ไทยทีวีช่อง 4 บางขุนพรหม โทรทัศน์ช่องแรกของประเทศไทย

เมื่อพูดถึงจุดกำเนิดของวงการโทรทัศน์ไทย ชื่อที่ไม่มีใครมองข้ามได้คือ ไทยทีวีช่อง 4 บางขุนพรหม สถานีโทรทัศน์แห่งแรกของประเทศไทย ซึ่งเริ่มออกอากาศอย่างเป็นทางการเมื่อวันที่ 24 มิถุนายน พ.ศ. 2498 นับเป็นก้าวสำคัญที่เปลี่ยนวิธีการรับข่าวสารและความบันเทิงของคนไทยไปตลอดกาล

สถานีแห่งนี้ดำเนินการโดย บริษัท ไทยโทรทัศน์ จำกัด ใช้ชื่อเรียกทางเทคนิคว่า HS1-TV และตั้งอยู่ภายใน วังบางขุนพรหม

ซึ่งปัจจุบันเป็นพื้นที่ของธนาคารแห่งประเทศไทย จึงเป็นที่มาของชื่อที่คนไทยคุ้นหูว่า "ช่อง 4 บางขุนพรหม"

ในยุคแรก การออกอากาศเป็นระบบ ภาพขาว-ดำ และมีเวลาออกอากาศเพียงไม่กี่ชั่วโมงในช่วงเย็น รายการวันแรกประกอบด้วยการแสดงรำเบิกโรง ข่าว รายการดนตรี และเกมตอบปัญหา "ภาพปริศนา" ซึ่งถือเป็นหนึ่งในรายการเกมโชว์ยุคบุกเบิกของไทย

ช่อง 4 บางขุนพรหมไม่เพียงเป็นผู้บุกเบิกด้านเทคโนโลยีโทรทัศน์ แต่ยังเป็นต้นกำเนิดของผู้ประกาศข่าว นักแสดง ผู้กำกับ และบุคลากรโทรทัศน์ระดับตำนานจำนวนมาก รวมถึงละครและรายการบันเทิงที่อยู่ในความทรงจำของคนไทยหลายรุ่น

ต่อมาเมื่ออุตสาหกรรมโทรทัศน์ไทยขยายตัว สถานีได้ย้ายจากวังบางขุนพรหม และในปี พ.ศ. 2520 ได้เปลี่ยนชื่อเป็น ช่อง 9 อ.ส.ม.ท. ก่อนพัฒนามาเป็น MCOT HD ช่อง 30 ในปัจจุบัน

แม้เวลาจะผ่านมากว่า 70 ปี แต่ชื่อ ไทยทีวีช่อง 4 บางขุนพรหม ยังคงได้รับการจดจำในฐานะ "ต้นกำเนิดโทรทัศน์ไทย" และเป็นรากฐานสำคัญของอุตสาหกรรมสื่อโทรทัศน์ที่พัฒนามาจนถึงยุคดิจิทัลในปัจจุบัน