ทำไมกินกระเทียมหรือหอมแดงแล้ว กลิ่นปากถึงติดนาน แม้แปรงฟันก็ยังไม่หาย

หลายคนเคยเจอเหมือนกัน กินอาหารที่ใส่กระเทียมหรือหอมแดงตอนเย็น แปรงฟันก่อนนอนอย่างดี ตื่นเช้ามากลับยังรู้สึกว่ากลิ่นติดอยู่ในปาก บางคนถึงขั้นบ้วนปากหลายรอบ เคี้ยวหมากฝรั่ง ดื่มกาแฟ หรืออมลูกอมก็ยังเอาไม่อยู่ จนอดสงสัยไม่ได้ว่าปัญหาอยู่ที่ฟัน หรือจริงๆ แล้วต้นตออยู่ที่อย่างอื่น

คำตอบที่หลายคนอาจคาดไม่ถึงก็คือ กลิ่นที่ติดนานไม่ได้มาจากเศษอาหารในช่องปากอย่างเดียว แต่ส่วนหนึ่งมาจาก "ลมหายใจที่ออกมาจากปอด" ต่างหาก

เวลาหั่นหรือบดกระเทียม จะเกิดสารกำมะถันหลายชนิดขึ้นมา สารเหล่านี้เป็นต้นเหตุของกลิ่นฉุนที่คุ้นเคย หลังจากกินเข้าไป ร่างกายจะย่อยและดูดซึมสารบางส่วนเข้าสู่กระแสเลือด ไม่ได้หยุดอยู่แค่ในปากเหมือนเศษอาหารทั่วไป

หนึ่งในสารที่ขึ้นชื่อเรื่องความอึดคือ Allyl Methyl Sulfide หรือ AMS จุดเด่นของมันคือร่างกายย่อยได้ค่อนข้างช้า ทำให้มันหมุนเวียนอยู่ในเลือดได้นาน จากนั้นจะถูกลำเลียงไปยังปอด แล้วถูกขับออกมาพร้อมลมหายใจทุกครั้งที่หายใจออก นั่นจึงเป็นเหตุผลว่าทำไมต่อให้แปรงฟัน ขูดลิ้น หรือใช้น้ำยาบ้วนปาก กลิ่นก็ยังกลับมาได้อีก เพราะต้นตอไม่ได้อยู่ในปากเพียงอย่างเดียว

หอมแดงและหัวหอมก็มีสารประกอบกำมะถันในลักษณะใกล้เคียงกัน แม้ชนิดและปริมาณจะต่างจากกระเทียม แต่ก็สามารถทำให้เกิดกลิ่นติดตัวได้เหมือนกัน โดยเฉพาะเมื่อกินแบบสด หรือกินในปริมาณมาก

หลายคนสังเกตว่าบางครั้งกลิ่นไม่ได้ออกแค่ปาก แต่เหมือนออกตามตัวด้วย เรื่องนี้ก็มีคำอธิบายเหมือนกัน เพราะสารกำมะถันบางส่วนสามารถถูกขับออกทางเหงื่อได้ จึงทำให้รู้สึกว่ากลิ่นติดทั้งตัว ไม่ใช่เฉพาะเวลาพูดคุย

แล้วทำไมบางคนกินเยอะก็แทบไม่มีกลิ่น แต่บางคนกินนิดเดียวกลับชัดมาก เรื่องนี้เกี่ยวข้องกับหลายปัจจัย ทั้งการเผาผลาญของแต่ละคน ปริมาณอาหารที่กิน สภาพแบคทีเรียในช่องปาก รวมถึงการทำงานของตับและระบบขับของเสีย ทำให้แต่ละคนมีกลิ่นแรงไม่เท่ากัน

ถ้าอย่างนั้นแปรงฟันไม่มีประโยชน์เลยหรือ? ไม่ใช่แบบนั้น การแปรงฟันยังช่วยกำจัดเศษอาหาร ลดแบคทีเรีย และลดกลิ่นที่เกิดภายในช่องปากได้ดี เพียงแต่ไม่สามารถกำจัดสารที่เดินทางอยู่ในกระแสเลือดได้ จึงทำให้รู้สึกว่ากลิ่นยังหลงเหลืออยู่แม้จะทำความสะอาดปากอย่างดีแล้ว

มีวิธีช่วยลดกลิ่นได้บ้าง แม้อาจไม่หายทันที เช่น ดื่มน้ำมากขึ้นเพื่อช่วยให้ร่างกายขับสารต่างๆ ออกได้เร็วขึ้น แปรงฟันและขูดลิ้นทุกครั้งหลังอาหาร ใช้ไหมขัดฟันเพื่อลดเศษอาหาร เคี้ยวผักสดอย่างแอปเปิล ผักกาดหอม หรือสมุนไพรอย่างพาร์สลีย์และสะระแหน่ ซึ่งมีงานวิจัยบางส่วนพบว่าสามารถช่วยลดกลิ่นได้ในระดับหนึ่ง นอกจากนี้การดื่มนมหลังรับประทานกระเทียม โดยเฉพาะนมที่มีไขมัน ก็มีรายงานว่าสามารถลดความเข้มของกลิ่นได้เช่นกัน

แต่ถ้าหวังให้กลิ่นหายทันที อาจต้องยอมรับว่าทำได้ยาก เพราะสุดท้ายแล้วต้องรอให้ร่างกายค่อยๆ กำจัดสารเหล่านี้ออกตามธรรมชาติ ซึ่งอาจใช้เวลาหลายชั่วโมง และในบางคนอาจยาวไปจนถึงวันถัดไป

อีกเรื่องที่หลายคนเข้าใจผิดคือคิดว่าการอมลูกอมหรือเคี้ยวหมากฝรั่งจะแก้ปัญหาได้ทั้งหมด ความจริงแล้ววิธีเหล่านี้เพียงแค่ช่วยกลบกลิ่นชั่วคราว เมื่อกลิ่นจากปอดยังถูกปล่อยออกมากับลมหายใจ กลิ่นก็มีโอกาสกลับมาอีกอยู่ดี

สรุปแล้ว สาเหตุที่กลิ่นกระเทียมหรือหอมแดงติดนาน แม้จะแปรงฟันแล้ว ไม่ใช่เพราะแปรงฟันไม่สะอาด แต่เป็นเพราะสารกำมะถันบางชนิดเดินทางเข้าสู่กระแสเลือด ก่อนถูกขับออกทางปอดและเหงื่อ นั่นจึงเป็นเหตุผลว่าทำไมกลิ่นถึงอยู่ได้นานกว่าที่หลายคนคิด และทำไมการรอเวลาให้ร่างกายกำจัดสารเหล่านี้ออก จึงเป็นวิธีที่ได้ผลที่สุดในท้ายที่สุด