รถยนต์ยุคใหม่มีโค้ดกี่บรรทัด เมื่อเทียบกับซอฟต์แวร์กระสวยอวกาศ

* รูปภาพใช้เพื่อประกอบเนื้อหาเท่านั้น อาจไม่ใช่ภาพเหตุการณ์จริงหรือภาพจริงจากเรื่องในบทความ ขอบคุณภาพประกอบจาก https://graphic.in.th

กดปุ่มสตาร์ตรถรุ่นใหม่ ทุกอย่างเกิดขึ้นแทบจะทันที กล้องบนกระจกหน้าตรวจจับเลน เรดาร์ประเมินระยะห่าง ระบบเบรกเตรียมรับเหตุฉุกเฉิน ขณะที่หน้าจอ ระบบเสียง แบตเตอรี่ และเครื่องยนต์ทำงานประสานกันอยู่เบื้องหลัง

ตัวเลขที่ถูกแชร์บ่อยระบุว่า รถยนต์ระดับสูงอาจใช้โค้ดประมาณ 100 ล้านบรรทัด มากกว่าซอฟต์แวร์ของกระสวยอวกาศ 250 เท่า การเปรียบเทียบนี้ฟังดูน่าตกใจ แต่ต้องแยกให้ชัดว่าแต่ละแหล่งนับโค้ดคนละขอบเขตหรือไม่

จากหลักฐานที่ตรวจสอบได้ การบอกว่ารถยนต์มีโค้ดมากกว่ากระสวยอวกาศ 250 เท่ายังยืนยันไม่ได้ รายงานของ National Research Council ระบุว่า IBM/Loral ดูแลโค้ดของระบบควบคุมการบินกระสวยอวกาศประมาณ 2 ล้านบรรทัด หากนำไปเทียบกับตัวเลขรถยนต์ 100 ล้านบรรทัด จะได้ราว 50 เท่า ส่วนตัวเลข 250 เท่าเกิดจากการนำ 100 ล้านไปหารด้วย 400,000 บรรทัด ซึ่งไม่ใช่ตัวเลขเดียวกับขอบเขตระบบควบคุมการบินทั้งหมดในรายงานดังกล่าว

กระสวยอวกาศใช้ซอฟต์แวร์ทำอะไรบ้าง

ซอฟต์แวร์ Primary Avionics Software System หรือ PASS ทำหน้าที่ควบคุมงานสำคัญของกระสวย ตั้งแต่การควบคุมเครื่องยนต์ การปรับทิศทาง การสั่งงานระหว่างการบิน ไปจนถึงการนำยานกลับเข้าสู่แนวทางลงจอด

คอมพิวเตอร์บนกระสวยมี 4 เครื่องทำงานแบบซ้ำซ้อนและตรวจสอบกันทุกประมาณ 3–4 มิลลิวินาที หากเครื่องใดมีปัญหา ระบบสามารถถอดเครื่องนั้นออกจากการทำงานได้ทันที ซอฟต์แวร์ยังถูกแบ่งเป็นชุดตามช่วงภารกิจ เช่น การทะยานขึ้นสู่อวกาศ การโคจร และการกลับเข้าสู่ชั้นบรรยากาศ

รายงานของ National Research Council ระบุว่า ระบบซอฟต์แวร์นี้พัฒนาต่อเนื่องราว 15 ปี แต่ละภารกิจใช้ชุดโค้ดที่ประกอบจากการเพิ่มความสามารถทีละส่วน ตัวเลขประมาณ 2 ล้านบรรทัดจึงหมายถึงระบบควบคุมการบินที่ถูกดูแลและพัฒนาสะสม ไม่ใช่โค้ดทั้งหมดที่ถูกโหลดไว้ในหน่วยความจำของคอมพิวเตอร์ระหว่างเที่ยวบินหนึ่งเที่ยว

100 ล้านบรรทัดของรถยนต์นับอะไรบ้าง

IEEE Spectrum อธิบายว่า รถยนต์ระดับสูงอาจมีชุดควบคุมอิเล็กทรอนิกส์ หรือ ECU เชื่อมต่อกันมากกว่า 100 จุด โดยทำงานร่วมกันผ่านโค้ดจำนวนมาก ข้อมูลจาก Vard Antinyan ผู้เชี่ยวชาญด้านคุณภาพซอฟต์แวร์ของ Volvo ระบุว่า ชุดระบบที่ใช้เป็นฐานสำหรับรถยนต์ของบริษัทมีประมาณ 120 ECU และรวมโค้ดต้นฉบับได้ราว 100 ล้านบรรทัด

McKinsey ก็ระบุในทิศทางใกล้เคียงกันว่า ซอฟต์แวร์ที่รองรับ ECU ของรถยนต์สามารถมีโค้ดได้ถึง 100 ล้านบรรทัด ตัวเลขนี้เป็นระดับสูงสุดที่พบในระบบรถยนต์บางกลุ่ม ไม่ได้หมายความว่ารถทุกคันจะใช้โค้ดครบจำนวนเดียวกัน หรือทุกบรรทัดจะทำงานอยู่ในรถหนึ่งคันตลอดเวลา

โค้ดเหล่านี้กระจายอยู่ในระบบควบคุมเครื่องยนต์และมอเตอร์ ระบบเบรก พวงมาลัย ถุงลมนิรภัย การจัดการแบตเตอรี่ ระบบปรับอากาศ กล้อง เรดาร์ ระบบช่วยจอด ระบบช่วยรักษาเลน ระบบความบันเทิง การสื่อสารกับโทรศัพท์ และการอัปเดตซอฟต์แวร์จากระยะไกล

ตัวเลข 250 เท่ามาจากไหน

การคำนวณ 100,000,000 หารด้วย 400,000 ได้ผลลัพธ์ 250 จริงในทางคณิตศาสตร์ แต่ปัญหาอยู่ที่ตัวเลขตั้งต้น 400,000 บรรทัด แหล่งข้อมูลหลักที่ตรวจสอบได้ไม่ได้ใช้ตัวเลขนี้แทนระบบควบคุมการบินทั้งหมดของกระสวยอวกาศ

หากใช้ตัวเลขประมาณ 2 ล้านบรรทัดจากรายงาน National Research Council แล้วนำมาเทียบกับ 100 ล้านบรรทัดของรถยนต์ จะได้ประมาณ 50 เท่า ถึงกระนั้น การเปรียบเทียบก็ยังเป็นเพียงค่าประมาณ เพราะฝั่งกระสวยนับซอฟต์แวร์ควบคุมการบินที่ผ่านการพัฒนาและดูแลหลายปี ส่วนฝั่งรถยนต์อาจนับโค้ดรวมของ ECU หลายชุด รวมโค้ดที่ใช้เป็นฐาน โค้ดจากซัพพลายเออร์ และความสามารถของรถหลายรุ่นไว้ด้วยกัน

จำนวนบรรทัดจึงไม่ใช่เครื่องวัดความฉลาดหรือความปลอดภัยโดยตรง โค้ดของกระสวยมีขนาดเล็กกว่า แต่ต้องผ่านกระบวนการตรวจสอบเข้มงวดมาก ส่วนรถยนต์มีขอบเขตกว้างกว่า เพราะต้องรองรับฟังก์ชันจำนวนมาก ผู้ผลิตหลายราย รุ่นย่อยหลายแบบ และการเชื่อมต่อกับโลกภายนอก

รถยนต์จึงกลายเป็นระบบคอมพิวเตอร์เคลื่อนที่ที่มีล้อ เครื่องจักรที่ผู้ขับเห็นเป็นเพียงตัวถัง พวงมาลัย และเบาะนั่ง แต่เบื้องหลังมีซอฟต์แวร์นับสิบล้านบรรทัดคอยประเมินข้อมูล ตัดสินใจ และส่งคำสั่งไปยังชิ้นส่วนต่าง ๆ ทุกช่วงเวลาที่รถเคลื่อนที่

ข้อสรุปที่แม่นยำกว่าคือ รถยนต์ยุคใหม่บางกลุ่มมีซอฟต์แวร์ขนาดใหญ่มากจนเทียบได้กับระบบสำคัญของยานอวกาศ แต่ตัวเลข 250 เท่าเป็นการจับคู่ตัวเลขต่างขอบเขตเข้าด้วยกัน ส่วนการเทียบ 100 ล้านกับประมาณ 2 ล้านบรรทัดให้สัดส่วนใกล้ 50 เท่า และควรอ่านเป็นค่าประมาณ ไม่ใช่สถิติตายตัวของรถทุกคัน