เปิด 5 วิชาที่นักเรียนไทยไม่อยากเรียนที่สุด อันดับ 1 คะแนนโหวตทิ้งห่าง!

เปิด 5 วิชาที่นักเรียนไทยไม่อยากเรียนที่สุด 

บางครั้งวิชาที่นักเรียนรู้สึกว่า “ไม่อยากเรียน” อาจไม่ได้หมายความว่าวิชานั้นไม่มีประโยชน์ แต่อาจเกิดจากรูปแบบการเรียน เนื้อหา ความสนใจ หรือการนำไปเชื่อมโยงกับชีวิตประจำวัน โดยผลสำรวจความคิดเห็นนักเรียนระดับ ป.1–ม.6 และ ปวช. จำนวน 1,985 คนทั่วประเทศ ซึ่งจัดทำช่วงวันที่ 9–11 มกราคม 2567 พบว่ามีบางวิชาที่ได้รับคะแนนเลือกให้ “ยกเลิก” มากกว่าวิชาอื่นอย่างชัดเจน โดยอันดับ 1 มีคะแนนสูงถึง 61.26% ของผู้ตอบแบบสอบถาม

อันดับ 1

ลูกเสือ เนตรนารี ยุวกาชาด และบำเพ็ญประโยชน์

 1,216 คน (61.26%)

กลุ่มวิชาหรือกิจกรรมลูกเสือ เนตรนารี ยุวกาชาด และบำเพ็ญประโยชน์ ครองอันดับ 1 อย่างทิ้งห่าง โดยมีผู้ตอบเลือก 1,216 คน หรือ 61.26% จากทั้งหมด 1,985 คน ที่น่าสนใจคือทั้งนักเรียนระดับประถมศึกษาและมัธยมศึกษาต่างเลือกกลุ่มวิชานี้เป็นอันดับหนึ่ง เหตุผลที่มักถูกหยิบมาพูดถึงมีทั้งเรื่องเครื่องแบบ อุปกรณ์ กิจกรรม และการเข้าค่าย ขณะเดียวกันกิจกรรมกลุ่มนี้ก็มีเป้าหมายด้านการฝึกระเบียบวินัย ความรับผิดชอบ การทำงานเป็นทีม และการช่วยเหลือตนเอง จึงอาจมองได้ว่าประเด็นสำคัญไม่ได้อยู่ที่ “มีประโยชน์หรือไม่” เพียงอย่างเดียว แต่อยู่ที่ว่านักเรียนมองเห็นคุณค่าของกิจกรรมและรูปแบบการจัดกิจกรรมมากน้อยเพียงใด

อันดับ 2

พระพุทธศาสนา

225 คน (11.34%)

วิชาพระพุทธศาสนาได้รับเลือกเป็นอันดับ 2 จำนวน 225 คน หรือ 11.34% โดยผลสำรวจพบว่านักเรียนมัธยมศึกษาเลือกวิชานี้เป็นอันดับ 2 ขณะที่ในภาพรวมรายภูมิภาค เกือบทุกภาคก็มีวิชาพระพุทธศาสนาเป็นอันดับ 2 เช่นกัน ยกเว้นภาคใต้ที่เลือกชุมนุม/ชมรมเป็นอันดับ 2 ประเด็นที่น่าสนใจคือประเทศไทยมีผู้เรียนที่มาจากครอบครัวและพื้นฐานความเชื่อแตกต่างกัน จึงเกิดคำถามเรื่องรูปแบบการจัดการเรียนรู้ที่ควรทำให้นักเรียนเห็นความเชื่อมโยงระหว่างศาสนา คุณธรรม จริยธรรม และการใช้ชีวิตในสังคม มากกว่าการมองเพียงเรื่องการท่องจำเนื้อหา

อันดับ 3

หน้าที่พลเมือง

 128 คน (6.45%)

วิชาหน้าที่พลเมืองมีนักเรียนเลือก 128 คน คิดเป็น 6.45% อยู่ในอันดับ 3 ของผลสำรวจ แม้คะแนนจะห่างจากอันดับ 1 อย่างมาก แต่ก็สะท้อนว่ามีนักเรียนบางส่วนตั้งคำถามกับรูปแบบการเรียนรู้ด้านหน้าที่และความเป็นพลเมือง ประเด็นสำคัญคือเนื้อหาด้านพลเมืองไม่ได้มีเป้าหมายเพียงการจำกฎหรือหน้าที่ แต่ยังเกี่ยวข้องกับการอยู่ร่วมกันในสังคม ความรับผิดชอบ สิทธิ และการมีส่วนร่วม ดังนั้นความท้าทายจึงอยู่ที่การทำให้บทเรียนเชื่อมโยงกับสถานการณ์จริงและชีวิตประจำวันที่นักเรียนพบเจอ ซึ่งอาจช่วยให้เนื้อหามีความหมายมากขึ้นสำหรับผู้เรียน

อันดับ 4

ชุมนุม/ชมรม

127 คน (6.40%)

ชุมนุมหรือชมรมได้รับเลือก 127 คน หรือ 6.40% ถือเป็นอันดับ 4 และมีคะแนนใกล้เคียงกับหน้าที่พลเมืองมาก ผลสำรวจยังพบความแตกต่างระหว่างระดับการศึกษา โดยนักเรียนประถมศึกษาเลือกชุมนุม/ชมรมเป็นอันดับ 2 ขณะที่นักเรียนมัธยมศึกษาเลือกพระพุทธศาสนาเป็นอันดับ 2 เรื่องนี้น่าสนใจเพราะกิจกรรมชุมนุมมีจุดประสงค์เพื่อเปิดโอกาสให้นักเรียนได้ทำกิจกรรมตามความสนใจ แต่ประสบการณ์ของแต่ละโรงเรียนอาจแตกต่างกันมาก หากตัวเลือกไม่ตรงกับความสนใจของนักเรียน หรือรูปแบบกิจกรรมไม่เปิดโอกาสให้ผู้เรียนมีส่วนร่วมมากพอ ก็อาจทำให้กิจกรรมที่ควรเป็นพื้นที่ผ่อนคลายกลายเป็นอีกหนึ่งภาระในตารางเรียนได้

อันดับ 5

นาฏศิลป์

122 คน (6.15%)

นาฏศิลป์อยู่ในอันดับ 5 มีผู้เลือก 122 คน หรือ 6.15% โดยคะแนนใกล้เคียงกับชุมนุม/ชมรมและหน้าที่พลเมืองมาก ผลสำรวจยังมีข้อมูลที่น่าสนใจเกี่ยวกับกลุ่มผู้ตอบ โดยผู้ที่เลือกให้นาฏศิลป์เป็นวิชาที่ควรยกเลิกนั้นเป็นนักเรียนหญิง 59.02% และนักเรียนชาย 36.89% อย่างไรก็ตาม ตัวเลขนี้ควรใช้เพื่ออธิบาย “กลุ่มผู้ตอบแบบสำรวจ” ไม่ควรนำไปสรุปว่านักเรียนหญิงหรือชายทั้งหมดไม่ชอบนาฏศิลป์ เพราะแบบสำรวจดังกล่าวไม่ได้เป็นการสำรวจนักเรียนทุกคนในประเทศ

เมื่อดูตัวเลขทั้งหมด จะเห็นความแตกต่างที่ชัดเจนมาก โดยอันดับ 1 คือกลุ่มลูกเสือ เนตรนารี ยุวกาชาด และบำเพ็ญประโยชน์ มีผู้เลือก 61.26% ขณะที่อันดับ 2 อยู่ที่ 11.34% เท่านั้น กล่าวคือคะแนนของอันดับ 1 สูงกว่าอันดับ 2 มากกว่า 5 เท่า ผลสำรวจนี้จึงเป็นเหตุผลสำคัญที่ทำให้หัวข้อ “วิชาที่นักเรียนอยากให้ยกเลิก” กลายเป็นประเด็นที่น่าสนใจในโลกออนไลน์ แต่ควรย้ำอีกครั้งว่าเป็น ผลสำรวจความคิดเห็นของผู้ตอบ 1,985 คน ไม่ใช่ผลสำรวจที่แทนความคิดเห็นของนักเรียนไทยทุกคน

ท้ายที่สุด คำตอบของแบบสำรวจไม่ได้แปลว่าวิชาเหล่านี้ “ไม่มีประโยชน์” หรือควรถูกยกเลิกทั้งหมด แต่สะท้อนอีกมุมหนึ่งว่า นักเรียนบางส่วนต้องการเห็นการเรียนรู้ที่ตอบโจทย์ความสนใจและชีวิตจริงมากขึ้น โดยผลสำรวจเดียวกันยังพบว่านักเรียนต้องการให้เพิ่มความรู้ด้าน การเงิน การลงทุน และการใช้สื่อสังคมออนไลน์ ซึ่งอาจสะท้อนความต้องการของผู้เรียนที่อยากได้ทักษะที่สามารถนำไปใช้ในชีวิตประจำวันได้โดยตรง ดังนั้นคำถามที่น่าสนใจกว่า “วิชาไหนควรหายไป” อาจเป็น “จะปรับวิชาเหล่านี้อย่างไรให้นักเรียนเห็นคุณค่าและอยากเรียนมากขึ้น”แหล่งข้อมูลหลัก: ผลสำรวจนักเรียนทั่วประเทศของ Rocket Media Lab ร่วมกับมูลนิธิแพธทูเฮลท์ ช่วงวันที่ 9–11 มกราคม 2567 ซึ่งมีผู้ตอบ 1,985 คน และสื่อที่รายงานผลสำรวจดังกล่าว 

หมายเหตุ

ผมตั้งใจใช้คำว่า “วิชาที่นักเรียนอยากให้ยกเลิก” ตามคำถามของผลสำรวจ แทนการฟันธงว่าเป็น “วิชาที่นักเรียนไทยไม่ชอบ” เพราะสองคำนี้มีความหมายทางสถิติไม่เหมือนกันครับ