นักวิทยาศาสตร์เพิ่งรู้ว่าสเปิร์มไม่ได้ว่ายเหมือนลูกอ๊อด แต่มันหมุนตัวเหมือนสว่านตลอดเวลา

สิ่งที่เราเคยเห็นในหนังสือเรียน อาจไม่ใช่ภาพการเคลื่อนที่จริงของสเปิร์ม

ภาพจำของคนส่วนใหญ่คือสเปิร์มสะบัดหางซ้ายขวาแล้วพุ่งตรงไปข้างหน้าเหมือนลูกอ๊อด แต่เมื่อมีการใช้กล้องจุลทรรศน์สามมิติความเร็วสูง นักวิจัยพบว่าความจริงซับซ้อนกว่านั้นมาก เพราะสเปิร์มไม่ได้ว่ายเป็นเส้นตรงแบบที่เราเคยเข้าใจ

การเคลื่อนที่จริงคือหมุนควงตัวเป็นเกลียว

หางของสเปิร์มไม่ได้ตีซ้ายและขวาอย่างสมมาตร แต่จะโบกไปด้านเดียวเป็นหลัก ถ้าดูเพียงภาพสองมิติจะเหมือนว่ายตรงธรรมดา ทว่าเมื่อสังเกตแบบสามมิติ จะเห็นว่าทั้งตัวของสเปิร์มกำลังหมุนรอบแกนของตัวเองอย่างต่อเนื่อง คล้ายหัวสว่านที่กำลังเจาะเข้าไปข้างหน้า การหมุนนี้ทำให้แรงที่ไม่สมดุลจากหางถูกเฉลี่ยออก และเปลี่ยนเป็นการเคลื่อนที่ไปด้านหน้าได้อย่างมีประสิทธิภาพ

พูดง่ายๆ คือ สเปิร์มไม่ได้ว่ายตรง แต่กำลังหมุนตัวไปพร้อมกับการเคลื่อนที่ตลอดเวลา

เหตุผลที่นักวิทยาศาสตร์เข้าใจผิดมานาน เป็นเพราะกล้องจุลทรรศน์แบบเดิมบันทึกภาพได้เพียงสองมิติ เมื่อการหมุนเกิดขึ้นอย่างรวดเร็ว ภาพที่เห็นจึงดูเหมือนหางแกว่งซ้ายขวาอย่างสมมาตร ทั้งที่จริงแล้วเป็นผลลัพธ์จากการหมุนของทั้งเซลล์

การค้นพบนี้สำคัญอย่างไร

ความเข้าใจรูปแบบการเคลื่อนที่ของสเปิร์มที่ถูกต้อง ช่วยให้นักวิทยาศาสตร์ศึกษาเรื่องภาวะมีบุตรยากได้ละเอียดขึ้น รวมถึงช่วยพัฒนาเทคนิคคัดเลือกสเปิร์มสำหรับการรักษาผู้มีบุตรยาก และอาจนำไปสู่การออกแบบไมโครหุ่นยนต์ทางการแพทย์ที่เลียนแบบวิธีการเคลื่อนที่แบบเกลียวของธรรมชาติในอนาคต

เรื่องนี้เป็นตัวอย่างที่น่าสนใจว่าความก้าวหน้าของเทคโนโลยีการถ่ายภาพสามารถเปลี่ยนความเข้าใจทางชีววิทยาที่เชื่อกันมานานหลายสิบปีได้ แม้แต่เซลล์ที่ถูกศึกษามาอย่างยาวนานอย่างสเปิร์ม ก็ยังมีพฤติกรรมที่เพิ่งถูกค้นพบเมื่อไม่นานมานี้