หนังไทยเรื่องแรกและเรื่องเดียว ที่ชนะรางวัลใหญ่ระดับโลก

ลุงบุญมีระลึกชาติ
(Uncle Boonmee Who Can Recall His Past Lives)

คือหนึ่งในภาพยนตร์ที่สร้างประวัติศาสตร์ครั้งสำคัญที่สุดให้แก่วงการหนังไทย
เมื่อสามารถคว้ารางวัลปาล์มทองคำ (Palme d’Or) ซึ่งเป็นรางวัลสูงสุด
ของเทศกาลภาพยนตร์เมืองคานส์ ประเทศฝรั่งเศส และจนถึงปัจจุบัน
ยังคงเป็นภาพยนตร์ไทยเพียงเรื่องเดียวที่เคยได้รับรางวัลปาล์มทองคำ
ความสำเร็จครั้งนั้นเกิดขึ้นในเทศกาลภาพยนตร์เมืองคานส์ ครั้งที่ 63
เมื่อปี พ.ศ. 2553 (ค.ศ. 2010) โดยมีผู้กำกับชื่อดังชาวอเมริกัน
ทิม เบอร์ตัน เป็นประธานคณะกรรมการตัดสิน

ภาพยนตร์เรื่องนี้เป็นผลงานกำกับและเขียนบทของ อภิชาติพงศ์ วีระเศรษฐกุล
เล่าเรื่องของ “บุญมี” ชายที่กำลังป่วยด้วยภาวะไตวายและเลือกกลับไปใช้ช่วงสุดท้ายของชีวิต
ท่ามกลางครอบครัวในชนบท ระหว่างนั้นโลกของคนเป็นกับโลกเหนือธรรมชาติค่อย ๆ
หลอมรวมเข้าหากัน ภรรยาที่เสียชีวิตไปแล้วกลับมาปรากฏตัว ขณะที่ลูกชายซึ่งหายไปนาน
กลับมาในรูปลักษณ์ที่ไม่ใช่มนุษย์ ก่อนที่บุญมีจะเดินทางเข้าไปในป่าจนถึงถ้ำลึกลับ
ซึ่งเชื่อมโยงกับความทรงจำและอดีตชาติของเขา หนังจึงผสมผสานเรื่องความตาย
ความทรงจำ การเกิดใหม่ ความเชื่อเรื่องวิญญาณ
และวิถีชีวิตชนบทของไทยเข้าด้วยกันอย่างมีเอกลักษณ์

คืนวันที่ 23 พฤษภาคม พ.ศ. 2553 กลายเป็นวันที่วงการภาพยนตร์ไทยต้องจารึกไว้
เมื่อคณะกรรมการของเทศกาลประกาศให้ ลุงบุญมีระลึกชาติ ได้รับ Palme d’Or
เหนือภาพยนตร์อีก 18 เรื่องในสายประกวดหลัก โดยเว็บไซต์ทางการของเมืองคานส์
บันทึกชื่อ Lung Boonmee Raluek Chat (Uncle Boonmee Who Can Recall His Past Lives)
ของอภิชาติพงศ์ไว้ในฐานะผู้ชนะรางวัลสูงสุดประจำปี 2010 ขณะที่หอภาพยนตร์ของไทย
ระบุว่าเหตุการณ์ดังกล่าวเป็นการสร้าง “ประวัติศาสตร์หน้าใหม่ของภาพยนตร์ไทย”
และหนังเรื่องนี้ยังเป็นภาพยนตร์จากเอเชียตะวันออกเฉียงใต้เรื่องแรกที่ได้รับปาล์มทองคำ

ความสำเร็จของ ลุงบุญมีระลึกชาติ ยิ่งโดดเด่นเมื่อพิจารณาว่า Palme d’Or
ไม่ใช่เพียงรางวัลสาขาหนึ่ง แต่เป็นรางวัลสูงสุดสำหรับภาพยนตร์ขนาดยาว
ในสายประกวดหลักของเทศกาลเมืองคานส์ ซึ่งเป็นหนึ่งในเทศกาลภาพยนตร์นานาชาติ
ที่สำคัญของโลก หลังได้รับรางวัล อภิชาติพงศ์กล่าวว่าปาล์มทองคำครั้งนี้
เป็นช่วงเวลาสำคัญสำหรับประวัติศาสตร์ภาพยนตร์ไทย และผลงาน
ก็ได้รับการจัดจำหน่ายและนำไปฉายในหลายประเทศมากขึ้นในเวลาต่อมา