10 เครื่องมือช่างติดบ้าน รู้ไว้ใช้ยามจำเป็น แต่ละชิ้นเอาไว้ทำอะไร

10 เครื่องมือช่างติดบ้าน รู้ไว้ใช้ยามจำเป็น แต่ละชิ้นเอาไว้ทำอะไร

เคยไหมครับ น็อตขาโต๊ะคลายตัว ประตูตู้หลวม ชั้นวางของต้องประกอบใหม่ หรืออยากแขวนกรอบรูปขึ้นผนัง แต่พอจะลงมือทำจริงกลับพบว่า ที่บ้านไม่มีเครื่องมือสักชิ้น

เรื่องเล็ก ๆ แบบนี้บางครั้งไม่ได้ยากจนต้องเรียกช่าง เพียงแต่ต้องมีเครื่องมือที่ถูกกับงานเสียก่อน

จริง ๆ แล้วเราไม่จำเป็นต้องซื้อกล่องเครื่องมือขนาดใหญ่หรือมีอุปกรณ์ครบทุกชนิด แค่เริ่มจาก เครื่องมือช่างพื้นฐานที่ใช้งานได้หลายสถานการณ์ ก็ช่วยรับมือกับงานซ่อมเล็ก ๆ ในบ้านได้มากแล้ว โดยเครื่องมือที่พบในคำแนะนำสำหรับงานบ้านบ่อย ๆ ได้แก่ ค้อน ไขควง คีม ประแจ ตลับเมตร เลื่อย และสว่าน เป็นต้น

แต่สิ่งที่สำคัญกว่าการรู้ว่า “มีอะไ

1. ไขควง — ตัวแรกที่ควรหยิบเมื่อเจอสกรู

ถ้าต้องเลือกเครื่องมือช่างสักอย่างสำหรับติดบ้าน ไขควงควรอยู่ในกลุ่มแรก ๆ

งานที่พบได้บ่อยตั้งแต่ประกอบเฟอร์นิเจอร์ ขันสกรูของใช้ ไปจนถึงถอดฝาครอบอุปกรณ์บางชนิด ล้วนต้องอาศัยไขควงทั้งนั้น

อย่างน้อยควรมี

• ไขควงปากแบน

• ไขควงหัวแฉก

• หรือเลือกแบบเปลี่ยนหัวได้ หากต้องการประหยัดพื้นที่

สิ่งสำคัญคือ หัวไขควงต้องตรงกับหัวสกรูและมีขนาดเหมาะสม เพราะการใช้ผิดประเภทอาจทำให้หัวสกรูเสียหายหรือไขควงลื่นออกจากตำแหน่งได้ CCOHS แนะนำให้เลือกไขควงให้ตรงกับชนิดและขนาดของหัวสกรู และไม่ควรใช้ไขควงแทนเครื่องมือสำหรับงัดหรือตอก

เหมาะกับ: ประกอบเฟอร์นิเจอร์ ขันสกรู ถอดชิ้นส่วน

2. ค้อนหงอน — ตอกก็ได้ ถอนตะปูก็ได้

ค้อนเป็นเครื่องมือที่เรียบง่าย แต่มีประโยชน์มากเมื่อถึงเวลาต้องใช้

สำหรับงานบ้านทั่วไป ค้อนหงอน เป็นตัวเลือกที่ใช้งานได้หลากหลาย เพราะด้านหนึ่งใช้ตอก และอีกด้านมีส่วนสำหรับถอนตะปู

งานที่เหมาะกับค้อน เช่น

• ตอกตะปู

• ถอนตะปู

• เคาะชิ้นส่วนบางประเภท

• งานไม้เล็ก ๆ

HomePro ก็จัดค้อนหงอนเป็นหนึ่งในเครื่องมือที่เหมาะกับงานบ้าน เนื่องจากสามารถใช้ทั้งงานตอกและถอนตะปูได้

แต่ก่อนใช้ควรดู ด้ามและหัวค้อน ด้วย หากด้ามแตกร้าว หลวม หรือมีสภาพไม่ปลอดภัย ไม่ควรนำมาใช้งาน OSHA ระบุว่าด้ามไม้ของเครื่องมือควรไม่มีรอยแตกหรือเสี้ยน และต้องยึดกับตัวเครื่องมืออย่างแน่นหนา

3. คีมปากจิ้งจก — เครื่องมือสารพัดประโยชน์

คีมเป็นอีกหนึ่งชิ้นที่มีประโยชน์ เพราะใช้สำหรับ จับ บีบ ดัด หรือตัด ตามชนิดของคีม

ถ้าจะเริ่มต้นสำหรับงานทั่วไป คีมปากจิ้งจกถือเป็นตัวเลือกที่ค่อนข้างครอบคลุม

เช่น

• จับชิ้นงาน

• ดัดลวด

• ถอนตะปูบางกรณี

• ตัดวัสดุที่คีมชนิดนั้นรองรับ

แต่มีข้อควรจำง่าย ๆ คือ คีมไม่ใช่ประแจ

CCOHS แนะนำไม่ให้ใช้คีมขันนอตหรือโบลต์ เพราะอาจทำให้เหลี่ยมของนอตเสียรูป ควรเลือกใช้ประแจให้เหมาะกับงานแทน

4. ประแจเลื่อน — ตัวช่วยเมื่อนอตมีหลายขนาด

บ้านหนึ่งหลังไม่ได้มีนอตขนาดเดียวทั้งหมด และนี่คือเหตุผลที่ประแจเลื่อนมีประโยชน์

จุดเด่นคือสามารถปรับความกว้างของปากประแจให้เหมาะกับนอตหลายขนาด จึงเหมาะกับงานซ่อมทั่วไป โดยเฉพาะเวลาที่เราไม่แน่ใจว่าจะเจอนอตขนาดไหน

ตัวอย่างงานที่อาจได้ใช้ เช่น

• ขันหรือคลายนอต

• งานประกอบเฟอร์นิเจอร์

• งานซ่อมอุปกรณ์ทั่วไป

• งานประปาบางประเภท

HomePro ระบุว่าประแจเลื่อนสามารถปรับขนาดให้เหมาะกับแป้นเกลียวได้ จึงเป็นเครื่องมือที่เหมาะสำหรับติดบ้าน

อย่างไรก็ตาม อย่าฝืนใช้ประแจที่ปากสึกหรือหลวมจนมีโอกาสลื่น เพราะมาตรฐานด้านความปลอดภัยของ OSHA ก็ระบุว่าไม่ควรใช้ประแจที่มีสภาพจนเกิดการลื่นหลุดได้

5. ตลับเมตร — ก่อนเจาะ ก่อนตัด ควรวัดก่อน

บางครั้งปัญหาไม่ได้เกิดจากไม่มีเครื่องมือ แต่เกิดจาก วัดผิด

ตลับเมตรจึงเป็นเครื่องมือเล็ก ๆ ที่หลายคนมองข้าม แต่มีประโยชน์ตั้งแต่การวัดพื้นที่ วัดเฟอร์นิเจอร์ ไปจนถึงกำหนดตำแหน่งก่อนเจาะหรือติดตั้งของต่าง ๆ

ตัวอย่างง่าย ๆ คือ ก่อนติดชั้นวางของ หากไม่วัดระยะให้ดี รูที่เจาะอาจไม่ตรงกับตำแหน่งที่ต้องการ

HomePro ระบุว่าตลับเมตรใช้สำหรับวัดระยะและตรวจสอบขนาดของวัสดุหรือพื้นที่ และเป็นเครื่องมือพื้นฐานสำหรับงานช่างทั่วไป

จำง่าย ๆ: งานที่ต้องตัด เจาะ หรือประกอบ — วัดก่อนเสมอ

6. ชุดประแจหกเหลี่ยม — ของชิ้นเล็กที่มักเจอเมื่อประกอบเฟอร์นิเจอร์

ใครเคยประกอบโต๊ะ เก้าอี้ ชั้นวาง หรือเฟอร์นิเจอร์แบบถอดประกอบได้ น่าจะเคยเจอกับ ประแจหกเหลี่ยม หรือ Allen Key

เครื่องมือชนิดนี้มีขนาดเล็กและราคาไม่สูงมาก แต่มีประโยชน์กับอุปกรณ์ที่ใช้สกรูหัวหกเหลี่ยมด้านใน

ข้อดีของการมีเป็นชุดคือมีหลายขนาดให้เลือก เมื่อเจอสกรูต่างขนาดก็ไม่ต้องไปหาเครื่องมือใหม่

เหมาะกับ: เฟอร์นิเจอร์ จักรยาน และอุปกรณ์บางประเภทที่ใช้สกรูหัวหกเหลี่ยม

7. คัตเตอร์ — ใช้กับงานตัดเล็ก ๆ แต่ต้องระวังเป็นพิเศษ

คัตเตอร์เป็นของที่หลายบ้านมีอยู่แล้ว และสามารถช่วยในงานทั่วไป เช่น

• เปิดกล่อง

• ตัดเทป

• ตัดวัสดุบางชนิดที่ผู้ผลิตระบุว่าสามารถตัดได้

• งาน DIY ขนาดเล็ก

แต่เครื่องมือตัดไม่ใช่ของเล่น

ควรตัดโดยหันคมมีดออกจากตัวและมือที่อยู่ใกล้แนวตัด และเก็บใบมีดให้ปลอดภัยหลังใช้งาน OSHA ระบุว่าเครื่องมือตัดควรถูกใช้งานโดยหันออกจากบริเวณที่อาจมีคนอยู่ใกล้ และเครื่องมือที่มีใบมีดควรได้รับการดูแลให้อยู่ในสภาพเหมาะสม

8. เลื่อยตัดเหล็ก — เผื่อวันที่ต้องตัดวัสดุที่คัตเตอร์เอาไม่อยู่

ถ้าคัตเตอร์เหมาะกับงานเบา เลื่อยตัดเหล็กก็เป็นอีกระดับหนึ่งสำหรับงานที่ต้องตัดวัสดุที่แข็งกว่าและใบมีดต้องเหมาะกับประเภทของงาน

เครื่องมือชนิดนี้พบได้ในรายการเครื่องมือพื้นฐานสำหรับงานช่าง เช่นเดียวกับค้อน ไขควง คีม และประแจ

ก่อนใช้ควรตรวจใบเลื่อยว่าติดตั้งแน่นและไม่มีความเสียหาย และควรสวมอุปกรณ์ป้องกันดวงตาเมื่อมีโอกาสเกิดเศษวัสดุกระเด็น

ไม่จำเป็นต้องมีทุกบ้าน แต่เหมาะกับบ้านที่มีงาน DIY หรือซ่อมแซมวัสดุเป็นประจำ

9. ระดับน้ำ — ช่วยให้ของที่ติดตั้งไม่เอียง

เคยติดกรอบรูปหรือชั้นวางแล้วมองจากระยะไกลจึงรู้ว่าเอียงไหมครับ

นี่คือเวลาที่ระดับน้ำมีประโยชน์

ใช้สำหรับตรวจสอบแนวระดับของสิ่งของ เช่น

• ชั้นวาง

• กรอบรูป

• โต๊ะ

• งานติดตั้งทั่วไป

STintertrade จัดระดับน้ำไว้ในกลุ่มเครื่องมือช่างพื้นฐานสำหรับงานบ้านเช่นกัน

เครื่องมือชิ้นนี้ไม่ได้ช่วย “ซ่อม” โดยตรง แต่ช่วยลดความผิดพลาดก่อนติดตั้ง ซึ่งบางครั้งสำคัญไม่แพ้เครื่องมือที่ใช้ขันหรือตอก

10. สว่านไร้สาย — เมื่อการขันหรือเจาะด้วยมือเริ่มไม่พอ

สำหรับ 9 ชิ้นแรก ส่วนใหญ่เป็นเครื่องมือที่ไม่ต้องใช้ไฟฟ้า แต่ถ้าบ้านมีงาน DIY หรือประกอบเฟอร์นิเจอร์บ่อยขึ้น สว่านไร้สาย สามารถเพิ่มความสะดวกได้มาก

สว่านบางรุ่นรองรับทั้งการเจาะและการขันสกรู โดยการเลือกเครื่องควรพิจารณาจากลักษณะงานและวัสดุที่จะเจาะ ไม่ใช่ดูเพียงกำลังของเครื่องอย่างเดียว

HomePro แนะนำว่าสว่านแต่ละประเภทเหมาะกับลักษณะงานแตกต่างกัน จึงควรเลือกประเภทให้ตรงกับการใช้งาน

สำหรับมือใหม่ สิ่งที่สำคัญไม่แพ้ตัวเครื่องคือ ดอกสว่านและดอกไขควงที่ถูกประเภท

และถ้าเป็นเครื่องมือไฟฟ้า ต้องให้ความสำคัญกับสภาพสายไฟ แบตเตอรี่ อุปกรณ์ป้องกัน และคำแนะนำของผู้ผลิตด้วย

เครื่องมือ 10 ชิ้นนี้ ใช้แก้ปัญหาอะไรได้บ้าง

สิ่งสำคัญกว่าการมีเครื่องมือ คือ “ใช้ให้ถูกงาน”

เครื่องมือช่างมีข้อดีตรงที่ช่วยให้เราจัดการงานเล็ก ๆ ได้ด้วยตัวเอง แต่ก็มีอีกด้านที่ไม่ควรมองข้าม

เครื่องมือที่ผิดประเภทอาจทำให้งานเสียหายและทำให้เกิดอันตรายได้

OSHA ระบุว่าความเสี่ยงจากเครื่องมือช่างจำนวนมากเกิดจากการใช้ผิดวิธีหรือดูแลรักษาไม่เหมาะสม เช่น ด้ามค้อนที่แตกร้าว ประแจที่มีโอกาสลื่น หรือเครื่องมือที่มีส่วนประกอบชำรุด

ดังนั้นก่อนใช้งานทุกครั้งควรเช็กอย่างน้อยว่า

• เครื่องมือไม่มีรอยแตกหรือส่วนที่หลวม

• ใช้เครื่องมือให้ตรงกับประเภทงาน

• จับชิ้นงานให้มั่นคงก่อนลงแรง

• ใช้อุปกรณ์ป้องกันดวงตาเมื่อมีโอกาสเกิดเศษวัสดุ

• ไม่ฝืนเครื่องมือหากงานเกินความสามารถ

• งานไฟฟ้าที่มีความเสี่ยงไม่ควรทดลองทำเองโดยไม่มีความรู้หรืออุปกรณ์ที่เหมาะสม

โดยเฉพาะ อย่าคิดว่า “เครื่องมืออะไรก็ใช้แทนกันได้” เพราะคำแนะนำด้านความปลอดภัยระบุชัดเจนว่าไขควงไม่ควรถูกนำไปใช้แทนเครื่องมืองัดหรือตอก และคีมไม่ควรถูกนำไปใช้แทนประแจสำหรับขันนอต

สุดท้ายแล้ว บ้านหนึ่งหลังไม่จำเป็นต้องมีเครื่องมือเต็มห้อง

เอาเข้าจริง เราไม่จำเป็นต้องมีเครื่องมือเหมือนช่างมืออาชีพ

สำหรับงานบ้านทั่วไป การเริ่มจาก ไขควง ค้อน คีม ประแจเลื่อน ตลับเมตร และเครื่องมือพื้นฐานอื่น ๆ ที่ตรงกับงานที่เราทำบ่อย ก็เพียงพอสำหรับการรับมือกับปัญหาเล็ก ๆ หลายรูปแบบ

ส่วนเครื่องมือที่เหลือค่อยซื้อเพิ่มเมื่อมีงานที่ต้องใช้จริง

เพราะการมีเครื่องมือที่ดีที่สุด อาจไม่สำคัญเท่ากับการมี เครื่องมือที่ถูกชิ้น ถูกงาน และรู้ว่าจะใช้มันอย่างไร