รีวิวหนังสือ วิถีปลาเป็น

ถ้าจะหาหนังสือที่เน้นเนื้อหาอุปมาเชิงปรัชญา นี่คือหนังสือเล่มเล็กที่ตอบโจทย์ เนื้อหาเน้นในเรื่องมุมมองของชีวิต สัจธรรม นามธรรมของชีวิตที่ไม่อิงกับศาสนาใดศาสนาหนึ่งผ่านมุมมองของพศิน อินทรวงศ์ เจ้าของผลงานหนังสือธรรมะหลายเล่ม เล่มนี้ถือว่ามาแปลก เพราะมันทำให้เราคิดต่อ บางอย่างเราอาจเห็นด้วยหรือไม่้ห็นด้วยก็ได้ แต่เป็นการอุปมาได้น่าสนใจผ่านบทสนทนาถามตอบสั้นๆระหว่างชายหนุ่มกับปราชญ์ปลาเป็น ซึ่งมีมุมมองชีวิตที่อาจจะขัดกับสามัญสำนึกของเรา

ความรู้ความประทับใจในมุมมองของครีเอเตอร์

1.การอยากมีคู่รักกับการอยากมีความรักนั้น ไม่ใช่เรื่องเดียวกันไร้คู่ การอยากมีคู่เป็นเรื่องของความขาดแคลน เมื่อท่านเป็นผู้ขาดแคลน ท่านจึงต้องการคนเข้ามาเติมเต็ม ส่วนการมีความรักเป็นเรื่องของความร่ำรวยเป็นความรู้สึกในลักษณะปัจเจกที่เกิดขึ้นได้แม้ท่านเป็นคนไร้คู่

2.ความเชื่อใจก็เหมือนการหัดขี่ม้าเป็น ครั้งแรก ท่านไม่ได้ขึ้นหลังม้าได้เพราะเชื่อใจว่ามันจะไม่พยศ แต่ ท่านขึ้นหลังมันได้เพราะท่านเชื่อใจตนเองและไว้ใจธรรมชาติเชื่อใจตนเองคือ ท่านรู้ตัวว่าเป็นหนึ่งเดียวกับม้าได้ เชื่อใจธรรมชาติคือ เชื่อว่าธรรมชาติจะไม่ใจร้ายกับท่าน ไม่ทําสิ่งใดให้ท่านเจ็บปวดจนเกินไป ความเชื่อใจธรรมชาติและความเชื่อใจตนเองจะทําให้ท่าน เป็นผู้มีความมั่นใจในสิ่งที่กระทํา สิ่งนี้เป็นคนละเรื่องกับความประมาท ความประมาทคือการคิดว่าเป็นไปไม่ได้ที่ท่านจะตกจาก หลังม้า แต่ความเชื่อใจธรรมชาติและความเชื่อใจตนเองไม่ได้ปิดประตูตายขนาดนั้น ท่านจะระวัง แต่ไม่ปิดกั้นตัวเอง ท่านอาจประหม่านิดๆ แต่ไม่ได้กลัวจนไม่กล้าทําอะไร ความรู้สึกเช่นนี้คือปีกอันล่องหนที่ทําให้ท่านโบยบินไปในความไม่แน่นอนของชีวิต

3.มนุษย์ส่วนใหญ่โง่เขลาและมีความต้องการมากเกินกว่าจะเข้าใจความจริง ความจริงเป็นสิ่งตรงข้ามกับสิ่งที่พวกเขาตามหา ความจริงบอกให้ท่านปล่อย แต่ท่านต้องการจะคว้า ความจริงบอกให้ท่านหยุด แต่ท่านต้องการจะวิ่ง ความจริงบอกให้ท่านสํารวจตนเอง แต่ท่านต้องการสํารวจผู้อื่น ความจริงบอกว่าท่านคือต้นเหตุ แต่ท่านต้องการกล่าวโทษโลกภายนอกทั้งหมด เช่นนี้มนุษย์จึงเป็นผู้เข้าใจอะไรได้ยากนัก

4.ด้วยเหตุนี้ในมิติของการสั่งสอน พระพุทธเจ้าจึงได้จําแนก มนุษย์ออกเป็นสี่ประเภท ได้แก่ หนึ่ง บัวเหนือน้ำ คือผู้พร้อมรับคําสั่งสอนและเข้าใจโดยง่าย สอง บัวปริ่มน้ำ คือผู้ยินดีรับคําสอน เข้าใจได้ตามสมควร สาม บัวใต้น้ำ คือผู้สอนได้ยาก ต้องใช้ความเพียรอย่างยิ่งจึงเข้าใจ สี่ บัวในโคลนตม คือผู้เขลาเบาปัญญาที่มิอาจแลเห็นธรรม เป็นผู้รอวันกลายเป็นอาหารเต่าปลาเท่านั้น

5.ความรู้คือความฉลาด แต่ความฉลาดและสติปัญญาไม่ใช่สิ่งเดียวกัน มหาวิทยาลัยให้ความรู้ท่านได้ แต่ให้สติปัญญาไม่ได้ ท่านจะมีสติปัญญาก็ต่อเมื่อท่านใช้ชีวิต ท่านต้องรู้จักสังเกตชีวิต ตราบใดที่ท่านไม่สังเกตชีวิต ท่านจะเป็นได้แค่คนฉลาด ไม่อาจข้ามไปสู่ภาวะของผู้มีปัญญา

6.การให้อภัยไม่ใช่เรื่องของการถามหาเหตุผล แต่เป็นเรื่องของการปล่อยวาง ท่านไม่มีวันให้อภัยใครได้ถ้าท่านยังต้องการเหตุผลรองรับ เมื่อต้องการให้อภัยจงทิ้งทุกอย่างไว้ตรงนั้น เพราะสันติภาพใดๆไม่อาจเกิดขึ้นถ้ามือของท่านยังกำอาวุธแน่น ท่านเห็นว่าอีกฝ่ายยังถืออาวุธอยู่ แต่ท่านต้องเป็นผู้ให้ก่อน

7.ถ้าท่านเป็นภรรยา ท่านไม่ควรมีเพศสัมพันธ์กับสามีเพียง เพราะหน้าที่ ถ้าท่านทําอย่างนั้น มันจะกลายเป็นการข่มขืน ไม่ใช่การร่วมรัก เมื่อท่านเป็นบิดามารดา จงอย่าเลี้ยงบุตรของท่านเพราะหน้าที่การเลี้ยงบุตรด้วยหน้าที่จะทําให้เขาเติบโตขึ้นมาเป็นอาชญากร ท่านจงเลี้ยงเขาด้วยความรัก ด้วยมิตรภาพ แล้วเขาจะกลายเป็น นักบุญ เป็นจิตรกร เป็นวณิพกที่มีความสุข เป็นพ่อค้าวาณิชที่ ไม่ค้ากําไรเกินควร เมื่อท่านทำเพื่อทำแล้ว ท่านย่อมบรรลุธรรมในที่สุด และสิ่งที่ ท่านทําจะกลายเป็นการสร้างสรรค์ เป็นประโยชน์ เป็นความสุขใจ คําว่า “หน้าที่” ไม่อาจก่อให้เกิดการสร้างสรรค์ เพราะหน้าที่คือ สิ่งตายซาก หน้าที่ของคนส่วนใหญ่เป็นแค่หน้าที่จอมปลอม

8.คนมีความสุขคือคนที่สามารถอยู่ร่วมกับธรรมชาติได้อย่าง กลมกลืน ไม่ใช่คนที่พยายามจะขัดขืนหรือเอาชนะธรรมชาติ การขัดขืนธรรมชาติไม่ต่างอะไรกับการปาลูกบอลอัดกําแพง ยิ่งท่านปาแรงเท่าไหร่ แรงสะท้อนกลับยิ่งหนักหน่วงเท่านั้น ท่านจะถูกแรงอัดจากการกระทําของท่านเอง ท่านจะกลายเป็นกวางน้อย ที่ดิ้นรนออกจากลวดหนาม ยิ่งท่านดิ้นแรง เลือดของท่านก็ยิ่งไหล แผลของท่านก็ยิ่งเปิดกว้าง ในเรื่องของความเปลี่ยนแปลงนี้ สังคมของท่านสั่งสอนให้ท่าน ทําลายความเปลี่ยนแปลง แล้วแทนที่ความเปลี่ยนแปลงด้วยความ มั่นคง แต่มันเป็นไปไม่ได้ น่าเบื่อ ชีวิตไม่เคยให้ความมั่นคงกับใคร เพราะความมั่นคงเป็นสิ่งน่าเบื่อ

9.ชีวิตของท่านไม่มีวันหลบซ่อนอยู่ในเปลือกไข่ตลอดไป และเปลือกไข่ของชีวิตก็ไม่มีอยู่จริง ผู้ที่ประสบเหตุการณ์เลวร้ายเหล่านี้ ต่างไม่เคยคิดว่า สิ่งเหล่านี้จะเกิดขึ้นกับเขาเช่นกัน ความไร้เดียงสาของมนุษย์ก็อยู่ตรงนี้ เราชอบคิดเอาเองว่า ความเปลี่ยนแปลงจะตามหาเราไม่เจอ แต่มันไม่จริงเลย เพราะถึง ยังไงความเปลี่ยนแปลงก็หาเราเจออยู่ดี ทุกที่ ทุกครั้ง ทุกเวลา ดังนั้น แผนการที่ดีที่สุดในชีวิตของท่านจึงไม่ใช่การสร้างความ มั่นคงให้ชีวิต ชีวิตคือความลับของธรรมชาติ แผนชีวิตที่ดีที่สุดก็คือการไม่มีแผน แต่คือการลื่นไหลไปกับสถานการณ์ตรงหน้า ท่านต้องเป็นหนึ่งเดียวกับสิ่งที่ท่านพบเจอ

10.จงทําจิตของท่านให้มีความเป็นเด็กอยู่เสมอ เพราะเด็กทุกคนเปิดโอกาสให้ตัวเองผิดพลาดได้ พวกเขาเห็นความผิดพลาด เป็นเรื่องสนุก เด็กจะคิดในสิ่งที่คนแก่ไม่กล้าคิดฝัน ด้วยเหตุนี้จึง ไม่มีคนแก่คนใดที่รู้ว่าเด็กหายไปไหน คนแก่ทุกคนรู้ว่าเด็กหายตัวไป แต่ก็ตามหาเด็กๆไม่เคยเจอ ตรงกันข้าม เด็กๆ ทุกคนจะคาดเดาได้ว่าคนแก่จะไปรวมตัว กันอยู่ที่ใด คนแก่จะคิดอะไรและตัดสินใจแบบใด ไม่มีวันเลยที่ คนแก่จะสร้างสรรค์มากไปกว่าเด็ก ไม่มีวันเลยที่คนแก่จะเอาชนะเด็กๆได้

สัจธรรรมและหลักปรัชญาภายในเล่มจะเห็นว่าไม่ยึดติดหรืออิงกับศาสนาใดศาสนาหนึ่ง เป็นการอุปมาเปรียบเปรยให้เห็นภาพด้วยทัศนะของคุณพศิน อินทรวงศ์ บางอย่างเราอาจเห็นด้วย บางอย่างก็อาจขัดกับความรู้สึกเช่นกัน หากได้ศึกษาแนวคิดเชิงปรัชญาได้เรื่อยๆก็จะมีมุมมองใหม่ๆเพิ่มขึ้นมาได้เอง เนื้อหาไม่ได้แน่นจนอ่านยากหรือต้องตีความลำบาก ใครที่สนใจหนังสือแนวนี้ก็ขอแนะนำเลยครับ