว่าการประณามคือทำให้การขอความช่วยเหลือทางการเงินเป็นเรื่องที่ไม่ต้องอาย มหาวิทยาลัยควรสื่อสารทุนฉุกเฉิน ทุนผ่อนผัน ช่องทางให้คำปรึกษา และบริการดูแลสุขภาพทางเพศอย่างเข้าถึงได้ ขณะเดียวกันเพื่อนหรือครอบครัวควรฟังโดยไม่ซ้ำเติม เพื่อให้คนที่กำลังถูกกดดันกล้าขอความช่วยเหลือก่อนสถานการณ์จะล้ำเส้น

เด็กยุค 5G ไม่ได้กลัวศีลธรรมลดลงโดยอัตโนมัติ พวกเขากำลังอยู่ในโลกที่ความสัมพันธ์ถูกทำให้เป็นสินค้าได้รวดเร็วขึ้น คำถามที่สังคมต้องตอบจึงไม่ใช่เพียงว่าใครผิด แต่คือเราปล่อยให้ค่าเทอมและค่าครองชีพบีบคนหนุ่มสาวจนต้องเอาความปลอดภัยและอำนาจตัดสินใจของตัวเองไปค้ำประกันหรือไม่