โรคกลัวที่แคบ ความลับของระบบเตือนภัยในร่างกาย

        เคยรู้สึกอึดอัด เวลาต้องเข้าไปอยู่ในที่แคบ ๆ อย่างในลิฟต์ที่คนแน่น ๆ ในอุโมงค์ หรือห้องน้ำเล็ก ๆ ที่ไม่มีหน้าต่างไหมคะ? บางคนอาจจะแค่รู้สึกไม่ชอบ แต่สำหรับบางคน ความรู้สึกนั้นมันน่ากลัวมาก ๆ จนหัวใจเต้นตึกตักเหมือนไปวิ่งแข่งมาเลยล่ะค่ะ อาการแบบนี้ทางการแพทย์เขาเรียกว่า "โรคกลัวที่แคบ" (Claustrophobia) ค่ะ

        สมองของเราจะมีองครักษ์พิทักษ์ความปลอดภัยอยู่ตัวหนึ่ง คอยเตือนเวลาเราเจออันตราย เช่น เจอเสือ หรือไฟไหม้ แต่ในคนที่เป็นโรคกลัวที่แคบ เจ้าองครักษ์ตัวนี้ดันขี้ตกใจเกินเหตุไปหน่อย พอเข้าไปอยู่ในห้องเล็ก ๆ หรือที่ที่เปิดประตูออกไปทันทีไม่ได้ มันจะรีบกดปุ่มเตือนภัยเสียงดังวี้หว่อ ๆ ทันที ทั้ง ๆ ที่จริง ๆ แล้วตรงนั้นปลอดภัยดี ไม่มีอะไรน่ากลัวเลย

        พอสมองเข้าใจผิด คิดว่าเรากำลังตกอยู่ในอันตราย ร่างกายก็เลยแสดงอาการออกมาเพื่อให้เราพร้อมสู้หรือวิ่งหนี เช่น:

• หัวใจเต้นเร็วและแรงมาก
• หายใจไม่ออก เหมือนไม่มีอากาศหายใจ
• มือสั่น ขาสั่น หรือเหงื่อไหลเต็มมือ
• รู้สึกอึดอัด แน่นหน้าอก อยากจะวิ่งออกไปจากตรงนั้นให้เร็วที่สุด

        โรคนี้ไม่ได้เกิดขึ้นเพราะเราอ่อนแอ แต่มันเป็นเรื่องของระบบเตือนภัยในร่างกายที่ทำงานไวเกินไป ซึ่งบางคนอาจจะเคยมีเรื่องฝังใจตอนเด็ก ๆ เช่น เคยเล่นซ่อนแอบแล้วติดอยู่ในตู้แคบ ๆ นานจนกลัว พอมันฝังใจ สมองเลยจำว่า "ที่แคบ = อันตราย" นั่นเอง

        วิธีรับมือเมื่อรู้สึกกลัว ถ้าวันไหนต้องตกอยู่ในสถานการณ์แบบนั้น แล้วเริ่มรู้สึกกลัว ให้ลองทำตามนี้ดูนะคะ

1. สูดหายใจเข้าลึก ๆ หายใจเข้าทางจมูกช้า ๆ แล้วเป่าลมออกทางปากยาว ๆ เพื่อบอกให้เจ้าองครักษ์ในสมองรู้ว่า "ใจเย็น ๆ นะ ฉันปลอดภัยดี"
2. มองไปที่สิ่งอื่น อย่าไปเพ่งมองความแคบของห้อง แต่ให้มองไปที่ปุ่มลิฟต์ มองเสื้อผ้าของคนที่ยืนข้าง ๆ หรือหลับตาแล้วนึกถึงสนามหญ้ากว้าง ๆ ท้องฟ้าสดใส
3. พกเพื่อนสนิทไปด้วย การมีเพื่อนจับมือไว้ จะช่วยให้เรารู้สึกอุ่นใจขึ้นเยอะเลยค่ะ

        อาการกลัวที่แคบสามารถรักษาและดีขึ้นได้นะคะ ถ้าเราค่อย ๆ ฝึกให้สมองชินกับที่แคบทีละนิด หรือไปคุยกับคุณหมอใจดีเพื่อขอคำแนะนำ เพราะฉะนั้นไม่ต้องกังวลไปเลยนะคะถ้าเรามีความรู้สึกแบบนี้อยู่ค่ะ