10 มารยาทแปลก ๆ ที่นักท่องเที่ยวควรรู้ก่อนเดินทาง

การเดินทางไปต่างประเทศมีเรื่องให้เตรียมตัวมากกว่าพาสปอร์ต เงิน และที่พัก เพราะสิ่งที่ดูเป็นเรื่องธรรมดาสำหรับเรา อาจกลายเป็นเรื่องเสียมารยาทในอีกประเทศหนึ่งได้

การยื่นมือทักทาย การใช้ตะเกียบ การให้ทิป การถอดรองเท้า หรือแม้แต่การนั่งไขว่ห้าง ล้วนมีความหมายแตกต่างกันไปตามวัฒนธรรม

บางอย่างฟังแล้วแปลก แต่เมื่อเข้าใจที่มา จะรู้ว่ามันไม่ได้เกิดขึ้นเพื่อทำให้นักท่องเที่ยวลำบาก เพียงแต่แต่ละสังคมมีวิธีแสดงความเคารพที่ไม่เหมือนกัน

ก่อนเก็บกระเป๋าออกเดินทาง ลองรู้จักมารยาท 10 เรื่องที่อาจช่วยให้เที่ยวต่างประเทศได้อย่างสบายใจกว่าเดิม

1. ที่ญี่ปุ่น อย่าปักตะเกียบลงในชามข้าว

ถ้าไปกินอาหารญี่ปุ่นแล้วเผลอปักตะเกียบตั้งตรงลงไปในชามข้าว อาจทำให้คนญี่ปุ่นรู้สึกไม่ดี

เหตุผลมาจากธรรมเนียมในพิธีศพของญี่ปุ่น ซึ่งมักวางตะเกียบตั้งตรงไว้ในชามข้าวที่จัดให้ผู้เสียชีวิต

ดังนั้นการทำแบบเดียวกันบนโต๊ะอาหารจึงมีความหมายเกี่ยวข้องกับความตาย

อีกเรื่องที่ควรจำคือ ไม่ควรใช้ตะเกียบส่งอาหารจากตะเกียบหนึ่งไปยังอีกตะเกียบหนึ่ง เพราะเกี่ยวข้องกับพิธีกรรมหลังการฌาปนกิจในวัฒนธรรมญี่ปุ่นเช่นกัน

วิธีง่ายที่สุดคือ ตักอาหารใส่จานหรือวางไว้ตรงกลางให้คนอื่นหยิบเอง

2. ที่อินเดีย การใช้มือซ้ายกินอาหารอาจไม่เหมาะสม

ในบางพื้นที่ของอินเดีย การใช้มือขวารับประทานอาหารหรือส่งของให้ผู้อื่นถือเป็นมารยาทที่เหมาะสมกว่า

ส่วนมือซ้ายมีความเกี่ยวข้องกับกิจวัตรด้านสุขอนามัยส่วนบุคคลตามวัฒนธรรมดั้งเดิม จึงไม่ควรนำมาใช้รับประทานอาหารหรือยื่นของให้ผู้อื่น โดยเฉพาะในบริบทที่เคร่งครัด

แน่นอนว่าอินเดียเป็นประเทศขนาดใหญ่และมีความหลากหลายทางวัฒนธรรมมาก มารยาทจึงไม่ได้เหมือนกันทุกพื้นที่

แต่ถ้าไม่แน่ใจ การใช้มือขวาในการรับประทานอาหารหรือส่งของถือเป็นทางเลือกที่ปลอดภัยกว่า

3. ที่เกาหลีใต้ อย่าใช้มือเดียวรับของจากผู้ใหญ่

ในสังคมเกาหลีใต้ การแสดงความเคารพต่อผู้ที่อาวุโสกว่ามีความสำคัญ

เวลารับหรือส่งของให้ผู้ใหญ่ หลายคนจึงใช้สองมือ หรือใช้มือหนึ่งรับของพร้อมกับอีกมือแตะบริเวณข้อมือหรือแขนของมือที่กำลังส่ง

ไม่จำเป็นต้องทำท่าทางใหญ่โต

เพียงการใช้สองมือก็สามารถสื่อถึงความสุภาพได้แล้ว

และเรื่องที่ควรจำอีกอย่างคือ หากดื่มเครื่องดื่มกับผู้ที่อาวุโสกว่า การหันหน้าออกเล็กน้อยขณะดื่มเป็นมารยาทที่พบได้ในสังคมเกาหลี

4. ที่ฝรั่งเศส การรีบพูดภาษาอังกฤษทันทีอาจไม่ใช่การเริ่มต้นที่ดีที่สุด

เรื่องนี้ไม่ได้หมายความว่าคนฝรั่งเศสไม่ชอบภาษาอังกฤษ แต่การเริ่มต้นบทสนทนาด้วยคำทักทายภาษาฝรั่งเศสสั้น ๆ อย่าง “Bonjour” มักเป็นมารยาทที่ดี

โดยเฉพาะเมื่อเดินเข้าไปในร้านค้า ร้านอาหาร หรือสถานที่ให้บริการ

แค่กล่าวทักทายก่อน แล้วจึงถามว่าสามารถพูดภาษาอังกฤษได้หรือไม่ ก็ช่วยสร้างบรรยากาศที่เป็นมิตรมากขึ้น

เรื่องเล็ก ๆ แบบนี้บางครั้งสร้างความแตกต่างระหว่าง “นักท่องเที่ยวที่เข้ามาถามอะไรบางอย่าง” กับ “คนที่ให้เกียรติพื้นที่ของเรา”

5. ที่อิตาลี อย่าสั่งกาแฟแบบไม่ดูเวลา

วัฒนธรรมกาแฟของอิตาลีมีรายละเอียดมากกว่าที่นักท่องเที่ยวหลายคนคิด

เครื่องดื่มอย่าง cappuccino มักถูกมองว่าเหมาะกับช่วงเช้า และคนอิตาลีจำนวนมากไม่ได้ดื่ม cappuccino หลังมื้ออาหารกลางวันหรือมื้อเย็นเหมือนที่นักท่องเที่ยวบางประเทศทำ

อย่างไรก็ตาม นี่เป็นเรื่องของธรรมเนียมมากกว่ากฎตายตัว

ถ้าเดินเข้าไปในร้านแล้วสั่ง cappuccino ตอนบ่าย ไม่มีใครเอาคุณออกจากร้าน

เพียงแต่อาจทำให้คนท้องถิ่นรู้ทันทีว่าเป็นนักท่องเที่ยว

6. ที่สิงคโปร์ อย่าคิดว่าการทิ้งขยะเป็นเรื่องเล็ก

สิงคโปร์ขึ้นชื่อเรื่องความสะอาดและการบังคับใช้กฎในพื้นที่สาธารณะอย่างจริงจัง

การทิ้งขยะหรือทำให้พื้นที่สาธารณะสกปรกอาจมีโทษปรับ และมีกฎเกี่ยวกับพฤติกรรมในพื้นที่สาธารณะหลายเรื่องที่นักท่องเที่ยวควรศึกษา

เรื่องนี้จึงไม่ใช่แค่ “มารยาท” แต่เกี่ยวข้องกับกฎหมายด้วย

ถ้าไปสิงคโปร์แล้วเห็นถังขยะก็ใช้ให้เป็นนิสัย อย่าคิดว่าเศษกระดาษชิ้นเล็ก ๆ ไม่มีใครเห็น

บางทีเมืองทั้งเมืองอาจกำลังมองอยู่

7. ที่เยอรมนี การตรงต่อเวลาถือเป็นเรื่องสำคัญ

ในหลายบริบทของเยอรมนี การตรงต่อเวลาถือเป็นการให้เกียรติผู้อื่น

หากนัดเวลา 10 โมง การไปถึง 10 โมงตรงอาจถือว่าเหมาะสม แต่ถ้ารู้ตัวว่าจะสายก็ควรแจ้งล่วงหน้า

โดยเฉพาะนัดหมายทางธุรกิจ การท่องเที่ยวแบบจองเวลา หรือกิจกรรมที่มีตารางแน่นอน

อย่าคิดว่า “สายแค่ 15 นาทีเอง”

เพราะสำหรับบางคน 15 นาทีนั้นอาจเป็นเวลาที่อีกฝ่ายจัดสรรไว้ให้คุณโดยเฉพาะ

8. ที่สวิตเซอร์แลนด์ อย่าเสียงดังในพื้นที่สาธารณะโดยไม่จำเป็น

สวิตเซอร์แลนด์มีภาพลักษณ์เรื่องความเป็นระเบียบและการเคารพพื้นที่ส่วนรวม

การส่งเสียงดังในช่วงเวลาพักผ่อน หรือรบกวนเพื่อนบ้านจึงเป็นเรื่องที่ควรระวัง โดยเฉพาะในพื้นที่พักอาศัย

หากพักโรงแรมหรืออพาร์ตเมนต์ อย่าคิดว่าการคุยเสียงดังกลางดึกเป็นเรื่องปกติเหมือนอยู่ในห้องตัวเอง

การเดินทางที่ดีไม่ได้หมายถึงแค่สนุก แต่ต้องไม่ทำให้คนที่อยู่ที่นั่นเดือดร้อนด้วย

9. ที่ไทยเอง การแตะศีรษะคนอื่นอาจถือว่าไม่สุภาพ

เรื่องนี้นักท่องเที่ยวต่างชาติควรรู้ แต่คนไทยเองก็อาจเผลอลืมไปว่าไม่ได้มีความหมายเหมือนกันทุกวัฒนธรรม

ในวัฒนธรรมไทยดั้งเดิม ศีรษะถูกมองว่าเป็นส่วนสำคัญและสูงของร่างกาย การจับหรือลูบศีรษะคนอื่นโดยไม่ได้สนิทหรือได้รับอนุญาตจึงอาจถือว่าไม่เหมาะสม

โดยเฉพาะกับเด็กหรือคนที่เพิ่งรู้จัก

ในทางกลับกัน เท้าถูกมองว่าเป็นส่วนที่ต่ำกว่า จึงควรระวังไม่ใช้เท้าชี้คน พระพุทธรูป หรือสิ่งของสำคัญ

สิ่งเหล่านี้ไม่ได้เป็นเพียง “กฎแปลก ๆ” แต่เป็นวิธีที่วัฒนธรรมไทยใช้แสดงความเคารพ

10. ที่ตะวันออกกลางบางประเทศ การแต่งตัวและการแสดงออกต่อเพศตรงข้ามต้องระวัง

ประเทศในตะวันออกกลางไม่ได้มีวัฒนธรรมเหมือนกันทั้งหมด และกฎหมายก็แตกต่างกันอย่างมาก จึงไม่ควรเหมารวมทั้งภูมิภาค

แต่ในหลายพื้นที่ โดยเฉพาะสถานที่ทางศาสนา นักท่องเที่ยวควรแต่งกายสุภาพและปฏิบัติตามกฎของสถานที่

การแสดงความรักในที่สาธารณะก็อาจมีข้อจำกัดมากกว่าประเทศตะวันตกบางแห่ง

วิธีที่ดีที่สุดคือศึกษากฎของประเทศและสถานที่ที่จะไปก่อนเดินทาง โดยเฉพาะถ้าเป็นสถานที่ทางศาสนา หรือประเทศที่มีกฎหมายเกี่ยวกับการแต่งกายและพฤติกรรมในที่สาธารณะอย่างชัดเจน

จริง ๆ แล้วมารยาทเหล่านี้ไม่ได้มีไว้เพื่อสร้างความยุ่งยากให้กับนักท่องเที่ยว

มันสะท้อนสิ่งหนึ่งที่น่าสนใจมากเกี่ยวกับโลกใบนี้

มนุษย์ทุกคนมีวิธีแสดงความเคารพไม่เหมือนกัน

การใช้สองมือรับของในเกาหลี
การไม่ปักตะเกียบในข้าวที่ญี่ปุ่น
การใช้มือขวารับประทานอาหารในบางพื้นที่ของอินเดีย
การทักทายก่อนพูดคุยในฝรั่งเศส
การตรงต่อเวลาในเยอรมนี

สิ่งเหล่านี้อาจดูเป็นรายละเอียดเล็ก ๆ สำหรับคนที่มาเยือน แต่สำหรับคนท้องถิ่น มันคือส่วนหนึ่งของวัฒนธรรมที่พวกเขาคุ้นเคยมาตลอดชีวิต

เพราะเมื่อเราเดินทางไปต่างประเทศ เราไม่ได้แค่ไปดูโลกของคนอื่น

แต่กำลังเข้าไปเป็น “แขก” ในโลกใบนั้นชั่วคราว

การรู้ว่าควรทำอะไรหรือไม่ควรทำอะไร จึงเป็นเหมือนกุญแจดอกเล็ก ๆ ที่ช่วยเปิดประตูให้เราได้สัมผัสวัฒนธรรมของสถานที่นั้นอย่างเข้าใจมากขึ้น