มือถือร้อน แบตหมดไว เสียงแทรก อาจถูกดักฟัง พร้อมบอกวิธีแก้ไข

เผยสัญญาณเตือนว่า “มือถือ” อาจถูกดักฟัง พร้อมวิธีป้องกันและแก้ไขเบื้องต้น

เรื่องการแฮ็กหรือดักฟังมือถือ ไม่ได้มีแค่ในหนังสายลับเท่านั้น เพราะมือถือเป็นอุปกรณ์ที่เก็บข้อมูลส่วนตัวจำนวนมาก ทั้งเสียง ภาพ ข้อความ บัญชีธนาคาร แอปโซเชียล และข้อมูลการใช้งานต่าง ๆ หากมีแอปแปลกปลอมหรือมัลแวร์แอบทำงานอยู่เบื้องหลัง ก็อาจทำให้ข้อมูลส่วนตัวรั่วไหลได้โดยไม่รู้ตัว

อย่างไรก็ตาม สัญญาณบางอย่างไม่ได้แปลว่ามือถือถูกดักฟังเสมอไป เพราะอาจเกิดจากแบตเตอรี่เสื่อม แอปทำงานหนัก ระบบผิดพลาด หรือสัญญาณเครือข่ายไม่ดี แต่ถ้าพบหลายอาการพร้อมกัน และมีแอปแปลก ๆ หรือการตั้งค่าที่ไม่คุ้นเคย ก็ควรรีบตรวจสอบทันที

สัญญาณเตือนที่ควรสังเกต

สัญญาณแรกคือ แบตเตอรี่หมดไวและเครื่องร้อนผิดปกติ โดยเฉพาะตอนที่ไม่ได้ใช้งานหนัก หากมีแอปหรือมัลแวร์แอบทำงานอยู่เบื้องหลังตลอดเวลา อาจทำให้เครื่องใช้พลังงานมากกว่าปกติ

อีกอาการหนึ่งคือ มีเสียงแทรกซ้อนระหว่างคุยสาย เช่น เสียงคลิก เสียงก้อง หรือเสียงรบกวนเบา ๆ แม้บางครั้งอาจเกิดจากสัญญาณโทรศัพท์ไม่เสถียร แต่หากเกิดบ่อยผิดปกติ ก็ควรตรวจสอบร่วมกับอาการอื่น

มือถือที่ เปิด-ปิดเอง รีสตาร์ทเอง หรือหน้าจอติดขึ้นมาเอง โดยไม่ได้ใช้งาน ก็เป็นอีกสัญญาณที่ไม่ควรมองข้าม เพราะอาจเกิดจากระบบมีปัญหา แอปบางตัวทำงานผิดปกติ หรือมีซอฟต์แวร์แปลกปลอมแอบทำงานอยู่

นอกจากนี้ หากพบว่า ข้อมูลอินเทอร์เน็ตหรือค่าโทรลดลงผิดปกติ ทั้งที่ไม่ได้ใช้งานมากขึ้น อาจเป็นไปได้ว่าแอปบางตัวกำลังส่งข้อมูลออกไปยังปลายทางอื่น เช่น ไฟล์ ภาพ เสียง หรือข้อมูลการใช้งานบางส่วน

ถ้าสงสัยว่าถูกดักฟัง ควรทำอย่างไร

หากเริ่มสงสัยว่ามือถืออาจถูกดักฟัง หรือมีแอปแปลก ๆ แอบทำงานอยู่ สิ่งแรกที่ควรทำคือ ตัดการเชื่อมต่ออินเทอร์เน็ตชั่วคราว โดยเปิดโหมดเครื่องบิน เพื่อหยุดการรับส่งข้อมูลออกไปก่อน

จากนั้นให้เข้าไปตรวจสอบแอปที่ติดตั้งในเครื่อง โดยดูว่ามีแอปใดที่ไม่เคยดาวน์โหลดเอง แอปชื่อแปลก ๆ หรือแอปที่ไม่รู้ว่ามีไว้ทำอะไร หากพบว่าไม่น่าไว้ใจ ควรลบออกทันที

อีกจุดที่ควรตรวจคือ สิทธิ์การเข้าถึงไมโครโฟนและกล้อง โดยเข้าไปที่การตั้งค่า แล้วดูว่าแอปใดบ้างที่ขออนุญาตใช้ Microphone หรือ Camera หากเป็นแอปที่ไม่จำเป็น เช่น เกม แอปแต่งภาพบางตัว หรือแอปที่ไม่เกี่ยวกับการโทรและบันทึกเสียง ก็ควรปิดสิทธิ์นั้นไว้ก่อน

สำหรับ Android สามารถเข้าไปตรวจสอบได้ที่ Settings หรือ การตั้งค่า แล้วเลือกเมนูเกี่ยวกับ Privacy / Permission Manager ตามรุ่นของเครื่อง ส่วน iPhone สามารถเข้าไปที่ Settings > Privacy & Security แล้วเลือก Microphone หรือ Camera เพื่อตรวจสอบว่าแอปใดได้รับอนุญาตอยู่บ้าง

ตรวจสอบการโอนสายด้วย

ในบางกรณี ปัญหาอาจเกี่ยวข้องกับการตั้งค่าโอนสาย หรือ Call Forwarding ซึ่งทำให้สายบางประเภทถูกส่งต่อไปยังเบอร์อื่นโดยไม่รู้ตัว ผู้ใช้สามารถลองตรวจสอบได้ด้วยการกดรหัส *#21# หรือ *#62# แล้วโทรออก

หากพบว่ามีการโอนสายไปยังเบอร์แปลกที่ไม่รู้จัก สามารถกด ##002# เพื่อยกเลิกการโอนสายทั้งหมดได้ แต่ควรทราบว่ารหัสเหล่านี้อาจแสดงผลแตกต่างกันไปตามเครือข่าย รุ่นมือถือ หรือผู้ให้บริการ หากไม่แน่ใจควรติดต่อศูนย์บริการเครือข่ายที่ใช้งานอยู่

วิธีป้องกันไม่ให้มือถือเสี่ยงมากขึ้น

ควรหมั่นอัปเดตระบบปฏิบัติการ iOS หรือ Android ให้เป็นเวอร์ชันล่าสุดอยู่เสมอ เพราะการอัปเดตจำนวนมากมักช่วยปิดช่องโหว่ด้านความปลอดภัย และลดโอกาสที่มัลแวร์จะใช้ช่องทางเก่า ๆ ในการเข้าถึงเครื่อง

นอกจากนี้ ควรดาวน์โหลดแอปจากแหล่งที่เชื่อถือได้เท่านั้น หลีกเลี่ยงการติดตั้งไฟล์ APK จากลิงก์แปลก ๆ ไม่กดลิงก์ที่ส่งมาทาง SMS หรือแชตโดยไม่ตรวจสอบ และควรตั้งรหัสผ่านหน้าจอ รวมถึงเปิดการยืนยันตัวตนสองชั้นในบัญชีสำคัญ เช่น อีเมล ธนาคาร และโซเชียลมีเดีย

หากตรวจสอบแล้วพบว่าเครื่องยังมีอาการผิดปกติ ลบแอปแล้วไม่หาย หรือสงสัยว่ามีสปายแวร์ฝังอยู่ การรีเซ็ตเครื่องกลับเป็นค่าโรงงานถือเป็นวิธีที่เด็ดขาดที่สุด แต่ก่อนทำควรสำรองข้อมูลสำคัญไว้ก่อน และหลังรีเซ็ตไม่ควรติดตั้งแอปเดิม ๆ กลับมาทั้งหมดโดยไม่ตรวจสอบ

สรุปแล้ว อาการอย่างแบตหมดไว เครื่องร้อน เสียงแทรก แอปแปลก ๆ หรือค่าเน็ตผิดปกติ เป็นเพียง “สัญญาณเตือน” ที่ควรนำไปตรวจสอบต่อ ไม่ควรตื่นตระหนกทันที แต่ก็ไม่ควรมองข้าม เพราะมือถือหนึ่งเครื่องอาจมีข้อมูลส่วนตัวมากกว่าที่คิด การเช็กสิทธิ์แอป อัปเดตระบบ และลบสิ่งที่ไม่น่าไว้ใจ จึงเป็นวิธีพื้นฐานที่ช่วยลดความเสี่ยงได้มาก