โรงแรมดังในอดีต หายไปไหน? ย้อนดู 3 ตำนาน วันนี้พื้นที่เดิมกลายเป็นอะไร

กรุงเทพฯ เป็นเมืองที่เปลี่ยนเร็วมากจนบางครั้งเราเดินผ่านสถานที่เดิมทุกวัน แต่ไม่รู้เลยว่าเมื่อหลายสิบปีก่อน ตรงนั้นเคยเป็นอะไร

พื้นที่ที่วันนี้เต็มไปด้วยห้าง ร้านค้า อาคารสูง หรือโรงแรมหรู บางแห่งเคยเป็นโรงแรมชื่อดังที่ครั้งหนึ่งมีความหมายกับกรุงเทพฯ อย่างมาก

คำถามคือ แล้วโรงแรมเหล่านั้นหายไปไหน

ลองย้อนดู 3 แห่งที่น่าสนใจ เพราะทั้งสามไม่ได้มีจุดจบเหมือนกัน บางแห่งถูกแทนที่ด้วยศูนย์การค้า บางแห่งเปลี่ยนเป็นโรงแรมแบรนด์ใหม่ และอีกแห่งถูกรื้อแล้วสร้างกลับขึ้นมาใหม่ในพื้นที่เดิม

โรงแรมดังในอดีตไม่ได้หายไปเหมือนกันทุกแห่ง

ถ้าพูดถึงโรงแรมเก่า เราอาจนึกภาพว่าปิดกิจการแล้วกลายเป็นอาคารร้าง แต่ประวัติศาสตร์ของโรงแรมชื่อดังในกรุงเทพฯ กลับซับซ้อนกว่านั้น

บางแห่งหายไปพร้อมกับตัวอาคาร

บางแห่งยังมี “ชื่อเดิม” หรือ “ทำเลเดิม” เหลืออยู่

และบางแห่งแทบจะเหมือนการเริ่มต้นชีวิตใหม่

3 โรงแรมต่อไปนี้จึงน่าสนใจตรงที่ คำว่า “หายไป” ไม่ได้หมายความเหมือนกันทั้งหมด

1. Siam InterContinental → วันนี้คือ Siam Paragon

ถ้าย้อนกลับไปยังย่านสยาม ก่อนที่จะมีภาพของศูนย์การค้าขนาดใหญ่แบบทุกวันนี้ พื้นที่บริเวณนั้นเคยเป็นที่ตั้งของ Siam InterContinental Hotel

โรงแรมเปิดให้บริการในปี 1966 และกลายเป็นหนึ่งในโรงแรมระดับนานาชาติที่สำคัญของกรุงเทพฯ ในยุคนั้น ตัวอาคารมีเอกลักษณ์มาก โดยสถาปนิก Joseph P. Salerno ออกแบบอาคารหลักที่มีรูปทรงโดดเด่นและมีพื้นที่สวนขนาดใหญ่ล้อมรอบ

โรงแรมแห่งนี้ไม่ได้เป็นเพียงที่พัก แต่เป็นส่วนหนึ่งของการเปลี่ยนแปลงย่านสยามในช่วงที่กรุงเทพฯ กำลังก้าวเข้าสู่ยุคใหม่ของธุรกิจ การท่องเที่ยว และศูนย์การค้า

แต่สุดท้ายภาพของโรงแรมก็หายไปจากกรุงเทพฯ

Siam InterContinental ปิดตัวลงในปี 2002 และอาคารถูกรื้อถอนเพื่อพัฒนาพื้นที่ใหม่

แล้วพื้นที่เดิมกลายเป็นอะไร?

คำตอบคือ Siam Paragon

ศูนย์การค้าแห่งนี้สร้างขึ้นบนพื้นที่เดิมของ Siam InterContinental และเปิดให้บริการในปี 2005

พูดง่าย ๆ คือ ถ้าเราเดินอยู่ในสยามพารากอนวันนี้ ใต้พื้นที่แห่งหนึ่งที่เต็มไปด้วยร้านค้าและผู้คน ก็คือพื้นที่เดียวกับที่เคยมีโรงแรมหรูและสวนขนาดใหญ่ของ Siam InterContinental ตั้งอยู่

โรงแรมไม่ได้ถูกย้ายไปที่อื่น แต่ทำเลเดิมถูกเปลี่ยนบทบาทไปเลย

จากโรงแรมระดับนานาชาติ กลายเป็นหนึ่งในศูนย์กลางค้าปลีกและไลฟ์สไตล์ของกรุงเทพฯ

2. Erawan Hotel → Grand Hyatt Erawan Bangkok

อีกแห่งที่น่าสนใจกว่าการถามว่า “หายไปไหน” คือ โรงแรมเอราวัณ

โรงแรมเอราวัณเปิดในปี 1956 บริเวณราชประสงค์ และมีบทบาทสำคัญในยุคที่กรุงเทพฯ กำลังพัฒนาระบบโรงแรมเพื่อรองรับนักเดินทางจากต่างประเทศ

โรงแรมแห่งนี้ยังมีเรื่องราวที่เชื่อมโยงกับ ศาลท้าวมหาพรหมเอราวัณ ซึ่งสร้างขึ้นในปีเดียวกัน และปัจจุบันยังตั้งอยู่บริเวณด้านหน้าโรงแรม Grand Hyatt Erawan

แต่โรงแรมเอราวัณเดิมไม่ได้อยู่มาจนถึงทุกวันนี้

หลังจากดำเนินกิจการมาหลายสิบปี โรงแรมเผชิญการแข่งขันที่เพิ่มขึ้น และมีการพิจารณาแนวทางพัฒนาใหม่ ก่อนที่โรงแรมจะปิดในวันที่ 2 มกราคม 1988 และถูกรื้อเพื่อพัฒนาพื้นที่ใหม่

จากนั้นพื้นที่เดิมก็ไม่ได้กลายเป็นห้างสรรพสินค้า

แต่กลับมาเป็น Grand Hyatt Erawan Bangkok

โรงแรมแห่งใหม่เปิดในปี 1991 ภายใต้แบรนด์ Hyatt และกลายเป็นโรงแรมหรูแห่งใหม่บนพื้นที่เดิมของ Erawan Hotel

นี่จึงเป็นกรณีที่น่าสนใจมาก

โรงแรมเดิมหายไป แต่พื้นที่ไม่ได้หายไปจากโลกของโรงแรม

ชื่อ “Erawan” ยังคงอยู่ และศาลท้าวมหาพรหมที่อยู่ด้านหน้าก็ยังเป็นจุดสำคัญของย่านราชประสงค์มาจนถึงปัจจุบัน

ดังนั้นถ้าใครถามว่า “โรงแรมเอราวัณอยู่ไหน?”

คำตอบจึงไม่ใช่เพียงว่า “ไม่มีแล้ว”

แต่ควรบอกว่า โรงแรมเอราวัณเดิมถูกแทนที่ด้วยโรงแรม Grand Hyatt Erawan บนพื้นที่เดิม

3. Dusit Thani Bangkok เดิม → Dusit Thani Bangkok โฉมใหม่

กรณีของ Dusit Thani Bangkok แตกต่างจากสองแห่งแรกอย่างชัดเจน

เพราะโรงแรมไม่ได้หายไปตลอดกาล

โรงแรมดุสิตธานี กรุงเทพฯ เปิดให้บริการในปี 1970 และกลายเป็นหนึ่งในแลนด์มาร์กสำคัญของกรุงเทพฯ โดยตัวอาคารเดิมสูง 22 ชั้น และมีบทบาทอยู่บนเส้นขอบฟ้าของกรุงเทพฯ เกือบ 50 ปี

แต่ในปี 2019 โรงแรมเดิมยุติการให้บริการ และมีการรื้อถอนเพื่อพัฒนาโครงการใหม่บนพื้นที่เดียวกัน

ช่วงหนึ่งจึงเกิดภาพที่น่าสะเทือนใจสำหรับคนที่ผูกพันกับโรงแรมแห่งนี้

แลนด์มาร์กที่เคยอยู่ตรงนั้นหายไป

แต่เรื่องราวไม่ได้จบลงแค่นั้น

พื้นที่ดังกล่าวถูกพัฒนาเป็น Dusit Central Park และมีโรงแรมดุสิตธานี กรุงเทพฯ โฉมใหม่กลับมาอยู่ในพื้นที่เดิม

โรงแรมแห่งใหม่เปิดให้บริการเมื่อวันที่ 27 กันยายน 2567

แต่ไม่ได้สร้างกลับมาเหมือนเดิมทุกอย่าง

อาคารใหม่สูง 39 ชั้น มีห้องพัก 257 ห้อง จากเดิม 517 ห้อง และได้รับการออกแบบใหม่ให้เหมาะกับการใช้งานของโรงแรมยุคปัจจุบัน ขณะเดียวกันก็ยังนำองค์ประกอบบางอย่างจากโรงแรมเดิมกลับมาใช้ เช่น ยอดแหลมสีทองซึ่งเป็นสัญลักษณ์ของดุสิตธานี

และนี่คือจุดที่ทำให้ดุสิตธานีแตกต่างจากอีกสองแห่ง

มันไม่ได้เป็นเพียงการเปลี่ยนพื้นที่ แต่เป็นการสร้างบทใหม่ให้กับชื่อเดิม

ปัจจุบันโรงแรมดุสิตธานี กรุงเทพฯ โฉมใหม่ยังเปิดให้บริการอยู่ และเป็นส่วนหนึ่งของ Dusit Central Park

3 โรงแรม 3 วิธีเดินทางต่อ

ถ้านำทั้งสามเรื่องมาเรียงกัน จะเห็นภาพของกรุงเทพฯ ได้ค่อนข้างชัด

ทั้งสามแห่งจึงไม่ได้มีคำตอบเดียวสำหรับคำว่า “หายไปไหน?”

Siam InterContinental เปลี่ยนจากโรงแรมเป็นศูนย์การค้า

Erawan Hotel เปลี่ยนเป็นโรงแรมแบรนด์ใหม่

ส่วน Dusit Thani เดิมถูกสร้างใหม่จนชื่อเดิมกลับมาอีกครั้ง

นี่สะท้อนให้เห็นอย่างหนึ่งว่า เมืองไม่ได้หยุดอยู่กับที่

อาคารอาจหายไป แต่พื้นที่ยังคงเดินทางต่อ

สิ่งที่น่าสนใจกว่าการจำชื่อโรงแรม

เมื่อมองจากวันนี้ เราอาจคิดว่าโรงแรมเก่าเหล่านี้เป็นเพียงอาคารที่สูญหายไปตามกาลเวลา

แต่จริง ๆ แล้วเรื่องราวของพวกมันเกี่ยวข้องกับการเปลี่ยนแปลงของกรุงเทพฯ โดยตรง

เมื่อทำเลมีความสำคัญมากขึ้น รูปแบบการใช้ชีวิตของคนเมืองเปลี่ยนไป และธุรกิจต้องปรับตัว พื้นที่เดิมจึงอาจถูกใช้ในรูปแบบใหม่

บางครั้งโรงแรมเดิมไม่สามารถตอบโจทย์ยุคใหม่ได้อีกต่อไป

บางครั้งสัญญาและการพัฒนาพื้นที่นำไปสู่การเปลี่ยนแปลง

และบางครั้งเจ้าของเลือกที่จะรื้อสิ่งเดิมเพื่อสร้างสิ่งใหม่ โดยพยายามเก็บ “ความหมาย” ของสถานที่เอาไว้

กรณีดุสิตธานีเป็นตัวอย่างที่เห็นภาพที่สุด เพราะโรงแรมใหม่ไม่ได้ใช้เพียงชื่อเดิม แต่ยังพยายามนำองค์ประกอบของอดีตกลับมาเชื่อมกับอาคารใหม่ด้วย

กรุงเทพฯ ที่เราเห็นวันนี้ อาจมีอดีตซ่อนอยู่ใต้พื้นที่เดิม

ครั้งต่อไปที่เดินเข้า Siam Paragon อาจลองนึกภาพว่าพื้นที่แห่งนี้เคยมีโรงแรม Siam InterContinental และสวนขนาดใหญ่ตั้งอยู่

เมื่อผ่านย่านราชประสงค์แล้วเห็น Grand Hyatt Erawan ก็อาจนึกย้อนกลับไปถึงโรงแรมเอราวัณรุ่นแรกและประวัติของศาลท้าวมหาพรหม

หรือเมื่อมองไปยังดุสิตธานี กรุงเทพฯ วันนี้ ก็อาจนึกได้ว่าตึกที่เห็นตรงหน้าเป็น บทใหม่ของโรงแรมที่เคยอยู่ตรงนั้นมาตั้งแต่ปี 2513

นี่อาจเป็นเสน่ห์อย่างหนึ่งของประวัติศาสตร์เมือง

เพราะบางครั้ง สถานที่ไม่ได้หายไปจริง ๆ

มันเพียงเปลี่ยนชื่อ เปลี่ยนรูปร่าง หรือเปลี่ยนหน้าที่ แล้วเดินทางต่อไปพร้อมกับเมือง

ถ้าต้องเลือก 1 แห่ง คุณอยากเห็นภาพโรงแรมเก่ากลับมาอีกครั้งมากที่สุด คือ Siam InterContinental, Erawan Hotel หรือ Dusit Thani?