แดดช่วงไหนดีต่อร่างกาย

หลายคนพยายามหลบแดดให้มากที่สุดเพราะกลัวผิวเสียหรือเสี่ยงเป็นมะเร็งผิวหนัง แต่ความจริงแล้ว แสงแดดไม่ได้มีแต่ข้อเสีย หากได้รับในช่วงเวลาที่เหมาะสมและในปริมาณพอดี ก็มีประโยชน์ต่อสุขภาพหลายด้าน โดยเฉพาะการช่วยให้ร่างกายสร้างวิตามินดี ซึ่งมีบทบาทสำคัญต่อกระดูก กล้ามเนื้อ ระบบภูมิคุ้มกัน และการทำงานของร่างกายหลายส่วน

ช่วงเวลาที่มักถือว่าเหมาะสำหรับการรับแสงแดดคือช่วงเช้าหลังพระอาทิตย์ขึ้นไปจนถึงประมาณ 9 โมงเช้า แม้ในแต่ละฤดูกาลและแต่ละพื้นที่ของประเทศไทย ความเข้มของแสงจะไม่เท่ากัน แต่ช่วงนี้อากาศยังไม่ร้อนจัด ทำให้หลายคนสามารถออกไปเดินหรือทำกิจกรรมกลางแจ้งได้สบายกว่า

อย่างไรก็ตาม หากเป้าหมายคือการให้ร่างกายสร้างวิตามินดี งานวิจัยหลายชิ้นพบว่าแสงอัลตราไวโอเลตชนิดบี หรือ UVB ซึ่งเป็นตัวกระตุ้นการสร้างวิตามินดี มักมีปริมาณมากขึ้นเมื่อดวงอาทิตย์อยู่สูงบนท้องฟ้า โดยในประเทศไทยจึงอาจพบได้ตั้งแต่ช่วงสายไปจนถึงใกล้เที่ยง แต่ช่วงเดียวกันนี้ก็เป็นเวลาที่รังสีอัลตราไวโอเลตมีความเข้มสูงเช่นกัน ความเสี่ยงต่อผิวไหม้แดดและการทำร้ายผิวจึงเพิ่มขึ้นตามไปด้วย

เพราะเหตุนี้ จึงไม่มีคำตอบเดียวว่าควรอาบแดดเวลาไหนดีที่สุด หากต้องการออกกำลังกาย เดินเล่น หรือทำกิจกรรมเพื่อสุขภาพโดยรวม ช่วงเช้าประมาณ 7–9 โมงถือว่าเหมาะ เพราะอากาศไม่ร้อนเกินไปและลดความเสี่ยงจากแดดแรง ส่วนผู้ที่ต้องการได้รับวิตามินดีจากแสงแดด อาจได้รับประโยชน์จากการออกแดดในช่วงที่มี UVB มากขึ้น แต่ควรใช้เวลาเพียงสั้น ๆ และหลีกเลี่ยงการอยู่กลางแดดจนผิวเริ่มแดงหรือแสบร้อน

ระยะเวลาที่เหมาะสมก็ขึ้นอยู่กับหลายปัจจัย เช่น สีผิว เสื้อผ้าที่สวม พื้นที่ผิวที่สัมผัสแดด ฤดูกาล รวมถึงสภาพอากาศ คนที่มีผิวค่อนข้างขาวอาจใช้เวลาเพียงไม่กี่นาที ขณะที่ผู้มีผิวเข้มอาจต้องใช้เวลานานกว่าเพื่อสร้างวิตามินดีในระดับใกล้เคียงกัน จึงไม่สามารถกำหนดตัวเลขเดียวที่ใช้ได้กับทุกคน

อีกเรื่องที่หลายคนเข้าใจผิดคือ การยืนตากแดดผ่านกระจกหน้าต่าง แม้จะรู้สึกว่าได้รับแสงแดดเต็มที่ แต่กระจกส่วนใหญ่สามารถกรองรังสี UVB ได้มาก ทำให้ร่างกายสร้างวิตามินดีได้น้อยกว่าการอยู่กลางแจ้งโดยตรง

สำหรับผู้ที่ทำงานในอาคารตลอดทั้งวัน การหาเวลาออกไปเดินนอกอาคารช่วงสั้น ๆ เป็นประจำอาจเป็นทางเลือกที่ดี ไม่จำเป็นต้องนอนอาบแดดเป็นเวลานาน การเคลื่อนไหวร่างกายควบคู่กับการได้รับแสงธรรมชาติยังช่วยให้ร่างกายตื่นตัว และอาจส่งผลดีต่อการนอนหลับในตอนกลางคืนอีกด้วย

ในทางกลับกัน หากต้องอยู่กลางแจ้งเป็นเวลานาน โดยเฉพาะช่วงสายถึงบ่าย ควรป้องกันตัวเองด้วยเสื้อผ้าที่ปกปิด หมวกปีกกว้าง แว่นกันแดด และครีมกันแดดที่เหมาะสม รวมทั้งดื่มน้ำให้เพียงพอ เพราะความร้อนสะสมอาจทำให้เกิดอาการอ่อนเพลียหรือโรคลมแดดได้

สุดท้ายแล้ว แสงแดดไม่ใช่ศัตรูของสุขภาพ แต่ก็ไม่ใช่สิ่งที่ควรรับโดยไม่มีขีดจำกัด การเลือกช่วงเวลาที่เหมาะสม ใช้เวลาอย่างพอดี และป้องกันตัวเองเมื่อจำเป็น จะช่วยให้ได้รับประโยชน์จากแสงแดดโดยลดความเสี่ยงที่อาจเกิดขึ้นได้มากที่สุด