5 วิธีเอาตัวรอด หากเกิดเหตุกราดยิงในโรงเรียน สิ่งที่ควรรู้ก่อนวินาทีฉุกเฉิน

ลองคิดดูว่า วันหนึ่งเราอยู่ในห้องเรียนตามปกติ เสียงพูดคุยกำลังดังอยู่ แต่จู่ๆ กลับมีเสียงผิดปกติจากด้านนอก สิ่งแรกที่เกิดขึ้นอาจไม่ใช่การคิดว่า “ต้องทำอะไร” แต่คือ ความตกใจและสับสน

เหตุการณ์กราดยิงเป็นสถานการณ์ที่เกิดขึ้นอย่างรวดเร็วและคาดเดาได้ยาก สิ่งที่ผู้เชี่ยวชาญด้านความปลอดภัยเน้นจึงไม่ใช่การเป็นฮีโร่ แต่คือ การตัดสินใจให้ตัวเองออกจากอันตรายให้เร็วที่สุดเท่าที่ทำได้

1. รู้ทางออกก่อนเกิดเหตุ

เวลาเข้าโรงเรียน ห้องเรียน หอประชุม หรืออาคารขนาดใหญ่ ลองสังเกตไว้สักนิดว่า ทางออกอยู่ตรงไหน และมีทางเลือกอื่นหรือไม่

หลักการเตรียมพร้อมของ CISA แนะนำให้รู้ตำแหน่งทางออกและวางแผนรับมือไว้ล่วงหน้า เพราะเมื่อเกิดเหตุจริง เราอาจไม่มีเวลามายืนอ่านป้ายหรือคิดเส้นทางใหม่

2. ถ้าหนีได้ ให้รีบออกจากพื้นที่อันตราย

หลัก Run, Hide, Fight ของ FBI เริ่มต้นด้วย “Run” เพราะถ้ามีเส้นทางที่ปลอดภัย การออกห่างจากผู้ก่อเหตุคือทางเลือกแรกที่ควรพิจารณา

ทิ้งสัมภาระที่ไม่จำเป็นไว้ก่อน อย่าหยุดกลับไปเอาของ และเมื่อออกมาได้แล้ว ให้ไปยังจุดที่ปลอดภัยและทำตามคำสั่งของเจ้าหน้าที่

จำง่าย: หนีได้ → หนี / หนีไม่ได้ → ซ่อน / ไม่มีทางเลือกอื่นและชีวิตอยู่ในอันตรายทันที → ป้องกันตัวเป็นทางเลือกสุดท้าย

3. หนีไม่ได้ก็ต้อง “ซ่อน” ให้ปลอดภัย

ถ้าเส้นทางออกไม่ปลอดภัย ให้หาพื้นที่ที่ ไม่อยู่ในสายตาของผู้ก่อเหตุ และหากทำได้ให้ล็อกหรือกีดขวางทางเข้า ปิดเสียงโทรศัพท์ รวมถึงระบบสั่น และพยายามอยู่เงียบที่สุด

ตรงนี้สำคัญมาก เพราะการซ่อนไม่ใช่แค่ “หลบให้พ้นสายตา” แต่ต้องพยายามลดโอกาสที่ผู้ก่อเหตุจะเข้าถึงพื้นที่นั้นด้วย

4. อย่าเสี่ยงเป็นฮีโร่ หากยังมีทางเลือกที่ปลอดภัยกว่า

ถ้าสามารถหนีหรือหลบซ่อนได้ ไม่ควรเข้าไปเผชิญหน้ากับผู้ก่อเหตุ

ส่วน “Fight” ในหลัก Run, Hide, Fight หมายถึง ทางเลือกสุดท้ายเมื่อไม่มีทางหนีหรือซ่อนที่ปลอดภัย และชีวิตกำลังตกอยู่ในอันตรายโดยตรง ไม่ใช่คำแนะนำให้คนทั่วไปออกไปต่อสู้

5. เมื่อเจ้าหน้าที่มาถึง ให้ทำตามคำสั่ง

เมื่อออกจากพื้นที่อันตรายได้แล้ว อย่าพยายามย้อนกลับเข้าไป และเมื่อพบตำรวจหรือเจ้าหน้าที่ ให้มืออยู่ในตำแหน่งที่มองเห็นได้ ทำตามคำสั่ง และหลีกเลี่ยงการเคลื่อนไหวกะทันหัน

หากปลอดภัยพอที่จะโทรแจ้งเหตุ ให้แจ้งข้อมูลที่จำเป็น เช่น ตำแหน่งที่เกิดเหตุและสิ่งที่เห็น โดยไม่ต้องกลับเข้าไปเพื่อหาข้อมูลเพิ่มเติม

หลักที่ควรจำ: RUN → HIDE → FIGHT

ไม่ได้หมายความว่าทุกเหตุการณ์ต้องทำตามลำดับนี้แบบตายตัว แต่เป็นกรอบสำหรับช่วยตัดสินใจตามสถานการณ์จริง โดยต้องประเมินว่า ตอนนั้นทางเลือกใดปลอดภัยที่สุด

ที่สำคัญกว่านั้นคือ โรงเรียนควรมี แผนฉุกเฉิน การซ้อม และระบบสื่อสารที่ชัดเจน เพราะการเตรียมตัวไม่ได้เริ่มต้นตอนเกิดเหตุ แต่ควรเริ่มตั้งแต่วันที่ทุกอย่างยังปกติ

หากเกิดเหตุจริงในประเทศไทยและสามารถทำได้อย่างปลอดภัย แจ้งเหตุด่วนเหตุร้ายกับตำรวจที่หมายเลข 191

ท้ายที่สุดแล้ว ไม่มีใครอยากต้องใช้ความรู้นี้ในชีวิตจริง แต่การรู้ว่าจะ หนี ซ่อน หรือป้องกันตัวเมื่อไม่มีทางเลือก อาจช่วยให้เราตัดสินใจได้เร็วขึ้นในช่วงเวลาที่ทุกวินาทีมีความหมาย