ไม่ใช่แค่ภาคใต้! เปิด 7 จังหวัดอีสานที่เป็นแหล่งยางพาราขนาดใหญ่

 เปิด 7 จังหวัดอีสานที่เป็นแหล่งยางพาราขนาดใหญ่

หากพูดถึง “ยางพารา” หลายคนอาจนึกถึงภาคใต้เป็นอันดับแรก แต่ข้อมูลของสำนักงานเศรษฐกิจการเกษตร (สศก.) แสดงให้เห็นว่า ภาคตะวันออกเฉียงเหนือก็เป็นแหล่งปลูกยางพาราขนาดใหญ่ของไทย โดยเฉพาะกลุ่มจังหวัดอีสานตอนบนและบางจังหวัดทางอีสานตอนล่าง สำหรับบทความนี้ใช้เกณฑ์ เนื้อที่ยืนต้นยางพารา ปี 2567 จากรายงานการสำรวจของ สศก. ที่ใช้ข้อมูลภาพถ่ายดาวเทียม Sentinel-2 ซึ่งพบจังหวัดที่มีพื้นที่ยางพาราสูงสุด 7 อันดับแรกดังนี้ 

🥇 1. จังหวัดเลย 

จังหวัดเลย เป็นจังหวัดที่มีเนื้อที่ยืนต้นยางพารามากที่สุดในภาคอีสานจากข้อมูลการสำรวจปี 2567 โดยมีพื้นที่ประมาณ 988,367 ไร่ หรือเกือบ 1 ล้านไร่ ความโดดเด่นของเลยไม่ได้อยู่เพียงตัวเลขพื้นที่ แต่ยังสะท้อนให้เห็นว่ายางพารากลายเป็นพืชเศรษฐกิจสำคัญของพื้นที่ภูเขาและพื้นที่เกษตรทางตอนบนของภาคอีสาน โดยตัวเลขจาก สศก. ยังชี้ว่าเลยมีพื้นที่ยางพารามากกว่าจังหวัดอื่นในภูมิภาคเล็กน้อย และถือเป็นหนึ่งในพื้นที่ที่ควรจับตามองเมื่อพูดถึง “เมืองยางพารา” ของภาคอีสาน 

🥈 2. จังหวัดบึงกาฬ 

บึงกาฬ ตามมาเป็นอันดับ 2 ด้วยเนื้อที่ยืนต้นยางพาราประมาณ 980,441 ไร่ หรือเกือบ 1 ล้านไร่เช่นกัน ตัวเลขนี้น่าสนใจมาก เพราะบึงกาฬเป็นจังหวัดที่จัดตั้งขึ้นในปี 2554 แต่กลับมีพื้นที่ยางพาราขนาดใหญ่ติดอันดับต้น ๆ ของภาคอีสาน สะท้อนบทบาทของยางพาราที่มีต่อภาคการเกษตรของจังหวัดอย่างชัดเจน และหากมองเฉพาะ 2 จังหวัดแรก จะพบว่า เลยและบึงกาฬมีพื้นที่ยางพารารวมกันเกือบ 2 ล้านไร่ จากข้อมูลการสำรวจปี 2567 ของ สศก. 

🥉 3. จังหวัดอุดรธานี 

อุดรธานี มีเนื้อที่ยืนต้นยางพาราประมาณ 639,471 ไร่ อยู่ในอันดับ 3 ของภาคอีสาน ตัวเลขดังกล่าวทำให้อุดรธานีเป็นอีกหนึ่งศูนย์กลางการปลูกยางพาราที่สำคัญของภาคตะวันออกเฉียงเหนือตอนบน โดยพื้นที่ยางพาราของจังหวัดมีขนาดมากกว่าครึ่งล้านไร่ และอยู่ในระดับที่แตกต่างจากจังหวัดอีสานส่วนใหญ่ค่อนข้างชัดเจน ข้อมูลนี้จึงเป็นอีกหลักฐานว่าการปลูกยางพาราในอีสานไม่ได้กระจุกตัวอยู่เฉพาะจังหวัดชายแดนริมแม่น้ำโขงเท่านั้น แต่ยังขยายตัวเข้ามาในจังหวัดศูนย์กลางขนาดใหญ่ของภูมิภาคด้วย 

4. จังหวัดอุบลราชธานี 

อุบลราชธานี มีเนื้อที่ยืนต้นยางพาราประมาณ 600,093 ไร่ เป็นอันดับ 4 ของภาคอีสาน และเป็นจังหวัดเดียวในกลุ่ม 4 อันดับแรกที่อยู่ทางอีสานตอนล่าง ตัวเลขมากกว่า 6 แสนไร่สะท้อนว่ายางพารามีพื้นที่เพาะปลูกในระดับใหญ่มากเมื่อเทียบกับพืชเศรษฐกิจหลายชนิด และยังแสดงให้เห็นว่าการกระจายตัวของสวนยางพาราในภาคอีสานไม่ได้จำกัดอยู่เฉพาะพื้นที่ตอนบนเท่านั้น โดยข้อมูลดังกล่าวมาจากการสำรวจเนื้อที่ยืนต้นยางพาราปี 2567 ของ สศก. 

5. จังหวัดสกลนคร 

สกลนคร มีเนื้อที่ยืนต้นยางพาราประมาณ 495,021 ไร่ อยู่ในอันดับ 5 และเป็นอีกจังหวัดสำคัญของกลุ่มยางพาราอีสานตอนบน พื้นที่เกือบครึ่งล้านไร่ทำให้จังหวัดนี้มีขนาดพื้นที่ยางพาราโดดเด่นเมื่อเทียบกับจังหวัดอื่น ๆ ในภูมิภาค และเมื่อพิจารณาร่วมกับบึงกาฬ อุดรธานี นครพนม และจังหวัดเลย จะเห็นได้ว่าพื้นที่อีสานตอนบนมีบทบาทสำคัญต่อการปลูกยางพาราของภูมิภาคอย่างชัดเจน 

6. จังหวัดนครพนม

นครพนม มีเนื้อที่ยืนต้นยางพาราประมาณ 373,472 ไร่ อยู่ในอันดับ 6 ของภาคอีสาน แม้พื้นที่จะน้อยกว่า 5 จังหวัดแรก แต่ก็ยังถือว่าเป็นแหล่งปลูกยางพาราขนาดใหญ่ โดยมีพื้นที่มากกว่า 3.7 แสนไร่ จุดที่น่าสนใจคือจังหวัดนี้อยู่ริมแม่น้ำโขงและเป็นส่วนหนึ่งของกลุ่มจังหวัดอีสานตอนบนที่มีพื้นที่ยางพาราค่อนข้างหนาแน่น ข้อมูลของ สศก. จึงช่วยยืนยันได้ว่าฐานการผลิตยางพาราของอีสานมีความเชื่อมโยงกับหลายจังหวัดในพื้นที่ตอนบน ไม่ได้มีเพียงจังหวัดใดจังหวัดหนึ่งเป็นศูนย์กลาง 

7. จังหวัดศรีสะเกษ

ศรีสะเกษ มีเนื้อที่ยืนต้นยางพาราประมาณ 356,032 ไร่ เป็นอันดับ 7 ของภาคอีสาน และเป็นอีกจังหวัดจากอีสานตอนล่างที่ติดกลุ่มพื้นที่ปลูกยางพาราขนาดใหญ่ ตัวเลขกว่า 3.5 แสนไร่แสดงให้เห็นว่าการปลูกยางพาราในภาคอีสานตอนล่างก็มีความสำคัญไม่น้อย และเมื่อรวมกับอุบลราชธานีแล้วจะเห็นฐานการปลูกยางพาราขนาดใหญ่ในพื้นที่อีสานตอนล่างอย่างชัดเจน 

จุดที่น่าสนใจที่สุดคือ จังหวัดเลยกับบึงกาฬมีพื้นที่ยางพาราเกือบ 1 ล้านไร่ทั้งคู่ และทิ้งห่างจังหวัดอันดับ 3 อย่างอุดรธานีค่อนข้างชัดเจน ขณะเดียวกัน 7 จังหวัดนี้มีทั้งจังหวัดใน อีสานตอนบนและอีสานตอนล่าง แสดงให้เห็นว่ายางพาราไม่ได้เป็นเรื่องของภาคใต้เพียงอย่างเดียว แต่ได้กลายเป็นพืชเศรษฐกิจที่มีฐานการผลิตขนาดใหญ่ในภาคตะวันออกเฉียงเหนือด้วย โดย สศก. ระบุว่าข้อมูลดังกล่าวมาจากการสำรวจเนื้อที่ยืนต้นยางพารา ปี 2567 ด้วยภาพถ่ายดาวเทียม Sentinel-2 ซึ่งเป็นข้อมูลที่เหมาะสำหรับใช้ประกอบการนำเสนอภาพรวมการกระจายตัวของสวนยางในภาคอีสาน 

แหล่งอ้างอิงหลัก: สำนักงานเศรษฐกิจการเกษตร กระทรวงเกษตรและสหกรณ์ — รายงานการสำรวจเนื้อที่ยืนต้นยางพารา ปี 2567 และฐานข้อมูลปริมาณการผลิตยางพาราระดับจังหวัด ซึ่งผ่านการเห็นชอบโดยคณะกรรมการพัฒนาคุณภาพข้อมูลด้านการเกษตร