เปิดค่าอาหารกลางวันโรงเรียนใหญ่ นักเรียน 2,000 คนแตะวันละ 4.4 หมื่นบาท

โรงเรียนที่มีนักเรียนหลักพันคนไม่ได้มีแค่ภาระเรื่องครู ห้องเรียน และอาคารเรียนเท่านั้น แต่ยังมีค่าใช้จ่ายก้อนใหญ่ที่เกิดขึ้นแทบทุกวัน นั่นคือ อาหารกลางวัน

เงินที่ดูเหมือนหลักสิบบาทต่อคน เมื่อคูณด้วยจำนวนนักเรียนแล้ว สามารถกลายเป็นเงินหลักหมื่นบาทต่อวัน และสะสมเป็นหลายล้านบาทต่อปีได้ทันที

อย่างไรก็ตาม งบอาหารกลางวันของภาครัฐไม่ได้ใช้อัตราเดียวกันทุกโรงเรียน แต่จัดสรรแบบขั้นบันไดตามจำนวนนักเรียน โดยโรงเรียนที่มีนักเรียนตั้งแต่ 121 คนขึ้นไป ใช้อัตรา 22 บาทต่อคนต่อวัน ตามเกณฑ์ที่ได้รับการปรับเพิ่มตั้งแต่ปีงบประมาณ 2566

นักเรียนหลักพัน ใช้เงินวันละเท่าไร

หากคำนวณโดยสมมติว่านักเรียนทั้งหมดอยู่ในกลุ่มที่ได้รับงบอาหารกลางวัน ตัวเลขจะเป็นดังนี้

• นักเรียน 1,000 คน ใช้งบประมาณ 22,000 บาทต่อวัน

• นักเรียน 1,500 คน ใช้งบประมาณ 33,000 บาทต่อวัน

• นักเรียน 2,000 คน ใช้งบประมาณ 44,000 บาทต่อวัน

ถ้าคิดตลอด 200 วันเรียน โรงเรียนที่มีนักเรียน 1,000 คน จะใช้งบประมาณ 4.4 ล้านบาทต่อปี โรงเรียนที่มีนักเรียน 1,500 คน อยู่ที่ประมาณ 6.6 ล้านบาทต่อปี ส่วนโรงเรียนที่มีนักเรียน 2,000 คน จะอยู่ที่ประมาณ 8.8 ล้านบาทต่อปี

ตัวเลขนี้เป็นการคำนวณเพื่อให้เห็นภาพจากจำนวนนักเรียนคูณด้วยอัตรา 22 บาท ไม่ได้หมายความว่าโรงเรียนทุกแห่งจะได้รับงบตามจำนวนนักเรียนทั้งหมด เพราะต้องพิจารณาจำนวนเด็กที่มีสิทธิในโครงการ รวมถึงหลักเกณฑ์ของหน่วยงานต้นสังกัดในแต่ละปีด้วย

เบื้องหลังอาหารหนึ่งมื้อ

ค่าอาหารที่จ่ายจริงไม่ได้หมายถึงการซื้อข้าวเพียงอย่างเดียว แต่ต้องนำไปจัดทำเป็นเมนูที่หลากหลายและเหมาะสมกับนักเรียน โรงเรียนจึงต้องบริหารทั้งวัตถุดิบ เนื้อสัตว์ ไข่ ผัก ผลไม้ เครื่องปรุง ตลอดจนกระบวนการประกอบอาหารและการควบคุมคุณภาพ

ยิ่งโรงเรียนมีนักเรียนจำนวนมาก การจัดซื้อและการเตรียมอาหารก็ยิ่งซับซ้อน ตัวอย่างเช่น โรงเรียนที่ต้องทำอาหารให้เด็ก 2,000 คนในช่วงเวลาเดียวกัน จำเป็นต้องวางแผนล่วงหน้า พร้อมคำนึงถึงราคา คุณภาพ ปริมาณ สุขอนามัย และความปลอดภัยของอาหาร

อีกเรื่องที่ควรแยกให้ชัดคือ งบต่อคนไม่ได้เท่ากับงบทั้งหมดของโรงเรียน เพราะโรงเรียนยังมีค่าใช้จ่ายด้านบุคลากร น้ำประปา ไฟฟ้า วัสดุการศึกษา การซ่อมแซมอาคาร อุปกรณ์กีฬา และกิจกรรมต่าง ๆ เงินอาหารกลางวันจึงเป็นเพียงส่วนหนึ่งของงบประมาณที่ต้องบริหาร

ดังนั้น การจัดอาหารหนึ่งมื้อให้กับนักเรียนหลักพันคนไม่ใช่เรื่องเล็ก เบื้องหลังอาหารแต่ละจานคือการบริหารงบประมาณวันละหลายหมื่นบาท และเมื่อรวมตลอดปีการศึกษา ตัวเลขอาจสูงถึงหลายล้านบาท