เคยได้ยินฝรั่งพูดว่า I'll be back in a jiffy ไหม? คำติดปากนี้เคยเป็นหน่วยวัดเวลาจริงในโลกฟิสิกส์

"เดี๋ยวมาแป๊บเดียว" อาจไม่ได้เป็นแค่คำพูดเล่นๆ

ถ้าดูหนังหรือซีรีส์ภาษาอังกฤษบ่อย น่าจะเคยได้ยินประโยค I'll be back in a jiffy. กันมาบ้าง ซึ่งความหมายที่คนส่วนใหญ่เข้าใจก็คือ "เดี๋ยวกลับมา แป๊บเดียว" หรือ "รอสักครู่" เป็นสำนวนที่ใช้กันทั่วไปในชีวิตประจำวัน แต่สิ่งที่หลายคนไม่รู้ก็คือ คำว่า Jiffy เคยถูกนำมาใช้เป็นชื่อของหน่วยวัดเวลาในวงการวิทยาศาสตร์จริงๆ

คำธรรมดา ที่มีประวัติไม่ธรรมดา

ในแวดวงฟิสิกส์และวิศวกรรม คำว่า Jiffy ถูกนำไปใช้อธิบายช่วงเวลาที่สั้นมาก โดยในนิยามที่เป็นที่รู้จักแบบหนึ่ง กำหนดให้มีค่าเท่ากับ 1/100 วินาที หรือประมาณ 0.01 วินาที นั่นหมายความว่าถ้ากะพริบตาหนึ่งครั้ง เวลาที่ผ่านไปก็ยาวนานกว่าหนึ่งจิฟฟี่หลายเท่า

0.01 วินาที คือเวลาที่สั้นจนแทบไม่มีใครรับรู้ได้ด้วยความรู้สึก

ความน่าสนใจคือ คำนี้ไม่ได้มีนิยามเดียวเสมอไป เพราะในบางสาขาวิชาหรือบางระบบคอมพิวเตอร์ คำว่า Jiffy อาจถูกกำหนดให้มีค่าต่างกันตามวัตถุประสงค์ของการใช้งาน เช่น อิงกับความถี่ของสัญญาณนาฬิกาหรือระบบปฏิบัติการ จึงไม่ใช่หน่วยมาตรฐานสากลแบบวินาทีหรือมิลลิวินาที แต่เป็นคำที่ถูกหยิบมาใช้ในหลายบริบททางเทคนิค

แล้วทำไมถึงกลายเป็นสำนวน?

เมื่อคำนี้มีความหมายสื่อถึงช่วงเวลาที่สั้นมาก จึงค่อยๆ หลุดออกจากวงการวิชาการมาอยู่ในภาษาพูดของคนทั่วไป จนกลายเป็นสำนวนยอดนิยมอย่าง in a jiffy ที่ใช้แทนคำว่า "อีกเดี๋ยวเดียว" หรือ "ใช้เวลาไม่นาน" แม้ว่าคนพูดส่วนใหญ่จะไม่เคยรู้เลยว่าคำนี้เคยถูกใช้ในเชิงวิทยาศาสตร์มาก่อน

น่าสนใจตรงที่หลายคำในภาษาอังกฤษก็มีเส้นทางคล้ายกัน คือเริ่มจากศัพท์เฉพาะในวงการใดวงการหนึ่ง ก่อนจะค่อยๆ ถูกใช้ในชีวิตประจำวันจนความหมายเดิมเลือนหายไป เหลือเพียงความหมายเชิงเปรียบเทียบที่คนทั่วไปคุ้นเคย

ครั้งหน้าถ้ามีใครบอกว่า "I'll be back in a jiffy" ก็อาจนึกถึงตัวเลข 1/100 วินาทีขึ้นมาได้ แม้ในความเป็นจริงเขาอาจหายไปเป็นสิบนาทีก็ตาม!