ปีนี้หมู่บ้านไหนไร้สัญญาณมือถือมากที่สุด

* รูปภาพใช้เพื่อประกอบเนื้อหาเท่านั้น อาจไม่ใช่ภาพเหตุการณ์จริงหรือภาพจริงจากเรื่องในบทความ ขอบคุณภาพประกอบจาก https://graphic.in.th

ภาพคนยกโทรศัพท์ขึ้นเหนือศีรษะ เดินหาเนินดินหรือมุมหน้าต่างเพื่อโทรออก ยังพบได้ในชุมชนห่างไกลบางแห่งของไทย แม้ตัวเลขระดับประเทศจะบอกว่าโครงข่ายมือถือครอบคลุมประชากรส่วนใหญ่แล้วก็ตาม

โจทย์ที่น่าสนใจจึงไม่ใช่เพียงว่าที่ไหนยังไม่มีสัญญาณ แต่คือเราสามารถชี้ได้หรือไม่ว่า หมู่บ้านหรือตำบลใดมีปัญหาหนักที่สุดในปี 2569

ตัวเลขครอบคลุมประเทศไม่ได้ตอบทุกอย่าง

คำว่า “ครอบคลุม” ในรายงานโครงข่ายอาจวัดจากสัดส่วนประชากรหรือพื้นที่เป้าหมาย ไม่ได้หมายความว่าทุกหลังคาเรือน ทุกหุบเขา และทุกเส้นทางจะรับสัญญาณได้ตลอดเวลา พื้นที่ภูเขาสามารถมีทั้งจุดที่ใช้งานได้และจุดอับอยู่ในหมู่บ้านเดียวกัน

ปัญหายังมีหลายระดับ ตั้งแต่ไม่มีสัญญาณทุกเครือข่าย สัญญาณมาเฉพาะบางค่าย โทรได้แต่ใช้อินเทอร์เน็ตไม่ได้ ไปจนถึงมีสัญญาณบางช่วงเวลา หากไม่กำหนดเกณฑ์เดียวกัน การนำจำนวนคำร้องหรือข่าวในแต่ละพื้นที่มาจัดอันดับย่อมคลาดเคลื่อนได้ง่าย

ยังไม่มีตารางอันดับทั่วประเทศสำหรับปีนี้

จากข้อมูลสาธารณะที่ตรวจสอบได้ถึงวันที่ 7 กันยายน 2569 ยังไม่พบฐานข้อมูลทางการที่จัดอันดับหมู่บ้านหรือตำบลไร้สัญญาณมือถือมากที่สุดทั่วประเทศไทย โดยใช้การวัดภาคสนาม เกณฑ์ และช่วงเวลาเดียวกัน

ข้อมูลของสำนักงาน กสทช. มักปรากฏในรูปโครงการบริการโทรคมนาคมพื้นฐานโดยทั่วถึง รายงานติดตามงาน หรือการลงพื้นที่ตามคำร้อง ส่วนข้อมูลจากผู้ให้บริการเป็นแผนที่ครอบคลุมของแต่ละเครือข่าย ไม่ใช่บัญชีรวมสำหรับตัดสินว่าพื้นที่ใดแย่ที่สุด

จำนวนเรื่องร้องเรียนก็ใช้แทนความรุนแรงโดยตรงไม่ได้ ชุมชนที่ร้องเรียนมากอาจมีช่องทางติดต่อหน่วยงานดีกว่า ขณะที่หมู่บ้านซึ่งติดต่อสื่อสารลำบากที่สุดอาจส่งคำร้องออกมาได้น้อยกว่าเสียอีก

พื้นที่ที่มีหลักฐานล่าสุดเป็นเพียงกรณีศึกษา

กรณีที่มีรายงานล่าสุดแห่งหนึ่งคือ บ้านเสาหิน อำเภอแม่สะเรียง จังหวัดแม่ฮ่องสอน เมื่อวันที่ 3 กันยายน 2569 มีรายงานว่าโทรคมนาคมจังหวัดแม่ฮ่องสอนเตรียมสำรวจและขยายอินเทอร์เน็ตเข้าสู่พื้นที่ โดยพิจารณาระบบดาวเทียมวงโคจรต่ำเพื่อสนับสนุนการสื่อสารของเจ้าหน้าที่และประชาชน

ข้อมูลนี้ยืนยันได้ว่าบ้านเสาหินยังเป็นพื้นที่ห่างไกลซึ่งกำลังได้รับการแก้ไขเรื่องจุดอับสัญญาณ แต่ยังไม่ใช่หลักฐานว่าหมู่บ้านนี้ “ไร้สัญญาณมากที่สุด” เพราะไม่มีผลสำรวจที่นำไปเปรียบเทียบกับทุกหมู่บ้านในประเทศ

ในอดีตสำนักงาน กสทช. เคยลงพื้นที่บ้านห้วยมะเกลี้ยง อำเภอเวียงป่าเป้า จังหวัดเชียงราย หลังประชาชนขอความช่วยเหลือเรื่องไม่มีสัญญาณโทรศัพท์และอินเทอร์เน็ต กรณีดังกล่าวสะท้อนวิธีแก้แบบรายพื้นที่ แต่ก็ไม่สามารถนำตัวเลขคนละปีมาใช้จัดอันดับสถานการณ์ปี 2569 ได้

สัญญาณหายกระทบมากกว่าการเล่นอินเทอร์เน็ต

สำหรับพื้นที่ห่างไกล โทรศัพท์มือถือเกี่ยวข้องกับการเรียกรถพยาบาล การแจ้งภัยพิบัติ การเรียน การรับสิทธิภาครัฐ และการค้าขาย หากสถานีอนามัยหรือเจ้าหน้าที่ต้องเดินหาจุดรับสัญญาณ ความล่าช้าเพียงไม่กี่นาทีก็อาจมีความหมายมากกว่าความไม่สะดวกทั่วไป

อันดับที่น่าเชื่อถือต้องวัดอย่างไร

หากต้องการหาพื้นที่ที่มีปัญหาหนักที่สุดจริง ควรตรวจทุกเครือข่ายในจุดอยู่อาศัย เส้นทางหลัก โรงเรียน และสถานพยาบาล วัดทั้งการโทรออก อินเทอร์เน็ต ความต่อเนื่อง และจำนวนประชาชนที่ได้รับผลกระทบ พร้อมเผยพิกัดและวันที่สำรวจ

ดังนั้นคำตอบที่ตรงกับหลักฐานในปีนี้คือ ประเทศไทยยังระบุหมู่บ้านหรือตำบลอันดับหนึ่งไม่ได้จากข้อมูลสาธารณะ บ้านเสาหินเป็นหนึ่งในกรณีล่าสุดที่ยืนยันปัญหาและกำลังหาทางเชื่อมต่อ แต่การเรียกว่าเป็นพื้นที่ไร้สัญญาณมากที่สุดจะเกินกว่าข้อมูลที่มีอยู่