หนังสือพิมพ์รองของทอดเสี่ยงแค่ไหน?

* รูปภาพใช้เพื่อประกอบเนื้อหาเท่านั้น อาจไม่ใช่ภาพเหตุการณ์จริงหรือภาพจริงจากเรื่องในบทความ ขอบคุณภาพประกอบจาก https://graphic.in.th

เวลาเห็นหมูทอด ไก่ทอด ปาท่องโก๋ หรือกล้วยแขกวางอยู่บนกระดาษหนังสือพิมพ์ หลายคนคุ้นตาจนรู้สึกว่าเป็นวิธีธรรมดา กระดาษช่วยดูดน้ำมันได้จริง แต่หนังสือพิมพ์ไม่ได้ผลิตมาเพื่อสัมผัสอาหารโดยตรง โดยเฉพาะอาหารที่เพิ่งยกขึ้นจากกระทะและยังมีน้ำมันเคลือบอยู่มาก

ประเด็นที่ควรแก้ให้ตรงคือ ไม่ใช่หนังสือพิมพ์ทุกฉบับจะมีสารตะกั่วในปริมาณเท่ากัน และยังสรุปไม่ได้ว่ากินอาหารที่วางบนกระดาษครั้งเดียวแล้วจะกลายเป็นมะเร็งทันที หมึกพิมพ์แต่ละชนิดมีส่วนผสมต่างกัน อาจมีสี สารยึดเกาะ ตัวทำละลาย หรือสารเคมีอื่น รวมถึงโลหะหนักในบางสูตร จึงไม่ควรเหมารวมว่าหมึกสีดำทุกชนิดมีตะกั่วสูง

สิ่งที่น่ากังวลอยู่ที่การเคลื่อนย้ายของสารจากวัสดุเข้าสู่อาหาร หรือที่เรียกว่าการแพร่ย้าย อาหารทอดมีไขมัน น้ำมันสามารถพาสารบางชนิดออกจากกระดาษได้ดีขึ้น ขณะเดียวกันของทอดที่ยังร้อนจะทำให้กระดาษแนบกับอาหารและมีเวลาสัมผัสกันนานขึ้น หากมีสารจากหมึกหรือกระดาษหลุดออกมา ก็มีโอกาสปนไปกับส่วนที่กินเข้าไป

หน่วยงานด้านความปลอดภัยอาหารของหลายประเทศจึงแนะนำให้ใช้เฉพาะวัสดุที่ออกแบบและทดสอบสำหรับสัมผัสอาหาร กรมอนามัยของไทยก็แนะนำให้เลี่ยงการใช้หนังสือพิมพ์ห่ออาหาร ส่วนหน่วยงานอาหารของอินเดียระบุชัดว่าไม่ควรใช้หนังสือพิมพ์แม้แต่วางรองเพื่อซับน้ำมัน เพราะหมึกอาจมีสารเคมีและโลหะหนักที่เคลื่อนย้ายเข้าสู่อาหารได้

นอกจากเรื่องหมึก ยังมีเรื่องความสะอาดที่มองข้ามไม่ได้ หนังสือพิมพ์ผ่านมือ การขนส่ง พื้นโต๊ะ หรือพื้นที่เก็บหลายแห่ง กระดาษจึงอาจมีฝุ่น เชื้อโรค และสิ่งสกปรกติดอยู่ เมื่อวางอาหารร้อนและมีน้ำมันลงไป สิ่งปนเปื้อนเหล่านั้นก็มีโอกาสติดกับอาหารโดยตรง

ส่วนสารตะกั่วนั้นเป็นสารพิษที่ควรลดการรับสัมผัส โดยเฉพาะในเด็กและหญิงตั้งครรภ์ การได้รับสะสมในระดับสูงหรือเป็นเวลานานอาจกระทบระบบประสาท การสร้างเลือด ไต และพัฒนาการของเด็ก แต่การใช้คำว่าอาหารทุกชิ้นที่แตะหนังสือพิมพ์มีสารก่อมะเร็งเต็มๆ เป็นการขยายความเกินหลักฐาน ความเสี่ยงจริงต้องดูชนิดสาร ปริมาณที่หลุดออกมา ระยะเวลาสัมผัส และปริมาณอาหารที่กิน

ถ้าเผลอกินของทอดที่เคยวางบนหนังสือพิมพ์ครั้งเดียว ไม่จำเป็นต้องตกใจจนคิดว่าจะเกิดมะเร็งทันที สิ่งที่ควรทำคือหยุดใช้วิธีนี้ในครั้งต่อไป โดยเฉพาะบ้านที่มีเด็กเล็ก ผู้สูงอายุ หรือคนตั้งครรภ์ เพราะการลดการสัมผัสตั้งแต่ต้นทำได้ง่ายและไม่เสียค่าใช้จ่ายมาก

ทางเลือกที่ปลอดภัยกว่าคือกระดาษซับน้ำมันที่ระบุว่าใช้กับอาหารได้ กระดาษอเนกประสงค์สำหรับครัวที่มีคำแนะนำด้านอาหาร หรือวางของทอดบนตะแกรงให้สะเด็ดน้ำมัน แล้วรองด้วยจานหรือถาดสะอาดที่เหมาะกับอาหาร หลีกเลี่ยงหนังสือพิมพ์ นิตยสาร ใบปลิว กระดาษใบเสร็จ และกระดาษพิมพ์ทั่วไป เพราะวัสดุเหล่านี้ไม่ได้รับรองให้ใช้สัมผัสอาหารร้อนโดยตรง