จังหวัดรวยที่สุดในไทย คำตอบอาจไม่ใช่กรุงเทพฯ และอันดับ 1 ตัวเลขเกือบล้าน!

ถ้าถามว่า จังหวัดไหนมีรายได้ต่อหัวสูงที่สุดในประเทศไทย? หลายคนน่าจะนึกถึงกรุงเทพฯ ก่อน

แต่ตัวเลขล่าสุดมีคำตอบที่น่าสนใจกว่านั้น

ระยองคือจังหวัดที่มีผลิตภัณฑ์จังหวัดต่อหัว หรือ GPP per capita สูงที่สุดในกลุ่ม 76 จังหวัดของไทย โดยปี 2567 อยู่ที่ 956,135 บาทต่อคนต่อปี

ตัวเลขนี้ฟังแล้วเหมือนคนระยองทุกคนมีเงินเกือบล้านบาทต่อปี แต่ช้าก่อน เพราะ GPP ต่อหัวไม่ได้หมายความว่าประชาชนแต่ละคนได้รับเงินจำนวนนี้จริง

นี่แหละคือเรื่องที่น่าสนใจกว่าการดูอันดับอย่างเดียว

10 จังหวัดที่มี GPP ต่อหัวสูงสุด

ข้อมูล GPP ปี 2567 พบว่า หากนับเฉพาะ 76 จังหวัด อันดับต้น ๆ เป็นดังนี้

1. ระยอง — 956,135 บาท/คน/ปี
2. ชลบุรี — 601,977 บาท/คน/ปี
3. ฉะเชิงเทรา — 457,059 บาท/คน/ปี
4. ภูเก็ต — 439,652 บาท/คน/ปี
5. พระนครศรีอยุธยา — 438,291 บาท/คน/ปี
6. สมุทรสาคร — 390,952 บาท/คน/ปี
7. ปราจีนบุรี — 361,645 บาท/คน/ปี
8. พังงา — 332,727 บาท/คน/ปี
9. สระบุรี — 328,345 บาท/คน/ปี
10. สมุทรปราการ — 320,203 บาท/คน/ปี

สิ่งที่สะดุดตาทันทีคือ ระยองทิ้งห่างอันดับ 2 อย่างชลบุรีถึง 354,158 บาทต่อคนต่อปี

หรือคิดง่าย ๆ ตัวเลข GPP ต่อหัวของระยองสูงกว่าชลบุรีประมาณ 1.59 เท่า

แล้วกรุงเทพฯ อยู่ตรงไหน?

มีจุดหนึ่งที่ต้องแยกให้ชัด

กรุงเทพมหานครมี GPP ต่อหัว 697,529 บาทต่อคนต่อปี ซึ่งหากนำมาจัดรวมกับ 76 จังหวัด จะอยู่เหนือชลบุรีและเป็นอันดับ 2 รองจากระยอง

แต่กรุงเทพมหานครมีสถานะเป็น องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นรูปแบบพิเศษ จึงไม่ได้อยู่ในชุด “76 จังหวัด” แบบเดียวกับจังหวัดอื่น ๆ

ดังนั้นถ้าถามว่า จังหวัดไหนมี GPP ต่อหัวสูงสุด?

คำตอบคือ ระยอง

แต่ถ้าถามว่า พื้นที่ระดับจังหวัด/กรุงเทพฯ ไหนมี GPP ต่อหัวสูงสุด?

ระยองก็ยังเป็นอันดับ 1 อยู่ดี เพียงแต่กรุงเทพฯ จะเข้ามาอยู่ในอันดับ 2

ทำไมระยองถึงมีตัวเลขสูงขนาดนี้?

คำตอบสำคัญอยู่ที่โครงสร้างเศรษฐกิจ

ระยองเป็นหนึ่งในพื้นที่หลักของ เขตพัฒนาพิเศษภาคตะวันออก หรือ EEC และมีทั้งนิคมอุตสาหกรรม โครงสร้างพื้นฐานด้านการขนส่ง และท่าเรือมาบตาพุด

สำนักงานคณะกรรมการนโยบายเขตพัฒนาพิเศษภาคตะวันออกระบุว่าระยองเป็นศูนย์กลางธุรกิจและอุตสาหกรรมที่สำคัญ โดยมีอุตสาหกรรมเป้าหมายตั้งแต่ยานยนต์ขั้นสูง อิเล็กทรอนิกส์ เคมีภัณฑ์ ไปจนถึงพลังงานสะอาด

พื้นที่มาบตาพุดเองก็เป็นหนึ่งในฐานอุตสาหกรรมสำคัญของประเทศ โดยมีทั้งอุตสาหกรรมปิโตรเคมีและโครงสร้างพื้นฐานด้านพลังงานและการขนส่งสินค้าเหลว ก๊าซธรรมชาติ และปิโตรเคมี

พูดง่าย ๆ คือ ระยองไม่ได้มีเศรษฐกิจที่พึ่งพาร้านค้า การท่องเที่ยว หรือภาคเกษตรเพียงอย่างเดียว

แต่มี กิจกรรมทางเศรษฐกิจขนาดใหญ่และอุตสาหกรรมมูลค่าสูง อยู่ในจังหวัดเป็นจำนวนมาก

เกือบ 1 ล้านบาท แล้วคนระยองได้เงินเดือนเท่าไร?

นี่คือจุดที่ต้องระวังที่สุด

956,135 บาท ไม่ใช่เงินเดือนเฉลี่ยของคนระยอง

และไม่ควรนำตัวเลขนี้ไปหาร 12 แล้วสรุปว่า คนระยองมีรายได้เดือนละประมาณ 79,678 บาท

เพราะ GPP ต่อหัวเป็นการนำ มูลค่าผลิตภัณฑ์มวลรวมของจังหวัดมาหารด้วยจำนวนประชากร เพื่อใช้สะท้อนขนาดหรือระดับกิจกรรมทางเศรษฐกิจต่อประชากร

เงินจำนวนนี้จึงรวมมูลค่าที่เกิดจากกิจกรรมทางเศรษฐกิจของธุรกิจ โรงงาน อุตสาหกรรม การผลิต การบริการ และภาคส่วนต่าง ๆ ไม่ได้หมายความว่าเงินทั้งหมดถูกจ่ายออกมาเป็นรายได้ของประชาชนแต่ละคน

ดังนั้นคำว่า “จังหวัดที่รายได้ต่อหัวสูงที่สุด” เหมาะกับการใช้เป็นภาษาค้นหา แต่ถ้าพูดในเชิงสถิติให้แม่นยำกว่า ควรเรียกว่า “จังหวัดที่มี GPP ต่อหัวสูงที่สุด”

ระยองไม่ได้ชนะเพราะมีคนเยอะ

อีกประเด็นที่น่าสนใจคือ ระยองไม่ได้เป็นจังหวัดที่มีประชากรมากที่สุดของประเทศ

แต่มีมูลค่ากิจกรรมทางเศรษฐกิจสูงมากเมื่อเทียบกับจำนวนประชากร

นี่เป็นเหตุผลหนึ่งที่ทำให้ตัวเลข GPP ต่อหัว พุ่งขึ้นสูง

และนี่ก็เป็นเหตุผลเดียวกันว่าทำไมเราจึงไม่ควรใช้ตัวเลขนี้เป็นคำตอบเพียงอย่างเดียวว่า “จังหวัดไหนคนรวยที่สุด”

เพราะ เศรษฐกิจของพื้นที่กับรายได้ที่ประชาชนแต่ละคนได้รับจริง ไม่ใช่เรื่องเดียวกัน

ภาพใหญ่ที่เห็นจาก 10 อันดับ

ลองมองรายชื่ออีกครั้ง

ระยอง ชลบุรี ฉะเชิงเทรา ปราจีนบุรี สมุทรสาคร สระบุรี และสมุทรปราการ ล้วนมีฐานอุตสาหกรรมหรือกิจกรรมทางเศรษฐกิจขนาดใหญ่

ขณะเดียวกัน ภูเก็ตและพังงาก็สะท้อนอีกด้านหนึ่ง คือจังหวัดที่มีภาคบริการและการท่องเที่ยวเป็นแรงขับเคลื่อนสำคัญ

จึงเห็นภาพว่า จังหวัดที่มี GPP ต่อหัวสูง ไม่ได้มีสูตรเดียวกันทั้งหมด

บางแห่งโตจากโรงงานและอุตสาหกรรม บางแห่งโตจากการท่องเที่ยว บางแห่งมีทั้งอุตสาหกรรม การค้า และบริการผสมกัน

สรุปแบบสั้นที่สุด

ถ้าถามว่า จังหวัดไหนมี GPP ต่อหัวสูงสุดในประเทศไทย?

คำตอบคือ ระยอง

ปี 2567 ระยองมี GPP ต่อหัว 956,135 บาทต่อคนต่อปี สูงกว่าชลบุรีอันดับ 2 ซึ่งอยู่ที่ 601,977 บาทต่อคนต่อปีอย่างชัดเจน

แต่ถ้าถามต่อว่า

“แปลว่าคนระยองทุกคนมีรายได้เกือบล้านบาทต่อปีหรือไม่?”

คำตอบคือ ไม่ใช่

ตัวเลขนี้กำลังบอกเราว่า ระยองมีมูลค่ากิจกรรมทางเศรษฐกิจต่อประชากรสูงมาก ไม่ได้บอกว่าทุกคนมีเงินในบัญชีเท่ากัน

และนี่อาจเป็นคำถามที่น่าสนใจกว่าอันดับเสียอีกว่า

จังหวัดที่เศรษฐกิจโตที่สุด กับจังหวัดที่ประชาชนมีรายได้ดีที่สุด จำเป็นต้องเป็นจังหวัดเดียวกันหรือไม่?