สรุปใช้มือถือในปั๊มน้ำมันได้ไหม

หลายคนยังเชื่อว่าการหยิบโทรศัพท์มือถือขึ้นมาใช้ในปั๊มน้ำมันเป็นเรื่องอันตราย เพราะอาจทำให้เกิดประกายไฟจนไฟลุกไหม้ได้ ความเชื่อนี้มีมาตั้งแต่สมัยที่โทรศัพท์มือถือเริ่มแพร่หลาย แต่เมื่อดูจากข้อมูลและประสบการณ์จริงในปัจจุบัน คำตอบไม่ได้ตรงไปตรงมาว่า "ห้ามใช้" หรือ "ใช้ได้เต็มที่"

หากถามแบบสั้นที่สุด คำตอบคือ โทรศัพท์มือถือทั่วไปไม่ได้ถูกจัดว่าเป็นสาเหตุหลักที่ทำให้เกิดไฟไหม้ในปั๊มน้ำมัน และยังไม่มีหลักฐานที่ชัดเจนว่าการใช้งานมือถือปกติ เช่น โทรออก รับสาย หรือส่งข้อความ เป็นสาเหตุโดยตรงของการจุดติดไอระเหยของน้ำมัน

สาเหตุที่ปั๊มน้ำมันหลายแห่งเคยติดป้ายห้ามใช้มือถือ ส่วนหนึ่งเกิดจากแนวทางด้านความปลอดภัยที่ต้องการลดกิจกรรมที่อาจทำให้ผู้ใช้เสียสมาธิระหว่างเติมน้ำมัน มากกว่าจะเป็นเพราะตัวโทรศัพท์สร้างประกายไฟได้ง่าย อีกทั้งในช่วงแรกของการใช้งานโทรศัพท์มือถือ ยังมีข้อมูลไม่มากพอเกี่ยวกับความเสี่ยง จึงเลือกใช้หลักป้องกันไว้ก่อน

ในทางปฏิบัติ ความเสี่ยงที่ได้รับการพูดถึงมากกว่าคือไฟฟ้าสถิตจากร่างกาย โดยเฉพาะกรณีที่ผู้ขับรถลงจากรถแล้วกลับเข้าไปนั่ง จากนั้นเดินออกมาแตะหัวจ่ายน้ำมันอีกครั้ง อาจเกิดการคายประจุไฟฟ้าสถิตได้ แม้โอกาสจะไม่มาก แต่มีรายงานเหตุการณ์ลักษณะนี้ในหลายประเทศ จึงแนะนำให้แตะตัวถังรถเพื่อคายประจุก่อนจับหัวจ่าย หากมีการขึ้นลงรถระหว่างเติมน้ำมัน

สิ่งที่ควรหลีกเลี่ยงจริง ๆ ระหว่างเติมน้ำมัน ได้แก่

- ไม่สูบบุหรี่หรือใช้ไฟทุกชนิด

- ไม่จุดไฟแช็กหรือก่อให้เกิดเปลวไฟ

- ไม่เติมน้ำมันขณะเครื่องยนต์ยังติดอยู่ หากสถานีบริการกำหนดให้ดับเครื่อง

- ไม่เดินเข้าออกจากรถบ่อยโดยไม่จำเป็น เพื่อลดโอกาสเกิดไฟฟ้าสถิต

- ปฏิบัติตามข้อกำหนดของสถานีบริการ เพราะแต่ละแห่งอาจมีมาตรการด้านความปลอดภัยแตกต่างกัน

แม้การใช้มือถือจะไม่ได้เป็นความเสี่ยงหลัก แต่การเล่นโทรศัพท์ระหว่างเติมน้ำมันก็อาจทำให้ผู้ใช้เผลอ ไม่ทันสังเกตว่าหัวจ่ายตัดหรือยัง น้ำมันล้นหรือไม่ หรือเกิดเหตุผิดปกติบริเวณรอบตัว จึงควรให้ความสนใจกับการเติมน้ำมันก่อนเป็นอันดับแรก

สรุปแล้ว การใช้โทรศัพท์มือถือในปั๊มน้ำมันไม่ได้ถูกมองว่าเป็นต้นเหตุสำคัญของการเกิดไฟไหม้จากหลักฐานที่มีอยู่ในปัจจุบัน แต่การปฏิบัติตามกฎของสถานีบริการ ดับเครื่องยนต์ หลีกเลี่ยงการก่อประกายไฟ และระมัดระวังเรื่องไฟฟ้าสถิต ยังคงเป็นวิธีที่ปลอดภัยที่สุดทุกครั้งที่เข้าใช้บริการปั๊มน้ำมัน