ผ้าสามสี ความเชื่อ งมงาย หรือศรัทธา!!

        เรื่องผ้าสามสีนี่เรียกว่าอยู่คู่กับสังคมไทยมายาวนานมากๆ เลยค่ะ หลายคนอาจจะเคยเห็นผูกอยู่ตามต้นไม้ใหญ่ เช่น ต้นไทร ต้นโพธิ์ ศาลพระภูมิ เสาเอกของบ้าน หรือแม้แต่พวงมาลัยรถยนต์ แต่เคยสงสัยไหมคะว่าทำไมต้องเป็นผ้าสามสีและมีที่มายังไง?

        จริงๆ แล้ว ความเป็นมาของผ้าสามสีเป็นการผสมผสานระหว่างความเชื่อพื้นบ้าน เรื่องผีบรรพบุรุษ และอิทธิพลของศาสนาพุทธกับพราหมณ์ค่ะ ในสมัยก่อน คนไทยเรามีความเคารพและเกรงกลัวในพลังของธรรมชาติอย่างมาก เชื่อว่าต้นไม้ใหญ่หรือสถานที่สำคัญต่างๆ มี "รุกขเทวดา" หรือเจ้าที่เจ้าทางคอยปกปักรักษาอยู่ การนำผ้ามาผูกไว้ก็เหมือนเป็นการแสดงความเคารพ เป็นการ "รับขวัญ" หรือบอกกล่าวว่าเราขออาศัยอยู่ร่วมกับธรรมชาติตรงนี้ โดยหวังให้ท่านช่วยคุ้มครองให้อยู่เย็นเป็นสุข

        ส่วนสีที่นิยมนำมาใช้ หลักๆ มักจะเป็น สีแดง สีเขียว และสีเหลือง (หรือบางทีก็ใช้สีขาว สีชมพู ตามแต่ท้องถิ่น) ซึ่งแต่ละสีก็มีความหมายซ่อนอยู่ค่ะ

• สีแดง: สื่อถึงพลัง อำนาจ เลือดเนื้อ และชีวิต เป็นสีที่ช่วยป้องกันสิ่งชั่วร้าย

• สีเขียว: หมายถึงความอุดมสมบูรณ์ ความเจริญรุ่งเรือง และความร่มเย็น

• สีเหลือง/ขาว: เป็นสีแห่งความบริสุทธิ์ ศีลธรรม และศาสนา

• 

ผ้าสามสีนำมาใช้ทำอะไรบ้าง?

        หลักๆ แล้วเราใช้ผ้าสามสีในงานพิธีกรรมเกี่ยวกับความเชื่อและศักดิ์สิทธิ์ค่ะ เช่น

1. ผูกต้นไม้ใหญ่: เพื่อแสดงว่าเป็นต้นไม้มีเจ้าของ (มีเทวดาสถิตอยู่) ห้ามใครมาตัดหรือทำลาย และเป็นการกราบไหว้ขอโชคลาภ

2. ผูกเสาเอก/เสาโท: เวลาจะสร้างบ้านใหม่ การผูกผ้าสามสีที่เสาเอกถือเป็นการตั้งขวัญเรือน เพื่อให้บ้านหลังนั้นอยู่แล้วมีความสุข ปลอดภัยจากอันตราย

3. ผูกยานพาหนะ: ไม่ว่าจะเป็นเรือ รถยนต์ หรือแม่ย่านางรถ เพื่อเป็นการรับขวัญแม่ย่านางและขอให้เดินทางปลอดภัยทุกเส้นทาง

4. ผูกศาลพระภูมิ/ศาลตายาย: เป็นการบำรุงรักษาและแสดงความเคารพต่อสิ่งศักดิ์สิทธิ์ที่คอยดูแลบ้านเรือน

        สรุปง่ายๆ ก็คือ ผ้าสามสีไม่ใช่แค่เศษผ้าธรรมดา แต่เป็น "เครื่องหมายแห่งความเคารพ" และเป็นที่พึ่งทางใจของคนไทย ที่ใช้เชื่อมโยงมนุษย์เข้ากับสิ่งศักดิ์สิทธิ์และธรรมชาตินั่นเองค่ะ