ปิงคิยมาณพปุจฉา ที่ ๑๖
จาก โสฬสปัญหา ปารายนวรรค สุตตนิบาต ขุททกนิกาย พระสุตตันตปิฎก
๑. เสียงเพรียกจากผู้ชราภาพ
ปิงคิยมาณพ :
"ข้าแต่พระผู้มีพระภาค ข้าพระองค์เป็นผู้แก่เฒ่าแล้ว มีกำลังน้อย ผิวพรรณทราม นัยน์ตาก็ไม่แจ่มใส หูก็ได้ยินไม่ชัด ขอข้าพระองค์อย่าได้เป็นผู้หลงลืม พินาศไปในระหว่างเลย ขอพระองค์จงตรัสบอกธรรมอันเป็นเครื่องละชาติและชรา ในอัตภาพนี้ แก่ข้าพระองค์ด้วยเถิด พระเจ้าข้า"
อรรถาธิบาย:
ปิงคิยมาณพมีความกังวลในสังขารที่ร่วงโรยของตน เกรงว่าตนจะตายไปเสียก่อนที่จะบรรลุธรรม (พินาศไปในระหว่าง) ท่านจึงวอนขอธรรมที่ตรงจุดและเหมาะสมกับสภาพของท่าน เพื่อให้สามารถหลุดพ้นจากความเวียนเกิดเวียนแก่ได้ในชาตินี้
๒. การละตัณหาเพื่อไม่เกิดอีก
พระพุทธเจ้า :
"ดูก่อนปิงคิยะ ท่านจงพิจารณาเห็นว่า ชนทั้งหลายผู้ประมาทแล้ว ย่อมเดือดร้อนเพราะรูป (ร่างกายและวัตถุ) เพราะฉะนั้น ท่านจงเป็นผู้ไม่ประมาท จงละความพอใจในรูปเสีย เพื่อจะไม่ต้องเกิดอีก"
ปิงคิยมาณพ (ทูลถามซ้ำเพื่อความมั่นใจ) :
"ทิศทั้ง ๔ ทิศเบื้องบน ทิศเบื้องต่ำ และทิศเบื้องขวาง (รวม ๑๐ ทิศ) ที่พระองค์ยังมิได้ทรงเห็น มิได้ทรงได้ยิน มิได้ทรงทราบ หรือมิได้ทรงรู้แจ้ง มิได้มีในโลก ขอพระองค์จงตรัสบอกธรรมอันเป็นเครื่องละชาติและชรา แก่ข้าพระองค์ด้วยเถิด"
พระพุทธเจ้า :
"ดูก่อนปิงคิยะ ท่านจงพิจารณาเห็นหมู่มนุษย์ผู้ถูกตัณหาครอบงำแล้ว เกิดความเดือดร้อน ถูกชราครอบงำแล้ว เพราะฉะนั้น ท่านจงเป็นผู้ไม่ประมาท จงละตัณหาเสีย เพื่อจะไม่ต้องเกิดอีก"
อรรถาธิบาย:
พระพุทธองค์ทรงสอนกรรมฐานที่เหมาะกับปิงคิยมาณพที่สุด นั่นคือให้ดูความแก่ชราของตนเองเป็นเครื่องเตือนสติว่า "รูป" นี้นำมาซึ่งความทุกข์และความเดือดร้อน การจะละชาติและชราได้ ต้องตัดที่ต้นตอคือ "ตัณหา" (ความทะยานอยาก) เมื่อละตัณหาและไม่ยึดติดในรูปได้ ก็จะไม่ต้องกลับมาเวียนว่ายตายเกิดให้ต้องเผชิญกับความแก่และความตายอีก
“ท่านจงเป็นผู้ไม่ประมาท จงละตัณหาเสีย เพื่อจะไม่ต้องเกิดอีก”
ปิงคิยมาณพปุจฉา
จาก โสฬสปัญหา ปารายนวรรค สุตตนิบาต ขุททกนิกาย พระสุตตันตปิฎก
๑. เสียงเพรียกจากผู้ชราภาพ
ปิงคิยมาณพ :
"ข้าแต่พระผู้มีพระภาค ข้าพระองค์เป็นผู้แก่เฒ่าแล้ว มีกำลังน้อย ผิวพรรณทราม นัยน์ตาก็ไม่แจ่มใส หูก็ได้ยินไม่ชัด ขอข้าพระองค์อย่าได้เป็นผู้หลงลืม พินาศไปในระหว่างเลย ขอพระองค์จงตรัสบอกธรรมอันเป็นเครื่องละชาติและชรา ในอัตภาพนี้ แก่ข้าพระองค์ด้วยเถิด พระเจ้าข้า"
อรรถาธิบาย:
ปิงคิยมาณพมีความกังวลในสังขารที่ร่วงโรยของตน เกรงว่าตนจะตายไปเสียก่อนที่จะบรรลุธรรม (พินาศไปในระหว่าง) ท่านจึงวอนขอธรรมที่ตรงจุดและเหมาะสมกับสภาพของท่าน เพื่อให้สามารถหลุดพ้นจากความเวียนเกิดเวียนแก่ได้ในชาตินี้
๒. การละตัณหาเพื่อไม่เกิดอีก
พระพุทธเจ้า :
"ดูก่อนปิงคิยะ ท่านจงพิจารณาเห็นว่า ชนทั้งหลายผู้ประมาทแล้ว ย่อมเดือดร้อนเพราะรูป (ร่างกายและวัตถุ) เพราะฉะนั้น ท่านจงเป็นผู้ไม่ประมาท จงละความพอใจในรูปเสีย เพื่อจะไม่ต้องเกิดอีก"
ปิงคิยมาณพ (ทูลถามซ้ำเพื่อความมั่นใจ) :
"ทิศทั้ง ๔ ทิศเบื้องบน ทิศเบื้องต่ำ และทิศเบื้องขวาง (รวม ๑๐ ทิศ) ที่พระองค์ยังมิได้ทรงเห็น มิได้ทรงได้ยิน มิได้ทรงทราบ หรือมิได้ทรงรู้แจ้ง มิได้มีในโลก ขอพระองค์จงตรัสบอกธรรมอันเป็นเครื่องละชาติและชรา แก่ข้าพระองค์ด้วยเถิด"
พระพุทธเจ้า :
"ดูก่อนปิงคิยะ ท่านจงพิจารณาเห็นหมู่มนุษย์ผู้ถูกตัณหาครอบงำแล้ว เกิดความเดือดร้อน ถูกชราครอบงำแล้ว เพราะฉะนั้น ท่านจงเป็นผู้ไม่ประมาท จงละตัณหาเสีย เพื่อจะไม่ต้องเกิดอีก"
อรรถาธิบาย:
พระพุทธองค์ทรงสอนกรรมฐานที่เหมาะกับปิงคิยมาณพที่สุด นั่นคือให้ดูความแก่ชราของตนเองเป็นเครื่องเตือนสติว่า "รูป" นี้นำมาซึ่งความทุกข์และความเดือดร้อน การจะละชาติและชราได้ ต้องตัดที่ต้นตอคือ "ตัณหา" (ความทะยานอยาก) เมื่อละตัณหาและไม่ยึดติดในรูปได้ ก็จะไม่ต้องกลับมาเวียนว่ายตายเกิดให้ต้องเผชิญกับความแก่และความตายอีก
“ท่านจงเป็นผู้ไม่ประมาท จงละตัณหาเสีย เพื่อจะไม่ต้องเกิดอีก”
https://jarukittihome.github.io/young-man-sixteen/
เเนวทางเลขสัญจร อ.ไม้เอก นาคา 1 ธันวาคม 2569
สลากสัญจรจังหวัดตาก งวด 1 ธ.ค. 69 เปิดข้อมูลตัวเลขหลายด้าน ส่องเลขเด่นจากข้อมูลจังหวัดและผู้ว่าฯ
ทำไมไม่ค่อยมีธงชาติสีม่วง
หนังไทยเรื่องแรก ที่ทำรายได้ทะลุ 1 พันล้านบาทในต่างประเทศ
ตำนานเจ้าแม่ลิ้มกอเหนี่ยวกับมัสยิดกรือเซะ
ส่องก่อนใคร ปฏิทินจีนกับเลขปฏิทิน งวด 1 ธันวาคม 2569 นี้
รู้หรือไม่? รองเท้าส้นสูงในอดีตไม่ได้สร้างมาเพื่อผู้หญิง แต่เริ่มต้นจากรองเท้าของผู้ชายและทหารม้า
ย้อนตำนาน "Seiko TV Watch" นาฬิกาดูทีวีเรือนแรกของโลกแห่งยุค 80
นกตาทิพย์ งวด 1 ธันวาคม 2569 เปิดเลขวงกลมเด่น 3 จัดชุดสองตัวบน 31-33-35-37
รีวิวแกะกล่อง CAPTAIN AMERICA : THE FIRST AVENGERS กัปตันอเมริกา อเวนเจอร์สรุ่นที่ 1
มดเดินเป็นแถวเพราะตามกลิ่นฟีโรโมน ไม่ใช่เพราะมีหัวหน้า
สนามบินแห่งเดียวของไทย ที่ตัวสนามบินตั้งอยู่ในเขต 2 จังหวัด
มันมากกว่าแค่ “สมอง”
เปิด 6 ปรากฏการณ์ซีรีส์แนว Girl’s Love (GL) ของไทย ที่กำลังสร้างกระแสฟีเวอร์ไปทั่วเอเชียและโกยรายได้มหาศาล
ย้อนรอย 5 เหตุการณ์สารเคมีรั่วไหลและมลพิษทางน้ำครั้งใหญ่ในไทย บทเรียนราคาแพงที่ทำลายระบบนิเวศและวิถีชีวิตชาวบ้าน
เปิด 6 สารพิษอันตรายที่ปนเปื้อนในแหล่งน้ำธรรมชาติ! สังเกตอย่างไร และส่งผลต่อสุขภาพระยะยาวร้ายแรงแค่ไหน?