รอยเท้าภารกิจ Apollo 11 จะอยู่บนดวงจันทร์ได้นานเท่าไร

* รูปภาพใช้เพื่อประกอบเนื้อหาเท่านั้น อาจไม่ใช่ภาพเหตุการณ์จริงหรือภาพจริงจากเรื่องในบทความ ขอบคุณภาพประกอบจาก https://graphic.in.th

รอยดอกยางที่กดลึกลงในผงสีเทาของดวงจันทร์ ดูเหมือนเพิ่งมีใครก้าวผ่านไปเมื่อครู่ ทั้งที่มนุษย์ออกจากบริเวณ Sea of Tranquility ตั้งแต่ปี 1969 พื้นผิวตรงนั้นไม่มีรอยลมพัด ไม่มีคราบฝน และไม่มีลำธารที่จะพาตะกอนใหม่มาถมทับ

คำตอบคือ รอยเท้าจากภารกิจ Apollo 11 มีโอกาสคงรูปให้เห็นได้อีกนานระดับหลายสิบล้านปี ช่วง 10–100 ล้านปีที่มักอ้างถึงเป็นการประเมินคร่าว ๆ ของการสึกกร่อนบนดวงจันทร์ ไม่ใช่นาฬิกานับถอยหลังที่ระบุวันลบเลือนของรอยใดรอยหนึ่งได้พอดี

ก้าวแรกเกิดขึ้นเมื่อ 20 กรกฎาคม 1969

บันทึกภารกิจของ NASA ระบุว่า นีล อาร์มสตรองก้าวลงสู่พื้นผิวดวงจันทร์ก่อน ตามด้วยบัซซ์ อัลดริน ทั้งคู่ปฏิบัติงานบนพื้นผิวนานกว่าสองชั่วโมงครึ่งและทิ้งร่องรอยการเดินไว้รอบยาน Eagle ภาพรอยรองเท้าที่คนทั่วโลกคุ้นตาเป็นภาพที่อัลดรินถ่ายเพื่อแสดงว่าดินดวงจันทร์จับตัวเป็นรอยได้ดี แต่รอยทางเดินทั้งพื้นที่เป็นหลักฐานของมนุษย์คู่แรกจาก Apollo 11

บนโลก รอยเท้าอาจหายไปภายในไม่กี่นาที เพราะเม็ดทรายถูกลมเคลื่อน น้ำฝนชะล้าง หรือสิ่งมีชีวิตเหยียบซ้ำ ดวงจันทร์แทบไม่มีชั้นบรรยากาศ มีเพียงเอกโซสเฟียร์ที่เบาบางมาก และไม่มีน้ำของเหลวไหลบนพื้นผิว จึงไม่มีสภาพอากาศแบบโลกมาจัดการรอยเหล่านี้

สิ่งที่ค่อย ๆ ลบรอยคือฝุ่นอวกาศ

พื้นผิวดวงจันทร์ไม่ได้หยุดนิ่งสนิท อุกกาบาตขนาดจิ๋วพุ่งชนอยู่ตลอดเวลา การชนแต่ละครั้งกระแทกและดีดผงดวงจันทร์ขึ้น ก่อนจะตกกลับลงมา กระบวนการนี้ถูกเรียกว่า “การกวนผิวดิน” ของเรโกลิท และทำหน้าที่คล้ายการขัดกระดาษทรายที่ช้ามาก

รอยเท้าจะไม่หายพร้อมกันทั้งรอย เม็ดฝุ่นอาจค่อย ๆ กลบขอบดอกยาง ทำให้ร่องตื้นลงและอ่านรูปทรงได้ยากขึ้น หลายล้านปีต่อมา การกระแทกซ้ำจำนวนมากจึงมีโอกาสทำให้รอยกลืนเข้ากับพื้นผิวโดยรอบ

ดังนั้น ประโยคว่า “รอยเท้าจะอยู่ 100 ล้านปี” ควรเข้าใจว่าเป็นขนาดเวลาทางธรณีวิทยา ไม่ใช่คำรับประกันว่ารอยของอาร์มสตรองจะคมชัดถึงวันนั้น สิ่งที่ยืนยันได้คือสภาพแห้ง ไร้ลม และไร้ฝนของดวงจันทร์ช่วยยืดอายุร่องรอยมนุษย์ได้ยาวนานกว่าบนโลกอย่างมหาศาล จนกว่าการชนจากอวกาศจะค่อย ๆ เขียนพื้นผิวใหม่