ติดใต้ซากตึก อย่าตะโกนต่อเนื่องจนสูดฝุ่นเข้าปอด

* รูปภาพใช้เพื่อประกอบเนื้อหาเท่านั้น อาจไม่ใช่ภาพเหตุการณ์จริงหรือภาพจริงจากเรื่องในบทความ ขอบคุณภาพประกอบจาก https://graphic.in.th

ใต้แผ่นปูนที่กดทับจนเหลือช่องว่างแคบ ๆ ความมืดและความเงียบทำให้คนติดอยู่ข้างในอยากตะโกนว่า “ช่วยด้วย” ให้ดังที่สุด แต่การตะโกนต่อเนื่องในพื้นที่ที่เต็มไปด้วยผงปูนและฝุ่นจากซากอาคาร อาจทำให้หายใจเอาฝุ่นเข้าไปมากขึ้นจนไอ สำลัก หรือหายใจลำบากกว่าเดิม

คำแนะนำจากหน่วยงานรับมือภัยพิบัติของสหรัฐฯ ไม่ได้บอกให้เงียบตลอดเวลา หากยังมีโทรศัพท์และสัญญาณ ให้โทรหรือส่งข้อความขอความช่วยเหลือก่อน แต่ถ้าติดใต้ซากและต้องส่งสัญญาณให้ทีมค้นหาได้ยิน วิธีที่แนะนำคือ เคาะท่อ ผนัง หรือส่วนแข็งของโครงสร้าง หรือใช้เสียงนกหวีด แทนการตะโกนซ้ำ ๆ

เหตุผลที่ฝุ่นอันตรายกว่าที่เห็น

คาร์บอนมอนอกไซด์ไม่ใช่สิ่งที่ต้องมีอยู่ในทุกเหตุอาคารถล่ม มันจะเป็นความเสี่ยงเพิ่มขึ้นเมื่อมีไฟไหม้ เครื่องยนต์ เครื่องปั่นไฟ หรือการเผาไหม้ในบริเวณนั้น จึงไม่ควรสรุปว่าซากทุกแห่งมีแก๊สชนิดนี้ สิ่งที่พบได้ทันทีและควรระวังคือฝุ่นละเอียดกับอากาศที่ไม่ถ่ายเท

หากยังขยับได้โดยไม่เสี่ยงให้ซากถล่มเพิ่ม ให้ลดการเคลื่อนไหว ป้องกันศีรษะและคอ ใช้ผ้าปิดปากจมูก แล้วหายใจช้า ๆ การสงวนแรงไม่ได้แปลว่าไม่ส่งสัญญาณ แต่คือเลือกส่งสัญญาณให้เป็นจังหวะและมีโอกาสถูกสังเกตมากขึ้น

เคาะเป็นจังหวะดีกว่าตะโกนรัว

เมื่อได้ยินเสียงคนหรือเสียงเครื่องมือค้นหาใกล้เข้ามา ให้เคาะท่อเหล็ก เหล็กเส้น หรือผนังคอนกรีตที่แข็งด้วยวัตถุแข็งเท่าที่มีอยู่ เช่น ท่อนเหล็ก เศษโลหะ หรือก้อนปูนที่จับได้ถนัด USGS ระบุแนวทางให้สอนคนในบ้านเคาะ 3 ครั้งซ้ำ ๆ เมื่อติดอยู่ เพื่อให้ผู้ค้นหาแยกเสียงสัญญาณออกจากเสียงซากวัสดุที่ขยับตามปกติ

เคาะ 3 ครั้ง หยุดฟัง แล้วเคาะซ้ำ เป็นรูปแบบที่จดจำง่าย ไม่จำเป็นต้องเคาะแรงจนทำให้เศษปูนหล่นเพิ่ม หากเสียงตอบกลับอยู่ใกล้หรือได้ยินผู้ช่วยเหลือเรียกหา จึงค่อยใช้เสียงพูดสั้น ๆ บอกตำแหน่งหรืออาการบาดเจ็บเท่าที่จำเป็น

อย่าพยายามขุดหรือผลักชิ้นส่วนใหญ่ด้วยตัวเอง หากไม่แน่ใจว่าโครงสร้างยังรับน้ำหนักอยู่ เพราะแรงสั่นจากการขยับอาจทำให้ฝุ่นฟุ้งหรือซากเคลื่อนตัวได้ การอยู่ในช่องว่างเดิมและส่งสัญญาณเป็นช่วง ๆ มักปลอดภัยกว่าการดิ้นหาทางออกแบบเร่งรีบ

ลำดับที่ควรทำเมื่อยังมีสติ

• เช็กตัวเองก่อนว่ามีเลือดออกมาก หายใจติดขัด หรือส่วนใดถูกกดทับอยู่

• ปิดปากและจมูกด้วยผ้าหรือเสื้อ ลดการสูดฝุ่น

• อย่าขยับ เตะ หรือกวาดเศษซากโดยไม่จำเป็น

• โทรหรือส่งข้อความหากโทรศัพท์ใช้งานได้และมีสัญญาณ

• เคาะท่อหรือผนังเป็นจังหวะ ใช้นกหวีดหากมี

• ตะโกนเฉพาะเมื่อได้ยินทีมค้นหาอยู่ใกล้ หรือไม่มีทางส่งสัญญาณอื่นแล้ว

เป้าหมายไม่ใช่การกลั้นหายใจหรืออดทนเงียบ ๆ แต่คือหลีกเลี่ยงการสูดฝุ่นเกินจำเป็นและทำให้คนภายนอกระบุตำแหน่งได้ การเคาะโลหะหรือผนังเป็นสัญญาณจึงเป็นทางเลือกที่หน่วยงานด้านภัยพิบัติระบุไว้ตรงกันสำหรับคนที่ติดใต้ซากอาคารหลังแผ่นดินไหว