ญี่ปุ่น–สหรัฐฯ ร่วมพยุงเงินเยน หลังอ่อนค่าหนักสุดในรอบ 40 ปี

ญี่ปุ่นยืนยันเมื่อวันที่ 3 สิงหาคมว่า ได้ร่วมมือกับสหรัฐอเมริกาเข้าแทรกแซงตลาดแลกเปลี่ยนเงินตราต่างประเทศ เพื่อรับมือกับความผันผวนและการอ่อนค่าของเงินเยน นับเป็นการดำเนินการร่วมกันครั้งแรกในรอบ 15 ปี

กระทรวงการคลังญี่ปุ่นระบุว่า เมื่อวันศุกร์ที่ 31 กรกฎาคม ตามเวลาฝั่งตะวันออกของสหรัฐฯ กระทรวงการคลังญี่ปุ่นได้ซื้อเงินเยนโดยประสานงานกับกระทรวงการคลังสหรัฐฯ ภายใต้แถลงการณ์ร่วมของรัฐมนตรีคลังสองประเทศที่ออกเมื่อเดือนกันยายน 2025

ญี่ปุ่นระบุว่า การดำเนินการครั้งนี้มีเป้าหมายเพื่อรับมือกับความผันผวนที่มากเกินไปและความเคลื่อนไหวอย่างไร้ระเบียบของเงินเยนในช่วงหลายเดือนที่ผ่านมา พร้อมยืนยันว่าจะยังคงติดต่อประสานงานอย่างใกล้ชิดกับสหรัฐฯ และพร้อมเข้าแทรกแซงร่วมกันเพิ่มเติมหากจำเป็น

ความเคลื่อนไหวดังกล่าวเกิดขึ้นหลังเงินเยนอ่อนค่าลงแตะระดับต่ำสุดในรอบ 40 ปี โดยเงินดอลลาร์เคยขึ้นไปใกล้ระดับ 164 เยน ก่อนลดลงมาอยู่ที่ประมาณ 157.60 เยนในวันที่ 31 กรกฎาคม

การแทรกแซงร่วมครั้งแรกนับตั้งแต่ปี 2011

การร่วมมือระหว่างญี่ปุ่นและสหรัฐฯ ครั้งนี้ถือเป็นการแทรกแซงตลาดเงินเยนร่วมกันครั้งแรกนับตั้งแต่ปี 2011 ซึ่งในครั้งนั้นเป็นการดำเนินการเพื่อทำให้เงินเยนอ่อนค่าลง หลังเหตุแผ่นดินไหวครั้งใหญ่ทางตะวันออกของญี่ปุ่น

ก่อนการยืนยันอย่างเป็นทางการ แหล่งข่าวในตลาดระบุว่า ทางการญี่ปุ่นอาจขายเงินดอลลาร์และซื้อเงินเยนในตลาดนิวยอร์กเมื่อวันที่ 30 กรกฎาคม โดยข้อมูลจากธนาคารแห่งประเทศญี่ปุ่นบ่งชี้ว่า มูลค่าการดำเนินการอาจสูงถึง 58.97 พันล้านดอลลาร์สหรัฐ

ต่อมาในวันที่ 31 กรกฎาคม กระทรวงการคลังสหรัฐฯ ได้แจ้งธนาคารหลายแห่งว่าอาจเข้าแทรกแซงตลาดเงินเยน และขอให้เตรียมพร้อมสำหรับการดำเนินการในอนาคต

สก็อตต์ เบสเซนต์ รัฐมนตรีว่าการกระทรวงการคลังสหรัฐฯ ยังยืนยันการดำเนินการร่วมกัน พร้อมสนับสนุนมาตรการของญี่ปุ่นในการแก้ปัญหาเงินเยนที่มีมูลค่าต่ำกว่าความเป็นจริงอย่างมาก และระบุว่าสหรัฐฯ พร้อมเข้าร่วมมาตรการเพิ่มเติมหากจำเป็น

ทำไมญี่ปุ่นต้องเร่งพยุงเงินเยน

เงินเยนที่อ่อนค่าลงทำให้ญี่ปุ่นต้องใช้เงินมากขึ้นในการนำเข้าสินค้า โดยเฉพาะพลังงานและวัตถุดิบ ส่งผลให้ต้นทุนสินค้าและค่าครองชีพในประเทศสูงขึ้น กระทบทั้งครัวเรือน ภาคธุรกิจ และคะแนนนิยมของนายกรัฐมนตรีซานาเอะ ทาคาอิจิ

ธนาคารแห่งประเทศญี่ปุ่นคงนโยบายการเงินไว้ตามเดิมเมื่อวันที่ 31 กรกฎาคม แต่ส่งสัญญาณชัดเจนถึงความเป็นไปได้ที่จะปรับขึ้นอัตราดอกเบี้ยเร็วกว่าที่ตลาดเคยคาดการณ์ไว้ หลังจากปรับดอกเบี้ยขึ้นเป็น 1% เมื่อเดือนมิถุนายน ซึ่งเป็นระดับสูงสุดในรอบ 31 ปี

ญี่ปุ่นเคยเข้าแทรกแซงตลาดเงินเยนสองครั้งในเดือนเมษายนและพฤษภาคม แต่เงินเยนฟื้นตัวได้เพียงชั่วคราว สะท้อนว่าการแทรกแซงตลาดเพียงอย่างเดียวอาจยังไม่เพียงพอ หากปัจจัยพื้นฐานและส่วนต่างอัตราดอกเบี้ยระหว่างญี่ปุ่นกับสหรัฐฯ ยังไม่เปลี่ยนแปลง

กระทรวงการคลังญี่ปุ่นยังมีแผนใช้โครงการ Foreign and International Monetary Authorities Repo Facility หรือ FIMA Repo Facility ของธนาคารกลางสหรัฐฯ ในอนาคต เพื่อเพิ่มช่องทางเข้าถึงสภาพคล่องเงินดอลลาร์โดยไม่จำเป็นต้องขายพันธบัตรรัฐบาลสหรัฐฯ โดยตรง

สำหรับผู้ถือเงินเยน นักท่องเที่ยว และภาคธุรกิจที่เกี่ยวข้องกับญี่ปุ่น ความเคลื่อนไหวครั้งนี้อาจทำให้อัตราแลกเปลี่ยนผันผวนได้มากกว่าปกติในระยะสั้น จึงควรติดตามทั้งท่าทีของกระทรวงการคลังญี่ปุ่น ธนาคารแห่งประเทศญี่ปุ่น และกระทรวงการคลังสหรัฐฯ อย่างใกล้ชิด

SOURCES:

• กระทรวงการคลังญี่ปุ่น
• Reuters

REFERENCES:

• แถลงการณ์ของรัฐมนตรีว่าการกระทรวงการคลังญี่ปุ่น วันที่ 3 สิงหาคม 2026
• Reuters: Japan confirms joint yen intervention with US