เงินในโลกดิจิทัลไม่ได้มีแค่เรื่อง “โอนง่าย” แต่ระบบการเงินกำลังเข้มงวดขึ้น

ทุกวันนี้การโอนเงินสามารถทำได้ภายในไม่กี่วินาที เราอาจจ่ายค่าสินค้า สั่งอาหาร โอนเงินให้ครอบครัวหรือซื้อสินค้าออนไลน์ผ่านโทรศัพท์มือถือ โดยแทบไม่ต้องสัมผัสเงินสดเลย

แต่เบื้องหลังความสะดวกเหล่านี้ ระบบการเงินก็ต้องเผชิญกับความเสี่ยงรูปแบบใหม่ไม่ว่าจะเป็นการหลอกลวงออนไลน์ การใช้บัญชีม้า การฟอกเงินหรือการนำบริการทางการเงินไปใช้ในกิจกรรมผิดกฎหมาย

ล่าสุด ธนาคารแห่งประเทศไทยร่วมกับภาคการเงินไทยเปิดกรอบความร่วมมือใหม่ เพื่อยกระดับมาตรการเชิงรุกในการป้องกันไม่ให้ระบบการเงินถูกนำไปใช้กับกิจกรรมผิดกฎหมาย 

▪️ทำไมธนาคารต้องเข้มงวดขึ้น ?

ในอดีต การตรวจสอบธุรกรรมอาจเน้นที่ขั้นตอนพื้นฐาน เช่น การรู้จักลูกค้า และตรวจสอบเอกสาร แต่เมื่อธุรกรรมออนไลน์เพิ่มขึ้น ความเสี่ยงก็ซับซ้อนขึ้นตามไปด้วย

เงินสามารถถูกโอนผ่านหลายบัญชีภายในเวลาอันสั้น และบางกรณีอาจมีการใช้บัญชีของบุคคลอื่นเป็นทางผ่าน ธนาคารจึงต้องพัฒนาระบบตรวจจับธุรกรรมที่มีความผิดปกติให้รวดเร็วขึ้น

▪️KYC คืออะไร ?

หนึ่งในคำที่คนอาจได้ยินบ่อยขึ้นคือ KYC หรือ Know Your Customer หมายถึงกระบวนการที่สถาบันการเงินใช้เพื่อทำความรู้จัก และตรวจสอบลูกค้า

นอกจาก KYC ยังมีแนวทางที่เข้มข้นขึ้นในกรณีที่มีความเสี่ยงสูง เช่น CDD และ EDD ซึ่งเกี่ยวข้องกับการตรวจสอบลูกค้า และธุรกรรมในระดับที่เหมาะสมกับความเสี่ยง

กรอบใหม่ของ ธปท. ระบุถึงการเสริมความเข้มแข็งของกระบวนการ KYC/CDD/EDD และการตรวจสอบธุรกรรมเงินสดที่มีความเสี่ยงสูงด้วย 

▪️เทคโนโลยีก็เข้ามาช่วยตรวจจับ

สิ่งที่น่าสนใจคือ ระบบการเงินกำลังใช้เทคโนโลยีมากขึ้นในการตรวจจับธุรกรรมผิดปกติ

ธปท. ระบุถึงการนำเทคโนโลยีขั้นสูงมาใช้ตรวจจับธุรกรรมที่มีลักษณะผิดปกติ รวมถึงการพัฒนาฐานข้อมูลบุคคลที่มีความเสี่ยงสูงที่เชื่อมโยงกับ Central Fraud Registry  (CFR)

พูดง่ายๆคือ ในอนาคตระบบไม่ได้รอให้เกิดความเสียหายก่อนแล้วค่อยตรวจสอบเท่านั้น แต่พยายามมองหาสัญญาณผิดปกติล่วงหน้ามากขึ้น

▪️แล้วคนทั่วไปจะได้รับผลกระทบหรือไม่ ?

การตรวจสอบที่เข้มขึ้นอาจทำให้บางธุรกรรมต้องผ่านการตรวจสอบเพิ่มเติม แต่ในอีกด้านหนึ่ง มาตรการเหล่านี้ก็มีเป้าหมายเพื่อเพิ่มความปลอดภัยให้กับผู้ใช้บริการทางการเงิน โดยเฉพาะในช่วงที่การหลอกลวงทางออนไลน์มีรูปแบบซับซ้อนขึ้น

ธปท. ระบุว่า ความร่วมมือนี้ยังมุ่งเพิ่มความรู้ทางการเงิน และสร้างความตระหนักให้ประชาชน เพื่อเพิ่มความปลอดภัย และความเชื่อมั่นในระบบการเงินไทยในระยะยาว 

▪️เงินดิจิทัลยิ่งสะดวก ยิ่งต้องระวัง

ความสะดวกของระบบการเงินดิจิทัลมีทั้งข้อดี และความเสี่ยง

การโอนเงินได้ทันที ช่วยให้ชีวิตง่ายขึ้น แต่หากโอนเงินให้มิจฉาชีพ เงินก็สามารถเคลื่อนย้ายได้รวดเร็วเช่นเดียวกัน ดังนั้น การป้องกันจึงไม่ได้เป็นหน้าที่ของธนาคารเพียงฝ่ายเดียว

ผู้ใช้เองก็ต้องระวังลิงก์ปลอม แอปพลิเคชันปลอม การหลอกให้เปิดเผยรหัสผ่าน และการให้บุคคลอื่นใช้บัญชีธนาคารของตน

โดยเฉพาะอย่างยิ่ง ไม่ควรให้ผู้อื่นยืมบัญชีเพื่อรับหรือโอนเงินโดยไม่ทราบที่มา เพราะอาจนำไปสู่ปัญหาทางกฎหมาย และการเงินได้

▪️ระบบการเงินกำลังเปลี่ยนจาก “ป้องกัน” เป็น “รู้ทัน”

การประกาศกรอบความร่วมมือครั้งใหม่นี้สะท้อนภาพใหญ่ของระบบการเงินไทยว่า การรักษาความปลอดภัยไม่ได้หมายถึงการป้องกันเพียงการโจรกรรมแบบเดิม แต่ต้องรับมือกับเศรษฐกิจนอกระบบ เงินเทา การทุจริต การหลอกลวง และการใช้เทคโนโลยีในทางที่ผิดด้วย

เมื่อธุรกรรมการเงินเปลี่ยนจากธนบัตรในมือมาเป็นข้อมูลดิจิทัล การรักษาความปลอดภัยของข้อมูล และระบบก็กลายเป็นส่วนหนึ่งของการรักษาความปลอดภัยทางการเงินไปพร้อมกัน

▪️แล้วอนาคตจะเป็นอย่างไร ?

มีความเป็นไปได้ว่าการตรวจสอบธุรกรรมจะมีความละเอียดมากขึ้นเรื่อยๆ ธนาคาร และผู้ให้บริการทางการเงินจะต้องใช้ข้อมูล และเทคโนโลยี เพื่อแยกแยะธุรกรรมปกติออกจากธุรกรรมที่มีความเสี่ยง

ขณะเดียวกัน ประชาชนก็ต้องมีความรู้ทางการเงิน และรู้เท่าทันกลโกงมากขึ้น เพราะในโลกที่เงินสามารถเดินทางผ่านโทรศัพท์มือถือภายในไม่กี่วินาที ความปลอดภัยทางการเงิน จึงไม่ได้ขึ้นอยู่กับธนาคารเพียงอย่างเดียว แต่ขึ้นอยู่กับพฤติกรรมของผู้ใช้ทุกคนด้วยครับ