การตั้งใจเลี่ยงหรือไม่ต้องการจ่ายภาษี ในประเทศผิดกฎหมายมากน้อยแค่ไหน

การหลีกเลี่ยงหรือไม่ยอมจ่ายภาษีในประเทศไทย มีระดับความผิดและโทษทางกฎหมายที่แตกต่างกันอย่างชัดเจนตาม เจตนา และ พฤติการณ์ โดยกฎหมายไทย ประมวลรัษฎากร แบ่งออกเป็น 2 รูปแบบหลัก ดังนี้

การเลี่ยงภาษีแบบผิดกฎหมาย Tax Evasion & Non-Payment

การกระทำในกลุ่มนี้ถือเป็นการ ทำผิดกฎหมาย โดยแบ่งความหนักเบาตามลักษณะเจตนา

เจตนาจงใจไม่ยื่นแบบ ไม่ยอมจ่าย Non-Filing Non-Payment

        พฤติกรรม รู้ว่าตนเองมีรายได้ถึงเกณฑ์ต้องเสียภาษี แต่ตั้งใจไม่ยื่นแบบภาษี หรือยื่นแบบไว้แต่ไม่ยอมจ่ายเงินภาษีตามกำหนด

        โทษทางแพ่ง

        เบี้ยปรับ 1 ถึง 2 เท่าของจำนวนเงินภาษีที่ต้องจ่าย

        เงินเพิ่ม ดอกเบี้ยปรับ 1.5% ต่อเดือน หรือ 18% ต่อปี ของเงินภาษีที่ค้างจ่าย คิดคำนวณจนกว่าจะจ่ายครบ

        โทษทางอาญา หากจงใจไม่ยื่นแบบเพื่อหลีกเลี่ยงภาษี มีโทษปรับสูงสุดไม่เกิน 200,000 บาท หรือจำคุกไม่เกิน 1 ปี หรือทั้งจำทั้งปรับ

การหนีภาษีโดยเจตนาฉ้อโกง ตกแต่งบัญชี Tax Evasion Fraud

        พฤติกรรม ใช้เอกสารเท็จ ทำบัญชีสองเล่ม แจ้งรายได้เท็จ ซ่อนเร้นรายได้ หรือสร้างค่าใช้จ่ายเท็จเพื่อลดภาษี

        โทษทางแพ่ง ต้องจ่ายภาษีที่ขาด  เบี้ยปรับ 2 เท่า  เงินเพิ่ม 1.5% ต่อเดือน

        โทษทางอาญา ร้ายแรง จำคุกตั้งแต่ 3 เดือน ถึง 7 ปี และปรับตั้งแต่ 2,000 บาท ถึง 200,000 บาท

การวางแผนภาษีแบบถูกกฎหมาย Tax Avoidance  Tax Planning)

การใช้ช่องทางตามที่กฎหมายอนุญาตเพื่อลดหย่อนภาษี ถือว่า ไม่ผิดกฎหมาย

        พฤติกรรม การใช้สิทธิลดหย่อนตามที่กรมสรรพากรกำหนด เช่น การซื้อกองทุน RMF SSF ThaiESG ประกันชีวิต การบริจาค หรือการบริหารจัดการรายได้และโครงสร้างธุรกิจอย่างถูกต้อง

        สถานะ ถูกต้องตามกฎหมายและเป็นสิ่งที่กรมสรรพากรสนับสนุนให้ผู้มีรายได้วางแผนอย่างชาญฉลาด

สรุปความร้ายแรง

การตั้งใจไม่จ่ายภาษีในไทย มีความผิดทางกฎหมายแน่นอน

      หากเป็นเพียงการ ละเลยไม่จ่าย จะโดนมาตรการทางแพ่งหนักมาก เบี้ยปรับและดอกเบี้ยทบต้นจนรบกวนการเงินระยะยาว และสรรพากรสามารถอายัดบัญชีหรือทรัพย์สินเพื่อนำมาชำระหนี้ภาษีได้

        หากเป็นการ ตั้งใจปลอมแปลงเอกสารหลีกเลี่ยง จะเข้าข่ายคดีอาญาที่มีโทษถึงขั้นจำคุกสูงสุด 7 ปี