การถ่ายภาพข่าว ... ไม่ใช่แค่การกดชัตเตอร์ แต่คือการบันทึกเรื่องราวขององค์กร

การถ่ายภาพข่าว ... ไม่ใช่แค่การกดชัตเตอร์ แต่คือการบันทึกเรื่องราวขององค์กร

จากประสบการณ์ในการปฏิบัติงานด้านการประชาสัมพันธ์ สิ่งหนึ่งที่ได้เรียนรู้มาโดยตลอด คือ “ภาพข่าวที่ดี ไม่จำเป็นต้องเป็นภาพที่สวยที่สุด แต่ต้องเป็นภาพที่สามารถบอกเล่าเรื่องราวได้ดีที่สุด” เพราะการถ่ายภาพข่าวไม่ได้มีหน้าที่เพียงบันทึกว่าใครมาร่วมงาน หรือมีกิจกรรมอะไรเกิดขึ้นเท่านั้น แต่ภาพแต่ละภาพยังเป็นส่วนหนึ่งของการสื่อสารเรื่องราว ภารกิจ และภาพลักษณ์ขององค์กรไปสู่สายตาของผู้รับสาร

ทุกครั้งที่ได้รับมอบหมายให้ไปถ่ายภาพกิจกรรม จึงไม่ได้เริ่มต้นจากคำถามว่า “วันนี้จะถ่ายภาพอะไรบ้าง” แต่จะพยายามคิดก่อนว่า “กิจกรรมนี้ต้องการสื่อสารอะไร และภาพใดที่จะสามารถเล่าเรื่องนั้นได้”

“รู้เรื่องที่จะถ่าย ก่อนที่จะยกกล้องขึ้นถ่าย”

การถ่ายภาพข่าวเริ่มต้นก่อนถึงวันงานเสมอ สิ่งแรกที่ควรรู้คือรายละเอียดของกิจกรรม ไม่ว่าจะเป็นชื่องาน วัตถุประสงค์ กำหนดการ สถานที่ บุคคลสำคัญ และลำดับพิธีการ เพราะข้อมูลเหล่านี้ช่วยให้เราคาดการณ์ได้ว่า ช่วงเวลาใดเป็นช่วงสำคัญที่ต้องบันทึกไว้

ตัวอย่างเช่น หากเป็นพิธีลงนามความร่วมมือ ภาพสำคัญย่อมไม่ใช่เพียงภาพผู้บริหารนั่งประชุม แต่รวมถึงจังหวะลงนาม การแลกเปลี่ยนเอกสาร การจับมือ และการถ่ายภาพร่วมกัน หรือหากเป็นกิจกรรมของนักศึกษา เราก็ควรให้ความสำคัญกับภาพการมีส่วนร่วม สีหน้า ความสนใจ และบรรยากาศที่เกิดขึ้นจริง

การรู้ข้อมูลล่วงหน้าจึงช่วยให้เราไม่ต้องวิ่งตามเหตุการณ์ แต่สามารถ “รอจังหวะ” ของเหตุการณ์ได้

“ภาพข่าวต้องมีทั้งภาพกว้าง ภาพระยะกลาง และภาพระยะใกล้”

วิธีที่ใช้ในการถ่ายภาพกิจกรรมส่วนใหญ่ คือพยายามเก็บภาพให้ครบทั้งภาพกว้าง ภาพระยะกลาง และภาพระยะใกล้ เพราะเมื่อนำภาพมาเรียงต่อกัน ภาพเหล่านี้จะช่วยเล่าเรื่องได้ครบถ้วนมากขึ้น

ภาพกว้าง ช่วยบอกว่ากิจกรรมเกิดขึ้นที่ไหน บรรยากาศเป็นอย่างไร และมีผู้เข้าร่วมมากน้อยเพียงใด

ภาพระยะกลาง เหมาะสำหรับแสดงให้เห็นว่าใครกำลังทำอะไร เช่น ประธานกล่าวเปิดงาน วิทยากรกำลังบรรยาย หรือผู้เข้าร่วมกำลังทำกิจกรรม

ส่วน ภาพระยะใกล้ เป็นภาพที่ช่วยเพิ่มรายละเอียดและอารมณ์ของเรื่อง เช่น สีหน้าของผู้เข้าร่วม จังหวะรับมอบรางวัล การลงนาม หรือรายละเอียดของกิจกรรม

เมื่อมีภาพครบทั้งสามลักษณะ เราจะมีทางเลือกในการนำเสนอข่าวมากขึ้น และสามารถนำไปใช้ได้ทั้งเว็บไซต์ สื่อสังคมออนไลน์ รวมถึงสื่อประชาสัมพันธ์ในรูปแบบอื่น ๆ

“บางครั้ง “จังหวะ” สำคัญกว่าอุปกรณ์”

อุปกรณ์ที่ดีช่วยให้เราทำงานสะดวกขึ้น แต่จากการทำงาน ผมมองว่าสิ่งสำคัญกว่าคือการสังเกตและการคาดการณ์เหตุการณ์

หลายเหตุการณ์เกิดขึ้นเพียงไม่กี่วินาที เช่น การจับมือหลังลงนาม การมอบของที่ระลึก รอยยิ้มของผู้รับรางวัล หรือปฏิสัมพันธ์ระหว่างผู้บริหารกับนักศึกษา หากเรารอให้เหตุการณ์เกิดขึ้นก่อนแล้วจึงยกกล้องขึ้นถ่าย บางครั้งก็อาจไม่ทัน

ดังนั้น ผู้ถ่ายภาพข่าวต้องเรียนรู้ที่จะมองเหตุการณ์ล่วงหน้า เมื่อรู้ว่ากำลังจะเกิดอะไรขึ้น     ก็ควรหาตำแหน่ง เตรียมกล้อง และรอจังหวะให้พร้อม

นี่คือเสน่ห์อย่างหนึ่งของการถ่ายภาพข่าว เพราะเราไม่สามารถย้อนเวลากลับไปถ่ายเหตุการณ์เดิมได้อีก

“อย่ามองเฉพาะคนที่เรากำลังถ่าย”

สิ่งหนึ่งที่ต้องระมัดระวังมากในการทำงาน คือ “ฉากหลัง”

บางครั้งตัวบุคคลอยู่ในท่าทางที่ดี แสงสวย สีหน้าดี แต่ด้านหลังอาจมีสิ่งของหรือบุคคลที่ทำให้ภาพดูไม่เรียบร้อย รวมถึงป้ายหรือข้อความที่ถูกบังจนอ่านไม่ได้ สิ่งเหล่านี้สามารถลดคุณภาพของภาพข่าวได้ทันที

ก่อนกดชัตเตอร์ พยายามมองทั้งภาพ ไม่ได้มองเฉพาะบุคคลที่เป็นตัวแบบ หากสามารถขยับตำแหน่งเพียงเล็กน้อยแล้วทำให้ฉากหลังสะอาดขึ้น หรือทำให้เห็นตราสัญลักษณ์และชื่อกิจกรรมชัดขึ้น ก็ควรเลือกตำแหน่งที่เหมาะสมที่สุดเท่าที่สถานการณ์จะเอื้ออำนวย

“ภาพที่ดีต้องเลือก ไม่ใช่ถ่ายแล้วใช้ทั้งหมด”

หลังจบกิจกรรม งานของช่างภาพข่าวยังไม่จบ เพราะขั้นตอนการคัดเลือกภาพมีความสำคัญไม่แพ้การถ่ายภาพ

ภาพที่เลือกใช้จะพิจารณาทั้งความคมชัด แสง สี องค์ประกอบ สีหน้าของบุคคล และที่สำคัญคือ ภาพนั้นสามารถสื่อความหมายของกิจกรรมได้หรือไม่

บางครั้งเรามีภาพหลายร้อยภาพ แต่ภาพที่สามารถใช้ประกอบข่าวจริงอาจมีเพียงไม่กี่สิบภาพ การเลือกภาพจึงไม่ใช่การเลือกเฉพาะภาพที่สวย แต่ต้องเลือกภาพที่เมื่อนำมารวมกันแล้วสามารถบอกเล่าเรื่องราวตั้งแต่ต้นจนจบได้

“ปรับภาพได้ แต่ไม่ควรเปลี่ยนความจริง”

การปรับแต่งภาพเป็นส่วนหนึ่งของกระบวนการทำงาน โดยเฉพาะการปรับแสง สี ความคมชัด หรือการครอบตัดภาพให้มีองค์ประกอบที่ดีขึ้น แต่สำหรับภาพข่าว สิ่งที่ต้องให้ความสำคัญคือ      “ความเป็นจริงของเหตุการณ์” เราสามารถทำให้ภาพดูดีขึ้นได้ แต่ไม่ควรปรับจนทำให้ความหมายของเหตุการณ์เปลี่ยนแปลง เพราะภาพข่าวเป็นส่วนหนึ่งของข้อมูลที่องค์กรนำเสนอแก่สาธารณชน ความน่าเชื่อถือจึงเป็นเรื่องสำคัญ

“จากภาพประกอบข่าว สู่ความทรงจำขององค์กร”

เมื่อเราถ่ายภาพกิจกรรมในแต่ละครั้ง ในวันนั้นภาพอาจมีหน้าที่เพียงใช้ประกอบข่าวหนึ่งข่าว แต่เมื่อเวลาผ่านไป ภาพเหล่านั้นจะกลายเป็นหลักฐานที่บันทึกพัฒนาการขององค์กร

ภาพผู้บริหาร ภาพกิจกรรมของนักศึกษา ภาพการลงนามความร่วมมือ ภาพการพัฒนาพื้นที่ หรือแม้กระทั่งภาพบรรยากาศทั่วไป อาจถูกนำกลับมาใช้ในการจัดทำรายงาน นิทรรศการ วิดีทัศน์ สื่อประชาสัมพันธ์ หรือบันทึกประวัติศาสตร์ของหน่วยงานในอนาคต

ด้วยเหตุนี้ การจัดเก็บภาพจึงเป็นอีกเรื่องที่ต้องให้ความสำคัญ ควรมีการตั้งชื่อไฟล์และจัดหมวดหมู่ตามวัน เดือน ปี และชื่อกิจกรรม เพื่อให้สามารถค้นหาและนำกลับมาใช้งานได้สะดวก

“ภาพหนึ่งภาพ ต้องตอบให้ได้ว่าเราต้องการสื่อสารอะไร”

จากประสบการณ์การทำงานด้านการประชาสัมพันธ์ มองว่าการถ่ายภาพข่าวไม่มีสูตรสำเร็จตายตัว เพราะแต่ละกิจกรรมมีสถานการณ์ บุคคล สถานที่ และข้อจำกัดแตกต่างกัน สิ่งสำคัญคือผู้ถ่ายต้องรู้จักสังเกต เรียนรู้จากการทำงาน และพัฒนาตัวเองอยู่เสมอ

“ก่อนกดชัตเตอร์ ต้องคิดอยู่เสมอว่า “ภาพนี้กำลังบอกอะไรกับคนที่ไม่ได้อยู่ในเหตุการณ์””

หากภาพสามารถทำให้คนที่ไม่ได้มาร่วมงานเข้าใจได้ว่าเกิดอะไรขึ้น เห็นบรรยากาศ รับรู้อารมณ์ และเข้าใจความสำคัญของกิจกรรมนั้นได้ นั่นคือหน้าที่ที่สำคัญของภาพข่าว

เพราะท้ายที่สุดแล้ว การถ่ายภาพข่าวไม่ใช่เพียงการบันทึกเหตุการณ์ที่เกิดขึ้นในวันนี้ แต่คือการบันทึกเรื่องราวขององค์กรไว้สำหรับวันข้างหน้า

อ้างอิง

- การถ่ายภาพ เทคนิคและการนำไปใช้เพื่อการสื่อสาร - ผู้แต่ง : ณัฐกร สงคราม (ปีพิมพ์ : 1/2557) eBook

- Composition การจัดองค์ประกอบสำหรับการถ่ายภาพ - ผู้แต่ง : เอกนฤน บางท่าไม้ และคณะ (ปีพิมพ์ : 1/2558) eBook

จัดทำโดย : อภิเษก  บานแย้ม  (นักประชาสัมพันธ์)

กองบริหารทรัพยากรนนทบุรี สำนักงานอธิการบดี มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีราชมงคลสุวรรณภูมิ

สามารถอ่านข่าวและบทความเพิ่มเติมได้ที่  https://nonthaburi.rmutsb.ac.th/content/488