ขนแปรงข้างบันไดเลื่อนไม่ได้มีไว้ขัดรองเท้า

เวลาใช้บันไดเลื่อน หลายคนน่าจะเคยเอารองเท้าไปแตะขนแปรงสีดำที่ติดอยู่ตรงขอบด้านข้าง บางคนถูเล่นเพราะคิดว่าเอาไว้ปัดฝุ่น บางคนถึงกับตั้งใจใช้แทนแปรงขัดรองเท้า ทั้งที่หน้าที่จริงของมันเกี่ยวกับความปลอดภัยมากกว่าเรื่องความสะอาด

ขนแปรงชุดนี้ติดอยู่บริเวณที่เรียกว่า “ขอบข้างบันไดเลื่อน” ซึ่งเป็นรอยต่อระหว่างขั้นบันไดที่กำลังเคลื่อนที่กับแผงผนังด้านข้างที่อยู่นิ่ง ตรงจุดนี้มีช่องว่างขนาดเล็กตามโครงสร้างของเครื่อง แม้จะดูแคบมาก แต่ก็เป็นบริเวณที่ไม่ควรเอาเท้าไปชิด เพราะสิ่งของอ่อนนิ่มหรือปลายเสื้อผ้าอาจเข้าใกล้ช่องว่างมากเกินไปได้

หน้าที่หลักของขนแปรงจึงเป็นการเตือนแบบสัมผัส เมื่อรองเท้าหรือข้อเท้าไปโดนขนแปรง เราจะรู้สึกได้ทันทีและขยับกลับเข้ามาตรงกลางขั้นโดยอัตโนมัติ มันคล้ายเส้นแบ่งเขตที่ไม่ต้องมีเสียงเตือน ไม่ต้องมีไฟกระพริบ และทำงานได้ตลอดเวลาที่บันไดเลื่อนเปิดใช้งาน

อย่างไรก็ตาม ขนแปรงไม่ได้เป็นฝาปิดช่องว่าง และไม่ได้แข็งแรงพอที่จะหยุดทุกอย่างไม่ให้ถูกดึงเข้าไป จุดประสงค์สำคัญกว่าคือผลัก เตือน และทำให้ผู้โดยสารไม่ยืนชิดผนังด้านข้างตั้งแต่แรก จึงไม่ควรคิดว่าเมื่อมีขนแปรงแล้วจะเอารองเท้าไปพิงได้อย่างปลอดภัย

สิ่งที่ต้องระวังเป็นพิเศษคือรองเท้านิ่ม รองเท้ายาง รองเท้าแตะ เชือกรองเท้าที่ยาว ชายกางเกงหลวม กระโปรงยาว และสายห้อยจากกระเป๋า ของเหล่านี้เปลี่ยนรูปได้ง่าย เมื่อไปเสียดสีกับชิ้นส่วนที่กำลังเคลื่อนที่ ก็อาจถูกพาเข้าใกล้ช่องแคบมากขึ้นโดยที่เจ้าของไม่ทันรู้ตัว

เด็กเล็กยิ่งต้องดูแลใกล้ชิด เพราะมักชอบยืนชิดขอบ เอาเท้าไถกับแปรง หรือก้มลงมองขั้นบันได เด็กอาจมองว่าขนแปรงเป็นของเล่นและทดลองใช้รองเท้าถูไปมา ผู้ใหญ่จึงควรให้เด็กยืนอยู่ตรงกลางขั้น จับราวให้มั่น และไม่ปล่อยให้เล่นบริเวณด้านข้าง

การยืนบนบันไดเลื่อนที่ปลอดภัยทำได้ง่ายกว่านั้นมาก วางเท้าให้อยู่ในกรอบของขั้น ไม่เหยียบเส้นแบ่งระหว่างขั้น ไม่ชิดผนังข้าง เก็บเชือกรองเท้าและชายเสื้อผ้าให้เรียบร้อย จับราว และมองไปข้างหน้า โดยเฉพาะตอนใกล้ถึงปลายทางควรเตรียมก้าวออกทันที ไม่หยุดยืนขวางบริเวณทางลง

ถ้ามีกระเป๋าเดินทาง รถเข็นเด็ก หรือของชิ้นใหญ่ การใช้ลิฟต์มักเหมาะกว่า เพราะบันไดเลื่อนไม่ได้ออกแบบมาให้รองรับของที่มีล้อได้อย่างมั่นคง ล้ออาจค้างตรงร่องขั้นหรือเสียการทรงตัวเมื่อถึงจุดเปลี่ยนระดับ ส่วนผู้ที่ใส่เสื้อผ้ายาวก็ควรรวบชายผ้าขึ้นเล็กน้อยก่อนขึ้นใช้งาน

อีกจุดที่ควรระวังคือบริเวณแผ่นหวีตรงหัวและท้ายบันไดเลื่อน ซึ่งเป็นจุดที่ขั้นบันไดเลื่อนหายเข้าไปใต้พื้น ทุกครั้งที่ลงจากบันไดเลื่อนควรก้าวพ้นบริเวณนี้ไปเลย ไม่ลากเท้า ไม่ยืนค้าง และไม่ปล่อยให้สายรองเท้าหรือชายเสื้อผ้าตามหลังอยู่บนขั้น

หากรองเท้าหรือเสื้อผ้าเริ่มติด อย่าพยายามดึงแข่งกับเครื่องจนเสียหลัก ให้ตะโกนขอความช่วยเหลือและกดปุ่มหยุดฉุกเฉินที่อยู่บริเวณหัวหรือท้ายบันไดเลื่อนทันที ปุ่มนี้มีไว้ใช้ในเหตุผิดปกติจริง ไม่ใช่ของที่ต้องกลัวว่าจะกดไม่ได้เมื่อเกิดอันตราย

ส่วนการเอารองเท้าไปถูขนแปรงเล่น แม้บางครั้งจะไม่เกิดอะไรขึ้น แต่เป็นพฤติกรรมที่ทำให้เท้าอยู่ในตำแหน่งเสี่ยงโดยไม่จำเป็น แถมขนแปรงเองก็ไม่ใช่อุปกรณ์ทำความสะอาด รองเท้าอาจไม่ได้สะอาดขึ้น และยังเพิ่มโอกาสให้ปลายรองเท้า เชือกรองเท้า หรือชายกางเกงเข้าใกล้รอยต่อด้านข้างมากกว่าเดิม

ขนแปรงสีดำบนบันไดเลื่อนจึงไม่ได้ติดมาเพื่อบริการคนรักรองเท้าสะอาด แต่มันกำลังบอกเราเงียบ ๆ ว่า “อย่าเข้ามาใกล้ขอบกว่านี้” แค่ขยับเท้าเข้ากลางขั้นอีกนิด เก็บของที่ห้อยระโยงระยาง และเลิกถูรองเท้ากับแปรง ก็ช่วยลดความเสี่ยงได้มากแล้ว