น่ารัก! เรือนจำบราซิลจึงใช้ "ห่าน" เฝ้าแนวรั้ว

* รูปภาพใช้เพื่อประกอบเนื้อหาเท่านั้น อาจไม่ใช่ภาพเหตุการณ์จริงหรือภาพจริงจากเรื่องในบทความ ขอบคุณภาพประกอบจาก https://graphic.in.th

เมื่อได้ยินเสียงร้องแหลมของห่าน คนทั่วไปอาจนึกถึงฟาร์มหรือสวนสาธารณะ มากกว่ากำแพงคอนกรีตสูงและลวดหนามของเรือนจำ แต่ที่เมืองเซาเปดรูเดอัลกันตารา รัฐซังตากาตารีนา ทางตอนใต้ของบราซิล เสียงนี้ถูกนำมาใช้เป็นส่วนหนึ่งของระบบรักษาความปลอดภัยจริง

ห่านไม่ได้ถือกุญแจ ไม่ได้แทนเจ้าหน้าที่ และไม่ได้มีหน้าที่จับใคร สิ่งที่เรือนจำต้องการจากพวกมันคือ การส่งสัญญาณเตือนทันทีเมื่อมีความผิดปกติ ฝูงห่านจะเดินอยู่ในพื้นที่หญ้าระหว่างรั้วชั้นในกับกำแพงรอบนอก ซึ่งเป็นจุดที่ต้องการการเฝ้าระวังตลอดเวลา

ผู้คุมขนปุย 9 ตัว

รายงานของ Reuters และ Wall Street Journal ระบุว่า เรือนจำความมั่นคงสูงแห่งนี้ใช้ห่าน 9 ตัวลาดตระเวนบริเวณดังกล่าว แทนสุนัขเฝ้ายามที่เคยใช้อยู่ก่อนหน้า เจ้าหน้าที่เรียกพวกมันอย่างขำปนจริงจังว่า “เจ้าหน้าที่ห่าน” เพราะพวกมันอยู่ประจำแนวรั้วเป็นกิจวัตร

จุดแข็งของห่านอยู่ที่นิสัยหวงอาณาเขตและส่งเสียงดังเมื่อพบสิ่งไม่คุ้นเคย หากมีการเคลื่อนไหวใกล้พื้นที่ที่มันอยู่ ฝูงห่านจะร้องพร้อมกันจนเจ้าหน้าที่ได้ยินชัด โดยเฉพาะเวลากลางคืนที่บริเวณเรือนจำเงียบมาก เสียงร้องจึงทำหน้าที่คล้ายสัญญาณเตือนจากสิ่งมีชีวิต

ผู้อำนวยการเรือนจำให้ข้อมูลกับสื่อว่า ระบบนี้เป็นเพียงชั้นเสริมจากการเฝ้าระวังอิเล็กทรอนิกส์และเจ้าหน้าที่บนป้อม ไม่ใช่การฝากความปลอดภัยไว้กับสัตว์เพียงอย่างเดียว แต่ตำแหน่งของพื้นที่สีเขียวระหว่างรั้วกับกำแพงเหมาะกับการปล่อยห่านเดินตรวจพอดี

ดุพอจะส่งเสียงเตือน แต่ไม่ใช่หลักฐานว่าเก่งกว่าสุนัขทุกด้าน

คำกล่าวว่าห่าน “ดีกว่าสุนัข” ต้องแยกให้ชัดว่าเป็นประสบการณ์ของเรือนจำนี้ ไม่ใช่ผลทดสอบทางวิทยาศาสตร์ที่วัดความแม่นยำของสัตว์สองชนิดเทียบกันเป็นตัวเลข ยังไม่มีข้อมูลสาธารณะว่าห่านตรวจจับการหลบหนีได้แม่นยำกว่าสุนัขกี่เปอร์เซ็นต์

สิ่งที่ยืนยันได้คือเจ้าหน้าที่มองว่าห่านเหมาะกับภารกิจเฉพาะทางกว่าในพื้นที่นี้ สุนัขมีค่าอาหารและค่าดูแลรักษาสูงกว่า ขณะที่ห่านกินอาหารง่าย ดูแลง่าย และส่งเสียงเตือนเมื่อมีคนเข้าใกล้ โดยไม่ต้องฝึกให้ไล่จับหรือโจมตี

มุกเรื่อง “โยนเนื้อแล้วติดสินบนไม่ได้” มีที่มาจากคำอธิบายของเจ้าหน้าที่ว่าห่านไม่เป็นมิตรแม้กับคนที่ให้อาหารพวกมันเอง จึงไม่ค่อยมีแนวโน้มจะสงบลงเพราะคนแปลกหน้ายื่นของกินให้ ข้อได้เปรียบนี้ไม่ได้แปลว่าห่านปลอดภัยไร้ช่องโหว่ แต่เข้ากับงานแจ้งเหตุที่ต้องการสัตว์ตื่นตัวและส่งเสียงดัง

เล็กกว่าระบบใหญ่ แต่เติมช่องว่างได้

ในช่วงที่มีรายงาน เรือนจำแห่งนี้ควบคุมผู้ต้องขังราว 1,300 คน ห่าน 9 ตัวจึงไม่อาจแก้ปัญหาเรือนจำทั้งหมดได้ และไม่อาจแทนกล้อง เจ้าหน้าที่ อาวุธ หรือมาตรการป้องกันการหลบหนี การใช้มันมีความหมายในฐานะ “ตาและเสียง” เพิ่มเติมบนแนวรั้ว

เรื่องนี้จึงน่าสนใจตรงที่การรักษาความปลอดภัยไม่จำเป็นต้องเริ่มจากเทคโนโลยีราคาแพงเสมอไป หากรู้ข้อจำกัดของสถานที่และเลือกเครื่องมือให้ตรงงาน ห่านฝูงหนึ่งก็ช่วยให้แนวรั้วที่เงียบเกินไปมีสัญญาณเตือนที่ได้ยินทันที เพียงแต่คำตอบที่ตรงที่สุดคือ พวกมันเป็นกำลังเสริมที่เหมาะกับเรือนจำแห่งนี้ ไม่ใช่ผู้คุมมหัศจรรย์ที่ทำงานแทนมนุษย์ได้ทั้งหมด