ทำไมเรียก "มาม่า" ทั้งที่ไม่ใช่ทุกยี่ห้อ

ทำไมคนไทยเรียก "มาม่า" ทั้งที่ไม่ใช่ทุกยี่ห้อ? เรื่องเล่าที่หลายคนเพิ่งรู้

        เชื่อไหมว่า... เวลามีคนบอกว่า "แวะซื้อ มาม่า มาหน่อย" เราแทบไม่เคยถามกลับว่า "ยี่ห้ออะไร" เพราะไม่ว่าจะหยิบ ไวไว ยำยำ นิสชิน หรือแบรนด์ไหน คนส่วนใหญ่ก็ยังเรียกรวม ๆ ว่า มาม่า อยู่ดี ทั้งที่จริงแล้ว มาม่าเป็นชื่อแบรนด์ ไม่ใช่ชื่อของสินค้าประเภทนี้

จากชื่อสินค้า กลายเป็นคำสามัญ

        ย้อนกลับไปช่วงต้นทศวรรษ 2510 บริษัทไทยเพรซิเดนท์ฟูดส์ก่อตั้งขึ้นในปี 2515 และเริ่มผลิตบะหมี่กึ่งสำเร็จรูปแบรนด์ "มาม่า" ก่อนวางจำหน่ายอย่างเป็นทางการในปี 2516 โดยรสแรกคือ ซุปไก่

        ช่วงนั้นตลาดยังมีคู่แข่งไม่มาก ประกอบกับสินค้ามีราคาจับต้องได้ หาซื้อง่าย กระจายสินค้าไปทั่วประเทศ และทำการตลาดต่อเนื่องหลายสิบปี จนชื่อ "มาม่า" ฝังอยู่ในความทรงจำของผู้บริโภคมากกว่าคำว่า บะหมี่กึ่งสำเร็จรูป เอง

นี่คือสิ่งที่เรียกว่า "Generic Brand"

        ในวงการการตลาด มีคำเรียกว่า Generic Brand หรือ Generic Name คือกรณีที่ชื่อแบรนด์ได้รับความนิยมมากจนคนใช้เรียกสินค้าทั้งประเภท

        ประเทศไทยไม่ได้มีแค่ "มาม่า" เท่านั้น ยังมีตัวอย่างอย่าง คอฟฟี่เมต ที่ใช้เรียกครีมเทียม, สก๊อตเทป ที่ใช้เรียกเทปใส หรือ วาสลีน ที่หลายคนใช้แทนคำว่าปิโตรเลียมเจลลี่ แม้สินค้าจะเป็นคนละยี่ห้อก็ตาม

พูดง่าย ๆ คือ แบรนด์ดังจนชื่อกลายเป็นภาษาพูดในชีวิตประจำวัน

แล้วคนไทยรู้ไหมว่าไม่ใช่ทุกยี่ห้อคือมาม่า

คำตอบคือ... รู้

        แต่ภาษามีธรรมชาติของมันเอง คนเรามักเลือกใช้คำที่สั้น จำง่าย และทุกคนเข้าใจตรงกัน จึงไม่แปลกที่คำว่า "มาม่า" จะสื่อสารได้เร็วกว่า "บะหมี่กึ่งสำเร็จรูป" ทุกวันนี้ ต่อให้ร้านอาหารใช้ไวไวหรือยำยำ เมนูก็ยังเขียนว่า "ยำมาม่า" เพราะลูกค้าคุ้นเคยกับคำนี้มากกว่า

        สุดท้ายแล้ว เรื่องนี้ไม่ใช่แค่ประวัติของบะหมี่กึ่งสำเร็จรูป แต่สะท้อนให้เห็นว่า แบรนด์ที่แข็งแรงสามารถกลายเป็นส่วนหนึ่งของภาษาได้ เมื่อผู้คนใช้ซ้ำ ๆ จนติดปาก

        ครั้งหน้าถ้ามีใครบอกว่า "ขอซื้อมาม่าหน่อย" ลองสังเกตดูดี ๆ ก็ได้ครับ บางทีสิ่งที่เขาหยิบจากชั้นวาง อาจไม่ใช่ "มาม่า" เลยก็ได้ แต่ทุกคนก็เข้าใจกันอยู่ดีว่านั่นคือ... บะหมี่กึ่งสำเร็จรูป