จังหวัดไหนมีผู้สูงอายุมากที่สุด? เปิดอันดับล่าสุด ลำปางขึ้นที่ 1 คนสูงวัยเกิน 30%

ถ้าถามว่า “จังหวัดไหนมีผู้สูงอายุมากที่สุดในประเทศไทย?” คำตอบอาจไม่ได้มีแค่จังหวัดเดียว

เพราะคำว่า “มากที่สุด” วัดได้อย่างน้อย 2 แบบ คือ จำนวนผู้สูงอายุทั้งหมด กับ สัดส่วนผู้สูงอายุเมื่อเทียบกับประชากรทั้งจังหวัด

เมื่อดูข้อมูลล่าสุดเดือนกรกฎาคม 2569 ภาพที่ออกมาน่าสนใจมาก เพราะจังหวัดที่มีสัดส่วนผู้สูงอายุสูงที่สุดคือ ลำปาง 31.1% ขณะที่กรุงเทพมหานครเป็นจังหวัดที่มีผู้สูงอายุจำนวนมากที่สุดในแง่ “จำนวนคน”

ไทยมีผู้สูงอายุแล้วกี่คน?

ข้อมูลเดือนกรกฎาคม 2569 ระบุว่า ประเทศไทยมีประชากรอายุ 60 ปีขึ้นไป 14,389,951 คน หรือคิดเป็น 21.9% ของประชากรทั้งหมด 65,692,173 คน

พูดง่าย ๆ คือ คนไทยประมาณ 1 ใน 5 คน อยู่ในกลุ่มอายุ 60 ปีขึ้นไป

และแนวโน้มไม่ได้เพิ่งเกิดขึ้นในช่วงปีเดียว เพราะข้อมูลสำนักงานสถิติแห่งชาติแสดงให้เห็นว่าจำนวนผู้สูงอายุเพิ่มจาก 11.63 ล้านคนในปี 2563 เป็น 13.68 ล้านคนในปี 2567

จังหวัดไหนมี “สัดส่วน” ผู้สูงอายุมากที่สุด?

หากใช้เกณฑ์ สัดส่วนประชากรอายุ 60 ปีขึ้นไปต่อประชากรทั้งหมดของจังหวัด คำตอบล่าสุดคือ ลำปาง

ข้อมูลเดือนกรกฎาคม 2569 จัดอันดับ 10 จังหวัดที่มีสัดส่วนผู้สูงอายุสูงที่สุดไว้ดังนี้

ตัวเลขนี้มีจุดที่น่าสนใจมาก เพราะ 9 ใน 10 จังหวัดอันดับแรกอยู่ในภาคเหนือหรือภาคกลาง และลำปางเป็นจังหวัดเดียวที่มีสัดส่วนประชากรสูงอายุเกิน 30% ในชุดข้อมูลดังกล่าว

แล้วจังหวัดไหนมี “จำนวนผู้สูงอายุ” มากที่สุด?

ถ้าเปลี่ยนคำถามจาก “สัดส่วนสูงที่สุด” เป็น “มีคนสูงอายุมากที่สุด” คำตอบเปลี่ยนทันที

ข้อมูลที่เผยแพร่ในปี 2569 ระบุว่า กรุงเทพมหานครมีผู้สูงอายุมากกว่า 1.3 ล้านคน และอยู่ในอันดับสูงสุด ขณะที่เชียงใหม่มีมากกว่า 420,000 คน และอยู่ในกลุ่มจังหวัดที่มีจำนวนผู้สูงอายุสูงของประเทศ

เหตุผลสำคัญคือกรุงเทพฯ มีประชากรรวมจำนวนมาก ดังนั้นแม้สัดส่วนผู้สูงอายุจะไม่ได้สูงที่สุด แต่เมื่อคำนวณเป็น “จำนวนคน” จึงมีผู้สูงอายุรวมจำนวนมาก

นี่คือเหตุผลที่การตอบว่า “จังหวัดไหนมีผู้สูงอายุมากที่สุด” โดยไม่ระบุวิธีวัด อาจทำให้เข้าใจผิดได้

จำนวนมาก ไม่ได้แปลว่าสัดส่วนสูง

ลองนึกภาพจังหวัดหนึ่งมีประชากร 5 ล้านคน และมีผู้สูงอายุ 1 ล้านคน

อีกจังหวัดมีประชากรเพียง 500,000 คน แต่มีผู้สูงอายุ 150,000 คน

จังหวัดแรกมีผู้สูงอายุมากกว่าในแง่ จำนวนคน

แต่จังหวัดที่สองมีสัดส่วนผู้สูงอายุสูงกว่า เพราะผู้สูงอายุคิดเป็น 30% ของประชากร

ดังนั้นสองคำถามนี้จึงควรแยกออกจากกัน

ทำไมอันดับสัดส่วนจึงมีภาคเหนืออยู่มาก?

ข้อมูลบอกเราได้ว่าโครงสร้างประชากรของหลายจังหวัดภาคเหนือมีสัดส่วนผู้สูงอายุสูง แต่ไม่ควรสรุปทันทีว่าเกิดจากสาเหตุใดสาเหตุหนึ่งโดยไม่มีข้อมูลรองรับ

สิ่งที่เห็นได้ชัดกว่าคือ โครงสร้างประชากรของแต่ละจังหวัดไม่เหมือนกัน

จังหวัดขนาดใหญ่ที่มีประชากรวัยทำงานจำนวนมากอาจมีผู้สูงอายุหลายแสนคน แต่สัดส่วนต่อประชากรทั้งหมดอาจไม่สูงเท่าจังหวัดที่มีประชากรสูงวัยเป็นสัดส่วนมากกว่า

ดังนั้น “จำนวนคน” และ “โครงสร้างประชากร” จึงต้องดูคู่กัน

ประเทศไทยกำลังมีผู้สูงอายุเพิ่มขึ้น

ข้อมูลสำนักงานสถิติแห่งชาติแสดงแนวโน้มที่ชัดเจนว่า จำนวนผู้สูงอายุไทยเพิ่มขึ้นต่อเนื่อง โดยในปี 2567 มีผู้สูงอายุ 60 ปีขึ้นไป 13,675,012 คน คิดเป็น 20.8% ของประชากรตามข้อมูลทะเบียนที่สำนักงานสถิติแห่งชาตินำมาคำนวณ

เมื่อเทียบกับข้อมูลล่าสุดเดือนกรกฎาคม 2569 ซึ่งอยู่ที่ประมาณ 14.39 ล้านคน หรือ 21.9% ยิ่งสะท้อนว่าประเด็นสังคมสูงวัยจะมีความสำคัญมากขึ้นเรื่อย ๆ

สรุป จังหวัดไหนมีผู้สูงอายุมากที่สุด?

คำตอบขึ้นอยู่กับว่าเรากำลังถาม “มากที่สุดแบบไหน”

ถ้าหมายถึง จำนวนผู้สูงอายุทั้งหมด กรุงเทพมหานครอยู่ในอันดับสูงสุด โดยมีผู้สูงอายุมากกว่า 1.3 ล้านคนจากข้อมูลปี 2569 ที่มีการเผยแพร่

แต่ถ้าหมายถึง สัดส่วนผู้สูงอายุเมื่อเทียบกับประชากรทั้งจังหวัด จังหวัดที่ขึ้นอันดับ 1 จากข้อมูลเดือนกรกฎาคม 2569 คือ ลำปาง 31.1% ตามด้วยแพร่ 30.6% และลำพูน 29.8%

จึงสรุปสั้น ๆ ได้ว่า

กรุงเทพฯ = ผู้สูงอายุจำนวนมากที่สุด
ลำปาง = ผู้สูงอายุมีสัดส่วนสูงที่สุด

และนี่คือความแตกต่างสำคัญระหว่างคำว่า “คนเยอะที่สุด” กับ “สังคมมีสัดส่วนผู้สูงอายุมากที่สุด”

หมายเหตุ: สถิติผู้สูงอายุเปลี่ยนแปลงตามช่วงเวลาที่เก็บข้อมูล บทความนี้ใช้ข้อมูลล่าสุดที่ค้นพบจากชุดข้อมูลเดือนกรกฎาคม 2569 และควรระบุเดือน/ปีทุกครั้งเมื่อนำตัวเลขไปใช้อ้างอิง