อาการคันหัวใจหมายถึงอะไร

* รูปภาพใช้เพื่อประกอบเนื้อหาเท่านั้น อาจไม่ใช่ภาพเหตุการณ์จริงหรือภาพจริงจากเรื่องในบทความ ขอบคุณภาพประกอบจาก https://graphic.in.th

บางคนอธิบายความรู้สึกในหน้าอกว่า “คันหัวใจ” เหมือนมีอะไรยุบยิบ กระตุก หรือสั่นอยู่ข้างใน ปัญหาคือคำนี้ไม่ใช่ชื่ออาการทางการแพทย์ จึงยังบอกไม่ได้ว่าเกิดจากหัวใจจริงหรือไม่ จนกว่าจะรู้ว่าความรู้สึกนั้นเป็นแบบไหน เกิดตรงไหน และมีอาการอื่นร่วมด้วยหรือเปล่า

ถ้าขณะนี้มีอาการร่วมกับเจ็บหรือแน่นหน้าอก หายใจไม่ออก เหงื่อแตก หน้ามืด จะเป็นลม หรือหมดสติ ให้โทร 1669 หรือไปห้องฉุกเฉินทันที ไม่ควรรอดูว่าอาการจะหายเอง และไม่ควรขับรถไปโรงพยาบาลเองหากกำลังหน้ามืดหรือรู้สึกว่าจะหมดสติ

คำว่า “คัน” อาจกำลังหมายถึงอะไร

หากรู้สึกเหมือนหัวใจเต้นแรง เต้นรัว เต้นสะดุด หรือกระพืออยู่ในอก อาการที่ใกล้เคียงที่สุดคือ ใจสั่น ซึ่งสามารถเกิดได้แม้กำลังนั่งพัก สาเหตุที่พบได้มีตั้งแต่ความเครียด ความวิตกกังวล การพักผ่อนน้อย คาเฟอีน แอลกอฮอล์ บุหรี่ การออกกำลังกาย ไปจนถึงยาบางชนิด

นอกจากนี้ ไข้ ภาวะขาดน้ำ โลหิตจาง น้ำตาลในเลือดต่ำ ไทรอยด์ทำงานมากเกินไป หรือความผิดปกติของเกลือแร่ก็อาจทำให้ใจสั่นได้ ส่วนหนึ่งของผู้มีอาการอาจมีหัวใจเต้นผิดจังหวะจริง แต่ความรู้สึกเพียงอย่างเดียวไม่สามารถแยกสาเหตุเหล่านี้ออกจากกันได้

อีกกรณีหนึ่งคือคันที่ผิวหนังบริเวณหน้าอกจริง ๆ เช่น มีผื่น ตุ่มแดง แสบร้อน หรือคันเมื่อเหงื่อออก อาการลักษณะนี้มักเกี่ยวกับผิวหนัง การระคายเคือง หรือเส้นประสาทมากกว่าตัวหัวใจ เพราะตัวหัวใจไม่ได้ทำให้เกิดความรู้สึกคันแบบเดียวกับผิวหนัง

ส่วนอาการกระตุกเป็นจุด ๆ ที่หน้าอกอาจมาจากกล้ามเนื้อผนังทรวงอก หากกดแล้วเจ็บ เปลี่ยนท่าทางแล้วเป็นมากขึ้น หรือเกิดหลังออกแรง ก็ยิ่งควรอธิบายรายละเอียดนี้ให้แพทย์ทราบ อย่างไรก็ตาม การกดเจ็บหรือเปลี่ยนตามท่าไม่ได้รับประกันว่าไม่มีโรคหัวใจ โดยเฉพาะเมื่อมีอาการเตือนอื่นร่วมด้วย

เมื่อไรควรนัดพบแพทย์

ควรเข้ารับการตรวจหากความรู้สึกคล้ายใจสั่นเกิดซ้ำ ถี่ขึ้น อยู่นานกว่าปกติ รบกวนการนอน เกิดขณะออกแรง หรือมีประวัติโรคหัวใจอยู่แล้ว ผู้ที่มีญาติสายตรงเสียชีวิตกะทันหันตั้งแต่อายุน้อยก็ควรแจ้งแพทย์ด้วย

แพทย์อาจเริ่มจากซักลักษณะอาการ ตรวจชีพจร ฟังหัวใจ และตรวจคลื่นไฟฟ้าหัวใจ หากอาการเกิดเป็นช่วงสั้น ๆ และหายก่อนมาถึงโรงพยาบาล อาจต้องใช้เครื่องบันทึกคลื่นไฟฟ้าหัวใจต่อเนื่อง รวมทั้งตรวจเลือดตามสาเหตุที่สงสัย เช่น โลหิตจาง ไทรอยด์ หรือความผิดปกติของเกลือแร่

ข้อมูลที่ควรจดไว้ก่อนพบแพทย์

• เริ่มเป็นเวลาใด และแต่ละครั้งอยู่นานเท่าไร

• รู้สึกว่าเต้นเร็ว แรง สะดุด กระพือ หรือเป็นอาการคันที่ผิวหนัง

• เกิดขณะพัก หลังออกแรง หลังดื่มกาแฟ หรือหลังรับประทานยาใด

• มีเจ็บหน้าอก หอบเหนื่อย หน้ามืด เหงื่อแตก หรือเป็นลมร่วมด้วยหรือไม่

• ขณะมีอาการ ชีพจรเร็วหรือไม่สม่ำเสมอหรือไม่

ระหว่างรอพบแพทย์สามารถลดกาแฟ เครื่องดื่มชูกำลัง แอลกอฮอล์และบุหรี่ ดื่มน้ำให้เพียงพอ และนอนให้พอได้ แต่ไม่ควรหยุดยาประจำเอง เพราะยาบางชนิดต้องปรับภายใต้คำแนะนำของแพทย์

สรุปตรง ๆ คือ “คันหัวใจ” ไม่ใช่ชื่อโรค ถ้าหมายถึงเต้นยุบยิบ กระพือ หรือสะดุด อาจเป็นอาการใจสั่นที่มีได้ทั้งสาเหตุไม่รุนแรงและหัวใจเต้นผิดจังหวะ หากหมายถึงผิวหนังคันหรือกล้ามเนื้อกระตุกก็เป็นอีกกลุ่มหนึ่ง การแยกให้ได้ว่ารู้สึกแบบใดและมีอาการอะไรประกอบ จึงสำคัญกว่าคำที่ใช้เรียกอาการ