หน้าแรก ตรวจหวย เว็บบอร์ด ควิซ แชร์ลิ้ง Page อัลบั้ม คำคม Glitter เกมถอดรหัสภาพ คำนวณ การเงิน ราคาทองคำ กินอะไรดี
ข้อตกลงการใช้บริการนโยบายความเป็นส่วนตัวนโยบายเนื้อหานโยบายการสร้างรายได้About Usติดต่อเว็บไซต์แจ้งเนื้อหาไม่เหมาะสม

เรือกอและ ศิลปะบนเรือที่กลายเป็นเอกลักษณ์ของชายแดนใต้

เขียนโดย thoughtloop

ถ้าเดินทางลงไปตามชายฝั่งจังหวัดนราธิวาส ปัตตานี หรือพื้นที่ชายทะเลของภาคใต้ตอนล่าง ภาพหนึ่งที่สะดุดตาอาจไม่ใช่แค่ทะเลสีครามหรือหมู่บ้านชาวประมง แต่เป็นเรือไม้ลำยาวที่มีสีสันสดใส ลวดลายอ่อนช้อยเต็มลำ บางลำมีลายคล้ายเถาวัลย์ บางลำเป็นรูปสัตว์หรือรูปทรงที่ได้รับแรงบันดาลใจจากธรรมชาติ เรือเหล่านี้เรียกว่า “เรือกอและ” และกลายเป็นหนึ่งในภาพจำทางวัฒนธรรมของชายแดนใต้

เรือกอและเป็นเรือประมงพื้นบ้านที่พบมากบริเวณชายฝั่งภาคใต้ โดยเฉพาะจังหวัดนราธิวาส ปัตตานี และพื้นที่ใกล้เคียง คำว่า “กอและ” มาจากภาษามลายูถิ่นใต้ และเกี่ยวข้องกับเรือที่ใช้ทำประมงชายฝั่ง เดิมทีสิ่งสำคัญที่สุดของเรือคือการใช้งาน ต้องมีรูปทรงที่เหมาะกับคลื่นและสภาพทะเล สามารถออกไปทำประมงและกลับเข้าฝั่งได้อย่างเหมาะสมกับวิถีชีวิตของชุมชน

แต่เมื่อเวลาผ่านไป เรือกอและไม่ได้เป็นเพียงเครื่องมือทำมาหากินอีกต่อไป ช่างต่อเรือได้เติมงานศิลปะลงไปบนตัวเรือ จนเกิดเป็นเอกลักษณ์ที่เห็นได้ชัด สีสันที่สดใสและลวดลายละเอียดทำให้เรือแต่ละลำมีบุคลิกของตัวเอง ราวกับเป็นงานศิลปะที่ลอยอยู่บนผิวน้ำ

ลวดลายบนเรือกอและมีความเกี่ยวข้องกับศิลปะและวัฒนธรรมของชุมชนมลายูมุสลิมในพื้นที่ ลายที่พบมีทั้งรูปทรงจากธรรมชาติ เช่น ใบไม้ ดอกไม้ เถาวัลย์ และสัตว์ต่าง ๆ รวมถึงลวดลายเรขาคณิต การจัดองค์ประกอบของลายมีความละเอียดและใช้สีหลายสี จึงทำให้เรือแต่ละลำดูโดดเด่นเมื่อจอดเรียงกันอยู่ริมฝั่ง

สิ่งที่น่าสนใจคือ การตกแต่งเรือไม่ได้มีหน้าที่เพียงทำให้เรือสวยขึ้นเท่านั้น แต่ยังสะท้อนฝีมือและความคิดสร้างสรรค์ของช่างในแต่ละพื้นที่ด้วย ช่างบางคนสามารถจดจำรูปแบบของลวดลายและถ่ายทอดต่อกันมารุ่นแล้วรุ่นเล่า ขณะที่บางคนก็พัฒนารูปแบบใหม่ขึ้นตามยุคสมัย ทำให้งานศิลปะบนเรือยังคงมีชีวิต ไม่ได้หยุดอยู่กับรูปแบบเดิม

เรือกอและจึงเป็นตัวอย่างที่น่าสนใจของสิ่งของธรรมดาที่เกิดจากวิถีชีวิต แต่ค่อย ๆ กลายเป็นมรดกทางวัฒนธรรม เพราะเบื้องหลังเรือหนึ่งลำไม่ได้มีเพียงไม้ สี และฝีมือช่างเท่านั้น แต่ยังมีเรื่องของทะเล อาชีพประมง ความเชื่อ ศิลปะ และชีวิตของผู้คนที่ผูกพันกับชายฝั่งรวมอยู่ด้วย

ในอดีต เรือเหล่านี้มีบทบาทสำคัญต่อการทำประมงพื้นบ้านของชุมชนชายฝั่ง แต่ปัจจุบันวิถีประมงเปลี่ยนไป เครื่องมือและเรือสมัยใหม่เข้ามามีบทบาทมากขึ้น เรือกอและจำนวนหนึ่งจึงไม่ได้ถูกสร้างขึ้นเพื่อออกทะเลเหมือนในอดีตเสมอไป แต่ยังมีการอนุรักษ์รูปแบบเรือและงานศิลป์ไว้ในฐานะมรดกทางวัฒนธรรม รวมถึงนำเรือกอและมาใช้เป็นสัญลักษณ์ในการจัดแสดงและกิจกรรมทางวัฒนธรรมในพื้นที่

เมื่อมองเรือกอและจากระยะไกล อาจเห็นเพียงเรือสีสดที่จอดอยู่ริมทะเล แต่ถ้าเข้าไปมองใกล้ ๆ จะพบรายละเอียดของลวดลายที่ต้องอาศัยทั้งความชำนาญและความอดทนของช่าง กว่าจะกลายเป็นเรือหนึ่งลำที่มีสีสันสะดุดตา ต้องผ่านทั้งงานต่อเรือ งานเขียนลาย และงานลงสีหลายขั้นตอน

นี่จึงเป็นเหตุผลที่เรือกอและมีความหมายมากกว่า “เรือประมงพื้นบ้าน” เพราะมันเป็นภาพสะท้อนของผู้คนที่เติบโตมากับทะเล และใช้ฝีมือของตัวเองเปลี่ยนเครื่องมือทำมาหากินให้กลายเป็นงานศิลปะที่มีเอกลักษณ์

วันนี้ หากพูดถึงศิลปะพื้นบ้านของชายแดนใต้ เรือกอและจึงมักถูกนึกถึงเป็นหนึ่งในสัญลักษณ์สำคัญ สีสันของมันไม่ได้เพียงตัดกับสีฟ้าของทะเล แต่ยังช่วยบอกเล่าเรื่องราวของชุมชนชายฝั่งแห่งหนึ่งของประเทศไทยว่า ครั้งหนึ่งและจนถึงวันนี้ ผู้คนยังคงใช้ชีวิต ผูกพัน และสร้างสรรค์งานศิลปะอยู่เคียงข้างทะเลผืนเดิมมาตลอด

เนื้อหาโดย: thoughtloop
⚠ แจ้งเนื้อหาไม่เหมาะสม 
thoughtloop's profile
มีผู้เข้าชมแล้ว 184 ครั้ง
เขียนโดย thoughtloop
เริ่มจาก Thoughtloop ...
พอได้สังเกตสิ่งรอบตัว แล้วกลั่นออกมาเป็นตัวอักษร
เล่าเรื่องธรรมดาในวันที่หลายคนอาจมองข้าม
ความคิดเล็ก ๆ ที่อาจตรงกับใจของใครสักคน
เป็นกำลังใจให้เจ้าของกระทู้โดยการ VOTE และ SHARE
Hot Topic ที่น่าสนใจอื่นๆ
50 ชั่วโมงถึงจะเป็นเพื่อนกัน 200 ชั่วโมงถึงจะสนิท งานวิจัยวัดเวลาสร้างเพื่อนไว้แบบนี้จังหวัดที่มีอำเภอน้อยที่สุดในไทย มี 3 จังหวัดที่มีแค่ 3 อำเภอ น้อยกว่าโคราชกว่า 10 เท่านกตาทิพย์ งวด 1 ธันวาคม 2569 เปิดเลขวงกลมเด่น 3 จัดชุดสองตัวบน 31-33-35-37เช็กดวงประจำวันที่ 19 พฤศจิกายน 2569 ราศีที่ดาวศรีสถิต “พิจิก” ราศีที่ดาวกาลีสถิต “มีน”ลู่วิ่งทุกสนามวิ่งทวนเข็มนาฬิกา กติกาที่เปลี่ยนเพราะนักกีฬาบ่นตั้งแต่โอลิมปิกครั้งแรกเครดิตบูโรไม่ใช่บัญชีดำ และเช็กประวัติตัวเองฟรีได้ ธปท. เตรียมให้ฟรีปีละ 2 ครั้งสลากสัญจรจังหวัดตาก งวด 1 ธ.ค. 69 เปิดข้อมูลตัวเลขหลายด้าน ส่องเลขเด่นจากข้อมูลจังหวัดและผู้ว่าฯส่องแนวทางเลข"แม่นมาก ขั้นเทพ" งวด 1 ธันวาคม 25695คดีดังของไทยที่ถูกนำไปสร้างเป็นภาพยนตร์เด่นเหนือเด่นใต้ งวด 1 ธันวาคม 2569 เปิดเลขเด่น 5-4 จัดชุดสองตัวท้ายและสามตัวท้ายเปิด 5 จังหวัดที่มีพื้นที่ป่าไม้มากที่สุดในประเทศไทย จังหวัดไหนยังคงมีผืนป่าอุดมสมบูรณ์?เปิด 5 อาชีพที่เคยมีอยู่จริงในไทย แต่ปัจจุบันแทบไม่มีคนทำแล้ว
ดู Hot Topic ทั้งหมด
กระทู้อื่นๆในบอร์ด สาระ เกร็ดน่ารู้
น่าตกใจ!! โคโรนาไวรัสติดจาดคนสู่สัตว์เลี้ยงได้ 6 ประเทศที่พบสุนัขติดเชื้อโควิด-19 มากที่สุดเครดิตบูโรไม่ใช่บัญชีดำ และเช็กประวัติตัวเองฟรีได้ ธปท. เตรียมให้ฟรีปีละ 2 ครั้ง50 ชั่วโมงถึงจะเป็นเพื่อนกัน 200 ชั่วโมงถึงจะสนิท งานวิจัยวัดเวลาสร้างเพื่อนไว้แบบนี้เปิด 5 จังหวัดที่มีพื้นที่ป่าไม้มากที่สุดในประเทศไทย จังหวัดไหนยังคงมีผืนป่าอุดมสมบูรณ์?
ตั้งกระทู้ใหม่