5 จุดแข็งของประเทศไทยที่ได้รับการยอมรับในเวทีโลก

สวัสดีชาวโพสต์จังกันทุกคน เมื่อพูดถึงประเทศมหาอำนาจ หลายคนมักนึกถึงสหรัฐอเมริกา ญี่ปุ่น เยอรมนี อังกฤษ หรือจีน ประเทศที่มีเศรษฐกิจขนาดใหญ่ เทคโนโลยีก้าวหน้า และอิทธิพลในเวทีโลก

อย่างไรก็ตาม การจะบอกว่าประเทศหนึ่ง “ดีกว่า” อีกประเทศหนึ่ง จำเป็นต้องระบุตัวชี้วัดให้ชัด เพราะแต่ละประเทศมีทั้งจุดแข็งและข้อจำกัดแตกต่างกัน บทความนี้จึงไม่ได้จัดอันดับว่าไทยเหนือกว่าใคร แต่จะพาไปดู 5 ด้านที่ประเทศไทยมีศักยภาพโดดเด่นและได้รับการยอมรับในระดับนานาชาติ

1. ระบบหลักประกันสุขภาพที่ช่วยให้ประชาชนเข้าถึงการรักษา

หนึ่งในจุดแข็งสำคัญของประเทศไทยคือระบบหลักประกันสุขภาพถ้วนหน้า ซึ่งช่วยลดอุปสรรคด้านค่าใช้จ่ายและทำให้ประชาชนจำนวนมากเข้าถึงบริการรักษาพยาบาลได้

องค์การอนามัยโลกระบุว่า การจัดตั้งระบบหลักประกันสุขภาพถ้วนหน้าในปี 2545 ทำให้ประเทศไทยสามารถขยายความคุ้มครองด้านสุขภาพไปสู่ประชากรทั้งประเทศได้ ระบบดังกล่าวครอบคลุมบริการตั้งแต่การรักษาโรคทั่วไป การดูแลโรคเรื้อรัง ไปจนถึงบริการที่มีค่าใช้จ่ายสูงตามหลักเกณฑ์ของแต่ละกองทุน

จุดเด่นจึงไม่ใช่เพียงเรื่อง “ค่ารักษาถูก” แต่คือการมีระบบที่พยายามไม่ปล่อยให้คนขาดโอกาสรักษาเพราะไม่มีเงิน แม้ในทางปฏิบัติยังมีความท้าทายเรื่องบุคลากร ความแออัด และความแตกต่างของบริการในแต่ละพื้นที่ก็ตาม

2. อาหารไทยเป็นซอฟต์พาวเวอร์ที่คนต่างชาติรู้จัก

หากถามชาวต่างชาติว่ารู้จักประเทศไทยจากอะไร คำตอบอันดับต้น ๆ มักหนีไม่พ้นอาหารไทย ไม่ว่าจะเป็นต้มยำกุ้ง ผัดไทย แกงเขียวหวาน มัสมั่น ส้มตำ หรือข้าวเหนียวมะม่วง

จุดเด่นของอาหารไทยคือการผสมผสานรสเปรี้ยว หวาน เค็ม และเผ็ด รวมถึงการใช้สมุนไพรและเครื่องเทศอย่างตะไคร้ ข่า ใบมะกรูด และโหระพา ทำให้แต่ละเมนูมีกลิ่นและรสชาติเป็นเอกลักษณ์

กรมส่งเสริมการค้าระหว่างประเทศมองว่าอาหารไทยเป็นหนึ่งในซอฟต์พาวเวอร์ที่ช่วยสร้างทั้งการรับรู้และมูลค่าทางเศรษฐกิจ พร้อมใช้ตราสัญลักษณ์ Thai SELECT รับรองร้านอาหารไทยที่ผ่านหลักเกณฑ์ เพื่อรักษามาตรฐานและอัตลักษณ์ของอาหารไทยในต่างประเทศ

3. ไทยเป็นฐานการผลิตรถยนต์สำคัญของภูมิภาค

หลายคนอาจไม่รู้ว่าประเทศไทยมีประสบการณ์ในอุตสาหกรรมยานยนต์มายาวนาน ทั้งการประกอบรถยนต์ การผลิตเครื่องยนต์ แบตเตอรี่ และชิ้นส่วนสำหรับส่งให้ผู้ผลิตหลายประเทศ

จุดแข็งไม่ได้อยู่แค่โรงงานขนาดใหญ่ แต่ยังรวมถึงเครือข่ายผู้ผลิตชิ้นส่วน แรงงานที่มีทักษะ ระบบโลจิสติกส์ และผู้ประกอบการในห่วงโซ่อุปทานจำนวนมาก โดยเฉพาะการผลิตรถกระบะขนาดหนึ่งตันที่ทำให้ไทยได้รับฉายาว่า “Detroit of Asia”

อุตสาหกรรมนี้กำลังเปลี่ยนผ่านไปสู่รถยนต์ไฟฟ้าและรถยนต์ไฮบริด ข้อมูลของสำนักงานคณะกรรมการส่งเสริมการลงทุน ณ เดือนพฤษภาคม 2569 ระบุว่า โครงการที่ได้รับการส่งเสริมในห่วงโซ่ยานยนต์ไฟฟ้ามีเกือบ 200 โครงการ มูลค่ารวมมากกว่า 137,000 ล้านบาท ครอบคลุมรถยนต์ แบตเตอรี่ ชิ้นส่วนสำคัญ และสถานีชาร์จ

อย่างไรก็ตาม การเป็นฐานการผลิตที่แข็งแกร่งไม่ได้หมายความว่าจะไม่มีความเสี่ยง เพราะไทยยังต้องเร่งพัฒนาเทคโนโลยี บุคลากร และผู้ผลิตชิ้นส่วนในประเทศให้ทันกับการแข่งขันที่เปลี่ยนแปลงอย่างรวดเร็ว

4. การท่องเที่ยวมีทั้งความหลากหลายและระบบบริการรองรับ

ประเทศไทยเป็นหนึ่งในจุดหมายปลายทางที่นักท่องเที่ยวทั่วโลกรู้จัก ก่อนเกิดการระบาดของโควิด-19 ไทยต้อนรับนักท่องเที่ยวต่างชาติแตะระดับ 39 ล้านคนในปี 2562 สะท้อนขนาดและความสำคัญของอุตสาหกรรมท่องเที่ยวไทยในช่วงเวลานั้น

สิ่งที่ทำให้ประเทศไทยดึงดูดนักท่องเที่ยวได้คือความหลากหลาย ตั้งแต่ทะเลและหมู่เกาะ ภูเขาและธรรมชาติ วัดและโบราณสถาน ตลาดกลางคืน อาหารริมทาง ไปจนถึงเทศกาลและวิถีชีวิตของแต่ละชุมชน

นอกจากสถานที่ท่องเที่ยวแล้ว โรงแรม ร้านอาหาร ธุรกิจนำเที่ยว การเดินทาง และการบริการก็เป็นส่วนสำคัญที่ช่วยสร้างประสบการณ์ให้ผู้มาเยือน ภาพจำเรื่องความเป็นมิตรและการต้อนรับจึงกลายเป็นทุนทางวัฒนธรรมที่ไทยใช้สร้างความแตกต่างจากจุดหมายปลายทางอื่น

5. ไทยมีห่วงโซ่อุตสาหกรรมอาหารและการส่งออกที่เข้มแข็ง

ความนิยมของอาหารไทยกับการเป็น “ครัวของโลก” เป็นเรื่องที่เกี่ยวข้องกัน แต่ไม่ใช่เรื่องเดียวกัน

ข้อที่สองพูดถึงอาหารไทยในฐานะวัฒนธรรมและซอฟต์พาวเวอร์ ส่วนข้อนี้หมายถึงความสามารถในการผลิต แปรรูป ควบคุมคุณภาพ และส่งสินค้าอาหารไปยังตลาดต่างประเทศ

ประเทศไทยมีสินค้าอาหารหลากหลาย ตั้งแต่ข้าว ผลไม้ อาหารทะเล เนื้อสัตว์แปรรูป อาหารสำเร็จรูป ซอส เครื่องปรุง และวัตถุดิบสำหรับร้านอาหารไทยในต่างประเทศ นโยบาย “ครัวไทยสู่ครัวโลก” จึงไม่ได้มุ่งประชาสัมพันธ์เมนูไทยเพียงอย่างเดียว แต่ยังเชื่อมโยงไปถึงเกษตรกร โรงงานแปรรูป ผู้ส่งออก ร้านอาหาร และระบบโลจิสติกส์ด้วย

จุดแข็งนี้ยังมาพร้อมโจทย์สำคัญ ทั้งมาตรฐานความปลอดภัยทางอาหาร การตรวจสอบย้อนกลับ การรักษาคุณภาพผลผลิต และการแข่งขันจากประเทศผู้ส่งออกรายใหม่ ไทยจึงต้องพัฒนาจากการขายวัตถุดิบไปสู่สินค้าแปรรูปและแบรนด์ที่มีมูลค่าสูงขึ้น

ทั้ง 5 เรื่องนี้สะท้อนให้เห็นว่า ประเทศไทยมีจุดแข็งหลายด้านที่สามารถแข่งขันในเวทีโลกได้ แม้จะไม่ได้หมายความว่าไทยเหนือกว่าประเทศมหาอำนาจในทุกมิติ แต่เป็นศักยภาพที่ควรรักษา พัฒนา และต่อยอดให้ทันกับการเปลี่ยนแปลงของโลก