ของแพง ค่าแรงตามไม่ทัน จัดเงินยังไงให้ไม่หมดก่อนสิ้นเดือน

ค่าครองชีพที่สูงขึ้นทำให้หลายบ้านต้องกลับมาดูเงินแบบละเอียดกว่าเดิม ตั้งแต่ค่าอาหาร ค่าเดินทาง ไปจนถึงเงินสำรองฉุกเฉินที่มักถูกมองข้าม

ราคาของใช้ประจำวัน ค่าอาหาร และค่าเดินทางที่ขยับขึ้น ทำให้คนมีรายได้ประจำจำนวนไม่น้อยรู้สึกว่าเงินเดือนเท่าเดิมแต่ใช้ได้น้อยลงกว่าเดิมมาก เรื่องนี้ไม่ได้อยู่แค่ในความรู้สึก เพราะข้อมูลเศรษฐกิจล่าสุดของธนาคารแห่งประเทศไทยระบุว่า เงินเฟ้อทั่วไปเดือนพฤษภาคม 2569 อยู่ที่ 2.79% เมื่อเทียบกับปีก่อน ขณะที่เงินเฟ้อพื้นฐานอยู่ที่ 0.92%

เมื่อรายจ่ายเพิ่มเร็วกว่ารายได้ สิ่งที่กระทบก่อนมักเป็นเงินสดในชีวิตประจำวัน ค่าอาหารหนึ่งมื้อ ค่าเดินทางหนึ่งเที่ยว หรือกาแฟหนึ่งแก้วอาจดูไม่มาก แต่เมื่อนับรวมทั้งเดือน ตัวเลขเล็ก ๆ เหล่านี้กลายเป็นเงินก้อนที่ทำให้หลายคนหมดแรงก่อนถึงวันเงินเดือนออก

ข้อมูลจากธนาคารแห่งประเทศไทยยังประเมินเศรษฐกิจปี 2569 ว่าจะเติบโต 1.5% และเงินเฟ้อทั่วไปทั้งปีอยู่ที่ 2.9% ซึ่งสะท้อนว่าค่าครองชีพยังเป็นประเด็นที่ต้องติดตามต่อในปีนี้

หนึ่งในวิธีที่ช่วยให้เห็นภาพเงินชัดขึ้น คือการแยกเงินออกเป็น “3 กอง” ตั้งแต่ต้นเดือน ไม่ใช่รอให้ใช้ไปก่อนแล้วค่อยดูว่าเหลือเท่าไร

กองแรกคือค่าใช้จ่ายจำเป็น เช่น ค่าอาหาร ค่าเช่า ค่าน้ำ ค่าไฟ ค่าเดินทาง และหนี้ที่ต้องจ่ายตามกำหนด กองนี้ควรเป็นเงินที่แยกไว้ชัดเจนที่สุด เพราะเป็นเงินที่กระทบชีวิตประจำวันโดยตรง

กองที่สองคือเงินเก็บหรือเงินสำรอง แม้จะเริ่มจาก 5–10% ของรายได้ หรือเริ่มจาก 500–1,000 บาทต่อเดือนก็ยังช่วยสร้างระยะห่างระหว่างชีวิตประจำวันกับเหตุฉุกเฉินได้บ้าง โดยเฉพาะในช่วงที่รายจ่ายไม่แน่นอน

กองที่สามคือเงินสำหรับเพิ่มรายได้ เช่น ซื้ออุปกรณ์เล็ก ๆ เพื่อขายของ ทำงานเสริม เรียนทักษะใหม่ หรือใช้เครื่องมือดิจิทัลช่วยทำงานบางอย่างให้เร็วขึ้น เงินกองนี้ไม่จำเป็นต้องเริ่มใหญ่ แต่ช่วยให้รายได้ไม่ผูกอยู่กับทางเดียวมากเกินไป

ค่าใช้จ่ายอีกส่วนที่มักไหลเงียบคือรายจ่ายจุกจิก กาแฟแก้วละ 60 บาท ถ้าซื้อทุกวันจะเท่ากับประมาณ 1,800 บาทต่อเดือน ตัวเลขนี้ไม่ได้หมายความว่าต้องเลิกทุกอย่างที่ชอบ แต่ทำให้เห็นว่าบางรายการสามารถลดความถี่ เปลี่ยนทางเลือก หรือกำหนดงบไว้ล่วงหน้าได้

อาหารเป็นอีกจุดที่ปรับแล้วเห็นผลเร็ว การทำอาหารกินเองบางมื้อ ซื้อของเป็นแพ็ค เลือกตลาดเช้า หรือดูสินค้าลดราคา อาจลดรายจ่ายได้วันละหลักสิบถึงหลักร้อยบาท สำหรับบางบ้าน เงินส่วนต่างตรงนี้เพียงพอที่จะย้ายไปเป็นเงินสำรองหรือเงินจ่ายหนี้ได้ทันที

ค่าเดินทางก็มีผลมากขึ้นในช่วงที่น้ำมันและค่าครองชีพผันผวน การรวมธุระหลายอย่างไว้ในวันเดียว ใช้รถสาธารณะในเส้นทางที่เหมาะ หรือวางแผนเดินทางให้ลดการวิ่งซ้ำ ๆ ช่วยลดรายจ่ายที่มักไม่ถูกบันทึกไว้ละเอียด

อีกด้านหนึ่ง หนี้ครัวเรือนยังเป็นแรงกดดันสำคัญต่อการเงินของคนไทย ธนาคารแห่งประเทศไทยระบุว่าระดับหนี้ครัวเรือนไทยยังเป็นประเด็นที่ต้องเฝ้าระวัง โดยหากลดลงต่ำกว่าระดับ 80% ของ GDP ไม่ได้ อาจกระทบต่อเศรษฐกิจและเสถียรภาพระบบการเงิน ข้อมูลไตรมาส 1 ปี 2569 ของภาคธนาคารยังระบุว่าหนี้ครัวเรือนต่อ GDP เพิ่มขึ้นเล็กน้อยในไตรมาส 4 ปี 2568 จากปัจจัยชั่วคราว เช่น การใช้บัตรเครดิตและสินเชื่อที่อยู่อาศัยช่วงปลายปี

สำหรับคนที่มีหนี้ การจัดลำดับจ่ายจึงสำคัญพอ ๆ กับการประหยัด รายการที่มีดอกเบี้ยสูงหรือมีผลต่อประวัติชำระหนี้ควรถูกมองเห็นก่อน ไม่ควรถูกซ่อนไว้ท้ายเดือน เพราะยิ่งปล่อยให้ค้าง ดอกเบี้ยและค่าธรรมเนียมอาจกลายเป็นภาระที่โตเร็วกว่าเงินต้น

ในฝั่งรายได้ การมีรายได้ทางเดียวไม่ใช่เรื่องผิด แต่ในช่วงที่ค่าครองชีพกดดัน รายได้เสริมเล็ก ๆ อาจช่วยให้เงินสดในมือยืดหยุ่นขึ้น ตัวอย่างเช่น รับงานหลังเลิกงาน ขายของออนไลน์ ทำคอนเทนต์ ตัดต่อภาพ ตัดต่อวิดีโอ เขียนโพสต์ หรือใช้ AI ช่วยงานที่ตัวเองทำอยู่แล้ว หากเพิ่มได้วันละ 100–200 บาท จะเท่ากับประมาณ 3,000–6,000 บาทต่อเดือน ก่อนหักต้นทุนและค่าใช้จ่ายที่เกี่ยวข้อง

อย่างไรก็ตาม รายได้เสริมควรถูกคำนวณแบบระมัดระวัง ไม่ใช่นับเฉพาะยอดขาย ต้องหักค่าส่ง ค่าวัตถุดิบ ค่าโฆษณา ค่าธรรมเนียมแพลตฟอร์ม และเวลาที่ใช้จริงด้วย เพื่อไม่ให้กลายเป็นงานที่ดูเหมือนมีรายได้ แต่เหลือกำไรน้อยกว่าที่คิด

เงินสำรองฉุกเฉินยังเป็นส่วนที่ช่วยลดแรงกระแทกได้มากที่สุดเมื่อเกิดเหตุไม่คาดคิด เช่น เจ็บป่วย ตกงาน รถเสีย หรือรายได้เสริมหายไปชั่วคราว เป้าหมาย 3–6 เดือนของค่าใช้จ่ายจำเป็นอาจดูไกลสำหรับหลายคน แต่การเริ่มจากเงินก้อนเล็กและแยกบัญชีไว้ชัดเจนทำให้แตะยากขึ้น

ข้อมูลที่ยืนยันได้ในตอนนี้คือ ค่าครองชีพยังเป็นแรงกดดันจริงในปี 2569 เงินเฟ้อกลับมาเป็นบวก และหนี้ครัวเรือนยังอยู่ในระดับที่หน่วยงานเศรษฐกิจให้ความสำคัญ ส่วนรายได้ของแต่ละคนจะเพิ่มได้เร็วแค่ไหนยังขึ้นอยู่กับอาชีพ พื้นที่ทำงาน ทักษะ และโอกาสของแต่ละคน

สำหรับคนที่กำลังรู้สึกว่าเงินหายเร็วขึ้น จุดเริ่มต้นที่ทำได้ทันทีคือดูเงินสดทั้งเดือนให้ชัด แยกเงินจำเป็นออกก่อน ลดรายจ่ายที่ไม่จำเป็นโดยไม่บีบชีวิตจนเกินไป และมองหารายได้เสริมที่มีต้นทุนต่ำพอจะทดลองได้โดยไม่เพิ่มภาระหนี้ใหม่

KEY TAKEAWAYS:

• เงินเฟ้อทั่วไปเดือนพฤษภาคม 2569 อยู่ที่ 2.79% ทำให้ค่าครองชีพยังเป็นประเด็นใกล้ตัวของคนไทย
• การแยกเงินเป็น 3 กองช่วยให้เห็นเงินจำเป็น เงินเก็บ และเงินเพิ่มรายได้ชัดขึ้น
• รายจ่ายเล็ก เช่น กาแฟ ค่าเดินทาง หรือของจุกจิก อาจรวมกันเป็นเงินก้อนใหญ่เมื่อคิดทั้งเดือน
• รายได้เสริมควรดู “กำไรจริง” หลังหักต้นทุน ไม่ใช่ดูแค่ยอดขาย
• เงินสำรองฉุกเฉินเริ่มจากก้อนเล็กได้ แต่ควรแยกไว้ชัดและไม่ใช้ปนกับเงินประจำวัน