ญี่ปุ่นเตรียมปรับเกณฑ์พำนักถาวรครั้งใหญ่ รายได้–ภาษาญี่ปุ่นอาจถูกพิจารณาเข้มขึ้น

ญี่ปุ่นเตรียมเข้มงวดหลักเกณฑ์การอนุญาตให้ชาวต่างชาติพำนักถาวร โดยอาจเพิ่มการพิจารณาทั้งรายได้ เงินบำนาญ ความสามารถทางภาษาญี่ปุ่น ตลอดจนความเข้าใจกฎหมายและบรรทัดฐานของสังคมญี่ปุ่น

อย่างไรก็ตาม รายละเอียดดังกล่าวยังเป็น ร่างแก้ไขแนวทางการพิจารณา ซึ่งยังไม่ได้ประกาศเป็นหลักเกณฑ์ฉบับใหม่อย่างเป็นทางการ

หนังสือพิมพ์อาซาฮี ชิมบุน รายงานเมื่อวันที่ 24 กรกฎาคม 2569 ว่า สำนักงานตรวจคนเข้าเมืองและการพำนักแห่งประเทศญี่ปุ่นได้จัดทำร่างแก้ไขแนวทางการอนุญาตให้พำนักถาวร โดยมุ่งเข้มงวดเงื่อนไขบางประการมากขึ้น

ตามกฎหมายตรวจคนเข้าเมืองของญี่ปุ่น ผู้ขอพำนักถาวรต้องผ่านหลักเกณฑ์สำคัญ 3 ด้าน ได้แก่

• มีความประพฤติดี
• สามารถเลี้ยงดูตนเองและดำรงชีวิตได้อย่างมั่นคง
• การอนุญาตให้พำนักถาวรต้องสอดคล้องกับผลประโยชน์ของประเทศญี่ปุ่น

ร่างแก้ไขครั้งนี้มุ่งเพิ่มความเข้มงวดในสองเงื่อนไขหลัง

รายได้และเงินบำนาญอาจถูกพิจารณามากขึ้น

แนวทางปัจจุบันกำหนดว่า ผู้สมัครต้องไม่เป็นภาระแก่สาธารณะ และเมื่อพิจารณาจากทรัพย์สินหรือทักษะแล้ว ต้องมีแนวโน้มว่าจะสามารถดำรงชีวิตได้อย่างมั่นคงในอนาคต

สำหรับร่างแนวทางใหม่ มีรายงานว่าอาจระบุชัดขึ้นว่าผู้สมัครต้องสามารถเลี้ยงดูตนเองได้ในระยะยาว และมีฐานะทางเศรษฐกิจไม่น้อยกว่าระดับของคนญี่ปุ่น โดยหลักอาจต้องมีรายได้สูงกว่ารายได้เฉลี่ยของครัวเรือนญี่ปุ่น

นอกจากนี้ เงินบำนาญที่คาดว่าจะได้รับในอนาคตอาจต้องถึงระดับเดียวกับเงินบำนาญของผู้ที่มีรายได้ตามเกณฑ์ดังกล่าวและอยู่ในระบบบำนาญพนักงานเป็นเวลา 30 ปี

เงื่อนไขนี้ไม่ได้หมายความตรง ๆ ว่าผู้สมัครทุกคนต้องทำงานหรือส่งเงินสมทบครบ 30 ปีก่อนยื่นคำขอ แต่เป็นการใช้ระดับเงินบำนาญจากระยะเวลา 30 ปีเป็นเกณฑ์เปรียบเทียบตามรายละเอียดที่ปรากฏในรายงานข่าว

เพิ่มการพิจารณาภาษาญี่ปุ่นและความเข้าใจสังคม

ภายใต้เงื่อนไขที่ว่าการพำนักถาวรต้องสอดคล้องกับผลประโยชน์ของประเทศญี่ปุ่น ร่างแก้ไขยังอาจกำหนดให้ผู้สมัครมีความสามารถทางภาษาญี่ปุ่นในระดับที่ใช้ดำเนินชีวิตได้อย่างเป็นอิสระ

รัฐบาลอาจพิจารณาด้วยว่าผู้สมัครมีความเข้าใจระบบ กฎหมาย และบรรทัดฐานทางสังคมของญี่ปุ่นมากน้อยเพียงใด แต่รายงานยังไม่ได้ระบุระดับการสอบภาษาญี่ปุ่นหรือวิธีประเมินที่ชัดเจน

คาดเริ่มใช้เมื่อไร

ตามกำหนดการที่ปรากฏในรายงาน สำนักงานตรวจคนเข้าเมืองและการพำนักแห่งประเทศญี่ปุ่นมีแผนแก้ไขแนวทางในวันที่ 1 ตุลาคม 2569 และนำหลักเกณฑ์ใหม่ไปใช้กับคำขอที่ยื่นตั้งแต่เดือนเมษายน 2570 เป็นต้นไป

ส่วนมาตรฐานรายได้มีรายงานว่าอาจนำไปพิจารณากับคำขอที่ยื่นตั้งแต่เดือนเมษายน 2569 ด้วย

เนื่องจากขณะนี้รายละเอียดเป็นร่างแนวทาง ผู้ที่ยื่นคำขอไปแล้วหรือกำลังเตรียมยื่นควรติดตามประกาศอย่างเป็นทางการจากสำนักงานตรวจคนเข้าเมืองและการพำนักแห่งประเทศญี่ปุ่น โดยเฉพาะตัวเลขรายได้ วิธีคำนวณเงินบำนาญ ระดับภาษาญี่ปุ่น และเงื่อนไขการใช้กับคำขอที่อยู่ระหว่างพิจารณา

SOURCES:

• หนังสือพิมพ์อาซาฮี ชิมบุน
• สำนักงานตรวจคนเข้าเมืองและการพำนักแห่งประเทศญี่ปุ่น

REFERENCES:

• อาซาฮี ชิมบุน: 外国人の永住許可、「厚生年金30年水準」要求 入管庁が厳格化案
• แนวทางการอนุญาตให้พำนักถาวร ฉบับแก้ไข 24 กุมภาพันธ์ 2569