แผ่นดินไหวระหว่างขับรถ ควรจอดและอยู่ในรถอย่างไร

* รูปภาพใช้เพื่อประกอบเนื้อหาเท่านั้น อาจไม่ใช่ภาพเหตุการณ์จริงหรือภาพจริงจากเรื่องในบทความ ขอบคุณภาพประกอบจาก https://graphic.in.th

พวงมาลัยสั่น พื้นถนนกระเพื่อม และรถรอบข้างเริ่มเสียจังหวะ อาการนี้อาจทำให้เข้าใจผิดว่ายางแตกหรือเครื่องยนต์มีปัญหา แต่ถ้าการสั่นเกิดพร้อมกันทั้งถนน สิ่งที่ต้องรีบจัดการคือควบคุมรถให้ปลอดภัยก่อน ความตกใจที่ทำให้เหยียบเบรกแรง เปิดประตูแล้ววิ่งลงถนน กลับเพิ่มโอกาสเจอรถคันอื่นหรือวัตถุที่กำลังร่วงลงมา

คำแนะนำจาก USGS, CDC และหน่วยงานรัฐไทยไปในทิศทางเดียวกัน: ลดความเร็ว จอดในจุดโล่งที่ปลอดภัย และอยู่ในรถจนแรงสั่นหยุด ไม่ควรพารถไปจอดใต้สะพาน ทางยกระดับ ป้าย เสาไฟ สายไฟ ต้นไม้ หรืออาคาร เพราะสิ่งเหล่านี้อาจเสียหายและหล่นใส่รถได้

เริ่มจากทำให้รถหยุดอย่างควบคุมได้

เปิดไฟฉุกเฉิน ยกเท้าออกจากคันเร่ง แล้วค่อย ๆ ลดความเร็วโดยมองช่องทางและรถรอบตัว อย่าหักพวงมาลัยหลบแบบกะทันหัน หากยังขยับรถได้ ให้เข้าข้างทางหรือพื้นที่เปิดโล่งที่ห่างจากสิ่งปลูกสร้างและวัตถุเหนือศีรษะ จากนั้นหยุดรถ ดึงเบรกมือ และอยู่ในห้องโดยสาร

จุดที่หลายคนพลาดคือเห็นสะพานลอยหรือทางด่วนแล้วคิดว่าเป็นหลังคากำบัง ในเหตุแผ่นดินไหว โครงสร้างเหนือรถและสิ่งที่ติดตั้งอยู่กับโครงสร้างอาจกลายเป็นอันตราย USGS ระบุชัดว่าไม่ควรหยุดบนหรือใต้สะพานและทางยกระดับ รวมถึงใต้ต้นไม้ เสาไฟ สายไฟ และป้าย

การวิ่งลงจากรถทันทีไม่ได้ทำให้ปลอดภัยขึ้นเสมอไป ขณะพื้นยังสั่น ผู้ขับขี่คนอื่นอาจควบคุมรถได้ไม่เต็มที่ พื้นผิวถนนอาจแตกร้าว และยังมีความเสี่ยงจากสายไฟหรือเศษวัสดุที่ตกลงมา การอยู่ในรถช่วยให้ไม่ต้องยืนอยู่กลางเส้นทางจราจรในช่วงที่สภาพแวดล้อมยังเปลี่ยนตลอดเวลา

อยู่ในรถอย่างไรระหว่างแรงสั่น

คาดเข็มขัดนิรภัยไว้ นั่งให้ต่ำจากแนวกระจก และใช้แขนปกป้องศีรษะกับลำคอเท่าที่ทำได้ อย่าเปิดประตูเพียงเพราะอยากออกไปดูเหตุการณ์ รอให้แรงสั่นหลักหยุดก่อน แล้วฟังประกาศฉุกเฉินจากวิทยุ โทรศัพท์ หรือเจ้าหน้าที่ หากมีสายไฟหล่นพาดรถ CDC และ Earthquake Country Alliance แนะนำให้อยู่ในรถและรอผู้ผ่านการฝึกอบรมจัดการสายไฟ

หลังแรงสั่นหยุด รถยังไม่ควรออกตัวตามปกติทันที ตรวจทางข้างหน้าและรอบคันก่อน มองหารอยแยกของถนน สายไฟตก เสาเอียง เศษวัสดุ น้ำท่วม หรือสะพานที่เสียหาย แล้วขับช้า ๆ เลี่ยงเส้นทางเสี่ยง เจ้าหน้าที่อาจปิดถนนหรือกำลังเข้าช่วยเหลือผู้ประสบเหตุ

ถ้ารถอยู่ใกล้ชายฝั่งและแรงสั่นรุนแรงหรือนาน ควรติดตามคำเตือนสึนามิทันที เมื่อได้รับคำสั่งอพยพหรือเห็นสัญญาณอันตราย ให้เลือกเส้นทางที่ปลอดภัยตามคำแนะนำของเจ้าหน้าที่ ไม่ฝ่าทางที่มีสะพานเสียหายหรือสายไฟตก

สรุปสำหรับคนขับคือ จอดอย่างนุ่มนวลในที่โล่ง หลีกเลี่ยงสิ่งที่อาจถล่มหรือร่วงลงมา ดึงเบรกมือ และอยู่ในรถจนแรงสั่นผ่านไป การตัดสินใจช้าลงไม่กี่วินาทีเพื่อเลือกจุดจอด มักปลอดภัยกว่าการรีบลงจากรถกลางถนนที่ยังควบคุมไม่ได้