ช่วงไข่ตกทำให้ผู้หญิงเปลี่ยนสเปกจริงไหม?

* รูปภาพใช้เพื่อประกอบเนื้อหาเท่านั้น อาจไม่ใช่ภาพเหตุการณ์จริงหรือภาพจริงจากเรื่องในบทความ ขอบคุณภาพประกอบจาก https://graphic.in.th

ความเชื่อเรื่องผู้หญิงเปลี่ยนสเปกตอนใกล้ไข่ตกเริ่มมาจากงานวิจัยด้านวิวัฒนาการ นักวิจัยตั้งข้อสังเกตว่า เมื่อร่างกายเข้าสู่ช่วงที่มีโอกาสตั้งครรภ์สูง ฮอร์โมนบางชนิดอาจมีผลต่อความสนใจทางเพศ การรับรู้เสน่ห์ และการประเมินคู่รัก

งานยุคแรกพบแนวโน้มว่า ผู้หญิงบางกลุ่มอาจให้คะแนนผู้ชายที่มีเสียงทุ้ม ใบหน้าดูเป็นชาย และรูปร่างแข็งแรงสูงขึ้นในช่วงใกล้ตกไข่ จึงเกิดคำอธิบายต่อกันมาว่า ร่างกายอาจกำลังมองหาลักษณะที่สื่อถึงสุขภาพหรือความแข็งแรงทางพันธุกรรม

ส่วนเรื่องกลิ่นกายก็มีการศึกษาความสัมพันธ์ระหว่างกลิ่นธรรมชาติกับยีนในระบบภูมิคุ้มกัน นักวิจัยบางกลุ่มเสนอว่า คนเราอาจตอบสนองต่อกลิ่นของคนที่มีความแตกต่างทางพันธุกรรมบางส่วน แต่ผลการศึกษาแต่ละงานยังไม่ตรงกัน และยังไม่มีหลักฐานว่าผู้หญิงจะชอบกลิ่นตัวแรงของผู้ชายทุกคนในช่วงนี้

จุดที่ต้องระวังคือ งานวิจัยเรื่องนี้ไม่ได้ให้ผลไปทางเดียวกันทั้งหมด การศึกษารุ่นใหม่ที่ใช้การติดตามรอบเดือนอย่างละเอียดและมีจำนวนตัวอย่างมากขึ้น หลายงานไม่พบว่าผู้หญิงเปลี่ยนจากชอบผู้ชายแบบหนึ่งไปชอบอีกแบบหนึ่งอย่างชัดเจนเมื่อเข้าสู่ช่วงเจริญพันธุ์

สิ่งที่อาจเปลี่ยนชัดกว่าคือระดับความสนใจทางเพศหรือความรู้สึกว่าตัวเองมีเสน่ห์ ผู้หญิงบางคนรู้สึกอยากแต่งตัว อยากเข้าสังคม หรือสนใจเรื่องความสัมพันธ์มากขึ้นในช่วงใกล้ไข่ตก แต่ความรู้สึกเหล่านี้ไม่ได้แปลว่าจะเปลี่ยนรสนิยมเรื่องใบหน้า เสียง หรือบุคลิกของคนที่ชอบแบบฉับพลัน

ฮอร์โมนเอสโตรเจนมีบทบาทต่อร่างกายจริง แต่ฮอร์โมนไม่ได้ทำงานเหมือนสวิตช์ที่สั่งว่า วันนี้ต้องชอบผู้ชายเสียงทุ้ม หรือวันนี้ต้องมองหาคนหน้าคม ความชอบยังถูกผสมด้วยประสบการณ์ ความทรงจำ ความปลอดภัยทางใจ สถานะความสัมพันธ์ วัฒนธรรม และอารมณ์ในวันนั้น

ยาคุมกำเนิด ความเครียด การนอนหลับไม่พอ น้ำหนักตัว และความคลาดเคลื่อนของการนับวัน ก็มีผลต่อการประเมินช่วงไข่ตกด้วย การใช้ปฏิทินเพียงอย่างเดียวจึงบอกช่วงตกไข่ได้ไม่แม่นพอสำหรับนำไปอธิบายความรู้สึกหรือพฤติกรรมของใคร

เพราะฉะนั้น ประโยคที่ว่า “ช่วงไข่ตกผู้หญิงจะหันไปเลือกผู้ชายยีนดี” ควรอ่านในฐานะสมมติฐานทางวิทยาศาสตร์ ไม่ใช่กฎตายตัว งานบางชิ้นพบสัญญาณเล็กๆ ในเรื่องเสียง ใบหน้า หรือกลิ่น แต่หลักฐานภาพรวมยังถกเถียงกัน และผลที่พบก็ไม่ได้เกิดกับผู้หญิงทุกคน

ถ้าช่วงหนึ่งรู้สึกว่าเสียงทุ้ม กลิ่นกาย หรือใบหน้าคมดึงดูดเป็นพิเศษ อาจมีส่วนจากการเปลี่ยนแปลงของฮอร์โมนได้ แต่ก็อาจเป็นเพียงความชอบส่วนตัวและบริบทในขณะนั้นด้วย ธรรมชาติไม่ได้กำหนดสเปกของทุกคนไว้แบบเดียวกัน และความรู้สึกดึงดูดเพียงครั้งเดียวก็ไม่ได้ใช้ทำนายคุณภาพของยีนหรือความเหมาะสมในการเป็นคู่ชีวิต

เรื่องนี้จึงน่าสนใจตรงที่ร่างกายกับจิตใจอาจส่งสัญญาณถึงกันตลอดรอบเดือน แต่สัญญาณนั้นละเอียดและแตกต่างกันในแต่ละคน การมองว่าเป็นแนวโน้มที่อาจเกิดขึ้นบางส่วน จะใกล้เคียงหลักฐานปัจจุบันกว่าการเชื่อว่าผู้หญิงทุกคนจะเปลี่ยนสเปกทันทีเมื่อถึงวันไข่ตก