เปิด 10 จังหวัดไทยที่ได้รับงบประมาณจากรัฐสูงที่สุด เงินมหาศาลถูกใช้พัฒนาพื้นที่ไหนบ้าง

เมื่อพูดถึง “จังหวัดที่ได้รับงบประมาณจากรัฐมากที่สุด” หลายคนอาจนึกถึงจังหวัดที่มีขนาดใหญ่หรือมีประชากรจำนวนมาก แต่ตัวเลขจริงไม่ได้ขึ้นอยู่กับจำนวนประชากรเพียงอย่างเดียว เพราะงบประมาณที่ถูกจัดสรรลงแต่ละพื้นที่ยังเกี่ยวข้องกับโรงพยาบาล มหาวิทยาลัย ถนน ระบบขนส่ง หน่วยงานราชการ โครงการพัฒนา รวมถึงภารกิจของหน่วยงานส่วนกลางที่ตั้งอยู่ในจังหวัดนั้นด้วย

 

จากข้อมูลการจัดสรรงบประมาณแผ่นดินตามพื้นที่ของสำนักงบประมาณ พบว่ามีบางจังหวัดได้รับงบประมาณในระดับหลายหมื่นล้านบาท และกรุงเทพมหานครมีตัวเลขสูงกว่าจังหวัดอื่นอย่างชัดเจน โดยข้อมูลปีงบประมาณ 2566 สามารถเรียงลำดับ 10 อันดับแรกได้ดังนี้

 

1. กรุงเทพมหานคร — ประมาณ 1.75 ล้านล้านบาท

 

กรุงเทพมหานครอยู่ในอันดับหนึ่งแบบทิ้งห่างจังหวัดอื่นอย่างมาก โดยมีงบประมาณตามพื้นที่ประมาณ 1.75 ล้านล้านบาท

 

สาเหตุสำคัญคือกรุงเทพฯ เป็นศูนย์กลางของประเทศ มีทั้งกระทรวง กรม หน่วยงานราชการ สถาบันการศึกษา โรงพยาบาลขนาดใหญ่ โครงการระบบขนส่ง และหน่วยงานส่วนกลางจำนวนมาก ทำให้งบประมาณของหน่วยงานรัฐที่ดำเนินงานอยู่ในกรุงเทพฯ ถูกนับรวมในพื้นที่ด้วย

 

ดังนั้นตัวเลขนี้จึงไม่ควรตีความว่าเป็น “เงินที่กรุงเทพมหานครได้รับโดยตรงเพื่อใช้บริหารเมือง” ทั้งหมด แต่เป็นงบประมาณแผ่นดินที่มีพื้นที่ดำเนินการอยู่ในกรุงเทพฯ

 

2. นนทบุรี — ประมาณ 223.5 พันล้านบาท

 

นนทบุรีมีงบประมาณตามพื้นที่ประมาณ 223.5 พันล้านบาท อยู่ในอันดับสอง

 

ตัวเลขที่สูงเมื่อเทียบกับหลายจังหวัดส่วนหนึ่งเกี่ยวข้องกับการเป็นพื้นที่ใกล้กรุงเทพฯ และเป็นที่ตั้งของหน่วยงานและสถาบันขนาดใหญ่หลายแห่ง รวมถึงหน่วยงานด้านสาธารณสุขและราชการ

 

จึงเป็นอีกจังหวัดที่มีงบประมาณจากภาครัฐไหลเข้าสู่พื้นที่ในระดับสูง แม้จะมีพื้นที่ไม่ใหญ่มากเมื่อเทียบกับจังหวัดขนาดใหญ่ในภาคอื่น ๆ

 

3. นครปฐม — ประมาณ 27.3 พันล้านบาท

 

นครปฐมมีงบประมาณตามพื้นที่ประมาณ 27.3 พันล้านบาท

 

จังหวัดนี้มีความสำคัญทั้งด้านการศึกษา การแพทย์ การเกษตร และเป็นพื้นที่เชื่อมต่อกับกรุงเทพมหานคร ทำให้มีโครงการและหน่วยงานภาครัฐเข้ามาดำเนินงานหลายด้าน

 

เมื่อมองจากตัวเลขจึงเห็นได้ว่า งบประมาณที่ลงพื้นที่ไม่ได้กระจุกอยู่เฉพาะจังหวัดที่เป็นศูนย์กลางเศรษฐกิจเท่านั้น แต่จังหวัดรอบกรุงเทพฯ ก็มีงบประมาณจากหน่วยงานรัฐในระดับสูงเช่นกัน

 

4. นครราชสีมา — ประมาณ 25.6 พันล้านบาท

 

นครราชสีมา หรือโคราช เป็นจังหวัดที่มีงบประมาณตามพื้นที่ประมาณ 25.6 พันล้านบาท

 

ด้วยขนาดพื้นที่ที่ใหญ่ เป็นศูนย์กลางของภาคตะวันออกเฉียงเหนือ และมีทั้งระบบคมนาคม โรงพยาบาล มหาวิทยาลัย หน่วยงานราชการ และโครงการโครงสร้างพื้นฐานจำนวนมาก ทำให้มีงบประมาณจากรัฐลงมาดำเนินการในพื้นที่ค่อนข้างสูง

 

โคราชจึงเป็นจังหวัดต่างภูมิภาคที่ติดอันดับต้น ๆ ของประเทศอย่างต่อเนื่องในข้อมูลการจัดสรรงบประมาณตามพื้นที่

 

5. ชลบุรี — ประมาณ 23.8 พันล้านบาท

 

ชลบุรีมีงบประมาณตามพื้นที่ประมาณ 23.8 พันล้านบาท

 

จังหวัดนี้เป็นหนึ่งในพื้นที่เศรษฐกิจสำคัญของประเทศ โดยเฉพาะภาคอุตสาหกรรม การท่องเที่ยว การขนส่ง และโครงสร้างพื้นฐานที่เกี่ยวข้องกับพื้นที่ชายฝั่งตะวันออก

 

การเป็นพื้นที่เศรษฐกิจขนาดใหญ่จึงทำให้มีโครงการลงทุนและภารกิจของหน่วยงานภาครัฐจำนวนมากเข้ามาเกี่ยวข้องกับจังหวัด ส่งผลให้ยอดงบประมาณตามพื้นที่อยู่ในระดับสูง

 

6. เชียงใหม่ — ประมาณ 22.3 พันล้านบาท

 

เชียงใหม่มีงบประมาณตามพื้นที่ประมาณ 22.3 พันล้านบาท

 

จังหวัดนี้เป็นศูนย์กลางสำคัญของภาคเหนือ ทั้งด้านการท่องเที่ยว การศึกษา การแพทย์ การคมนาคม และการบริหารราชการระดับภูมิภาค

 

นอกจากนี้ยังมีมหาวิทยาลัยและโรงพยาบาลขนาดใหญ่ ทำให้เกิดการใช้งบประมาณของภาครัฐในหลายภาคส่วน ไม่ได้จำกัดอยู่เพียงโครงการพัฒนาของจังหวัดเท่านั้น

 

7. ปทุมธานี — ประมาณ 21.7 พันล้านบาท

 

ปทุมธานีมีงบประมาณตามพื้นที่ประมาณ 21.7 พันล้านบาท

 

จังหวัดนี้มีความโดดเด่นด้านการศึกษา วิทยาศาสตร์ เทคโนโลยี และอุตสาหกรรม อีกทั้งยังอยู่ติดกรุงเทพมหานคร ทำให้มีสถาบันการศึกษาและหน่วยงานขนาดใหญ่จำนวนมากตั้งอยู่ในพื้นที่

 

งบประมาณที่ปรากฏจึงมาจากหลายภารกิจของภาครัฐ รวมทั้งงบด้านการศึกษา การวิจัย สาธารณสุข และโครงสร้างพื้นฐาน

 

8. สงขลา — ประมาณ 21.1 พันล้านบาท

 

สงขลามีงบประมาณตามพื้นที่ประมาณ 21.1 พันล้านบาท

 

จังหวัดนี้ถือเป็นศูนย์กลางสำคัญของภาคใต้ โดยมีทั้งเมืองเศรษฐกิจ การค้าชายแดน การท่องเที่ยว การศึกษา และระบบสาธารณสุขขนาดใหญ่

 

โดยเฉพาะพื้นที่หาดใหญ่ซึ่งเป็นศูนย์กลางทางเศรษฐกิจและการบริการของภาคใต้ ทำให้มีหน่วยงานและโครงการภาครัฐจำนวนมากเข้ามาดำเนินงานในพื้นที่

 

9. เชียงราย — ประมาณ 19 พันล้านบาท

 

เชียงรายมีงบประมาณตามพื้นที่ประมาณ 19 พันล้านบาท

 

นอกจากเป็นจังหวัดท่องเที่ยวสำคัญแล้ว เชียงรายยังมีบทบาทด้านการค้าชายแดน การคมนาคม และการพัฒนาพื้นที่ภาคเหนือตอนบน

 

งบประมาณของรัฐจึงครอบคลุมหลายด้าน ตั้งแต่โครงสร้างพื้นฐาน การพัฒนาพื้นที่ การศึกษา สาธารณสุข ไปจนถึงภารกิจเกี่ยวกับชายแดน

 

10. ขอนแก่น — ประมาณ 18.7 พันล้านบาท

 

ปิดท้ายด้วยขอนแก่น ซึ่งมีงบประมาณตามพื้นที่ประมาณ 18.7 พันล้านบาท

 

ขอนแก่นเป็นหนึ่งในศูนย์กลางสำคัญของภาคตะวันออกเฉียงเหนือ ทั้งด้านการแพทย์ การศึกษา การค้า การคมนาคม และการบริหารราชการระดับภูมิภาค

 

การมีมหาวิทยาลัยและโรงพยาบาลขนาดใหญ่ รวมถึงโครงการพัฒนาโครงสร้างพื้นฐาน ทำให้มีงบประมาณของหน่วยงานรัฐเข้ามาดำเนินการในพื้นที่เป็นจำนวนมาก

 

สรุป 10 จังหวัดที่มีงบประมาณรัฐตามพื้นที่สูง

 

1. กรุงเทพมหานคร — ประมาณ 1.75 ล้านล้านบาท

2. นนทบุรี — ประมาณ 223.5 พันล้านบาท

3. นครปฐม — ประมาณ 27.3 พันล้านบาท

4. นครราชสีมา — ประมาณ 25.6 พันล้านบาท

5. ชลบุรี — ประมาณ 23.8 พันล้านบาท

6. เชียงใหม่ — ประมาณ 22.3 พันล้านบาท

7. ปทุมธานี — ประมาณ 21.7 พันล้านบาท

8. สงขลา — ประมาณ 21.1 พันล้านบาท

9. เชียงราย — ประมาณ 19 พันล้านบาท

10. ขอนแก่น — ประมาณ 18.7 พันล้านบาท

 

สิ่งที่น่าสนใจที่สุดคือ กรุงเทพมหานครมีตัวเลขสูงกว่าจังหวัดอื่นแบบคนละระดับ แต่ต้องเข้าใจว่า “งบประมาณตามพื้นที่” ไม่เท่ากับ “งบที่จังหวัดได้รับไปบริหารโดยตรง” เพราะตัวเลขนี้รวมงบของหน่วยงานรัฐที่มีการดำเนินงานในพื้นที่ด้วย

 

สำหรับการจัดอันดับลักษณะนี้ หากต้องการเปรียบเทียบให้ยุติธรรม ควรระบุปีงบประมาณและนิยามของงบประมาณทุกครั้ง เพราะตัวเลขสามารถเปลี่ยนแปลงได้ตามปีและตามโครงการที่รัฐบาลจัดสรรลงพื้นที่ ขณะที่สำนักงบประมาณมีการเผยแพร่เอกสารงบประมาณรายจังหวัดและกลุ่มจังหวัดเป็นรายปีอย่างเป็นทางการ