เราจะคืนชีพไดโนเสาร์ได้จริงไหมและตอนนี้วิทยาศาสตร์ไปถึงจุดไหนแล้ว

ถ้าคุณเคยดู Jurassic Park น่าจะเคยคิดเหมือนกันว่า แล้วถ้าวันหนึ่งมนุษย์คืนชีพไดโนเสาร์ได้จริงล่ะ

เราจะได้เห็น T-Rex เดินอยู่ในสวนสัตว์หรือไม่

คำตอบสั้น ๆ คือ ตอนนี้ยังทำไม่ได้

และอาจยากกว่าที่หลายคนคิดมาก

ปัญหาใหญ่ที่สุดไม่ใช่เรื่องเทคโนโลยี

แต่คือเวลา

ไดโนเสาร์สูญพันธุ์ไปประมาณ 66 ล้านปีก่อน

ขณะที่ DNA เป็นโมเลกุลที่เสื่อมสลายตามธรรมชาติ

แม้จะถูกเก็บในสภาพที่ดีมาก DNA ก็ไม่สามารถอยู่รอดเป็นสิบล้านปีได้

พูดง่าย ๆ คือ วันนี้เราไม่มี DNA ไดโนเสาร์ที่สมบูรณ์เหลืออยู่บนโลกแล้ว

นี่คือจุดที่แตกต่างจากหนังอย่างสิ้นเชิง

ใน Jurassic Park นักวิทยาศาสตร์นำเลือดไดโนเสาร์จากยุงที่ติดอยู่ในอำพันมาสกัด DNA

ฟังดูสนุกมาก แต่ในโลกจริง DNA ที่เก่าแก่ขนาดนั้นสลายไปหมดนานแล้ว

ต่อให้เจอยุงในอำพันจริง ก็ไม่สามารถดึงจีโนมไดโนเสาร์ที่สมบูรณ์ออกมาได้

ดังนั้นการโคลนไดโนเสาร์แบบในหนังจึงแทบเป็นไปไม่ได้ด้วยความรู้ปัจจุบัน

แต่เรื่องไม่ได้จบแค่นั้น

เพราะนักวิทยาศาสตร์บางกลุ่มกำลังพยายามใช้วิธีอื่น

แทนที่จะคืนชีพไดโนเสาร์ตรง ๆ พวกเขาพยายามย้อนวิวัฒนาการของนก

หลายคนอาจไม่รู้ว่า นกในปัจจุบันคือทายาทโดยตรงของไดโนเสาร์กลุ่มหนึ่ง

พูดแบบง่ายที่สุดคือ ไดโนเสาร์ไม่ได้สูญพันธุ์ทั้งหมด

ส่วนหนึ่งวิวัฒนาการกลายเป็นนกที่เราเห็นทุกวัน

นี่จึงทำให้เกิดแนวคิดที่เรียกว่า Chickenosaurus

หรือโครงการดัดแปลงพันธุกรรมไก่ให้แสดงลักษณะโบราณของบรรพบุรุษไดโนเสาร์ออกมาอีกครั้ง

นักวิจัยสามารถทดลองกระตุ้นยีนบางตัวในตัวอ่อนไก่ จนเกิดลักษณะคล้ายปากยาวแบบไดโนเสาร์ ฟันดึกดำบรรพ์ หรือหางที่ยาวขึ้น

แม้ยังห่างไกลจาก T-Rex มาก แต่ก็แสดงให้เห็นว่าข้อมูลทางพันธุกรรมบางส่วนยังซ่อนอยู่ในนกยุคปัจจุบัน

ขณะเดียวกัน โลกวิทยาศาสตร์กำลังให้ความสนใจกับสัตว์ที่สูญพันธุ์ไปไม่นานกว่า

เช่น แมมมอธ หมาป่าไดร์ หรือเสือแทสเมเนีย

เพราะสัตว์เหล่านี้สูญพันธุ์ไปเพียงไม่กี่พันหรือไม่กี่หมื่นปี ทำให้ยังพอมี DNA เหลือให้ศึกษา

โอกาสคืนชีพสัตว์เหล่านี้จึงสูงกว่าไดโนเสาร์หลายล้านเท่า

แล้วถ้าทำได้จริง มนุษย์จะคืนชีพพวกมันไปทำไม

คำตอบมีหลายเหตุผล

บางคนมองว่าเป็นการแก้ไขความเสียหายที่มนุษย์เคยสร้างไว้

สัตว์จำนวนมากสูญพันธุ์เพราะการล่า การทำลายถิ่นอาศัย หรือกิจกรรมของมนุษย์โดยตรง

บางคนมองว่าการนำสัตว์บางชนิดกลับมาอาจช่วยฟื้นฟูระบบนิเวศได้

เช่น แมมมอธอาจช่วยรักษาทุ่งหญ้าในเขตอาร์กติกบางพื้นที่

อีกเหตุผลคือองค์ความรู้

เทคโนโลยีที่ใช้คืนชีพสัตว์สูญพันธุ์สามารถต่อยอดไปสู่การแพทย์ การอนุรักษ์พันธุกรรม และการช่วยเหลือสัตว์ใกล้สูญพันธุ์ในปัจจุบันได้

แต่ก็มีคนตั้งคำถามเหมือนกันว่า ถ้าเรามีงบประมาณมหาศาล ทำไมไม่ช่วยสัตว์ที่ยังมีชีวิตอยู่ก่อน

ทุกวันนี้ยังมีสัตว์หลายหมื่นชนิดกำลังเสี่ยงสูญพันธุ์อยู่จริง

บางคนจึงมองว่าการทุ่มเงินเพื่อคืนชีพสัตว์ที่หายไปแล้ว อาจไม่สำคัญเท่าการป้องกันไม่ให้สัตว์ที่ยังอยู่หายไปเพิ่มอีก

สุดท้ายแล้ว คำตอบของคำถามว่าเราจะคืนชีพไดโนเสาร์ได้ไหม คือ ยังไม่ได้ และอาจไม่มีวันได้ในรูปแบบที่คนส่วนใหญ่จินตนาการ

แต่สิ่งที่น่าสนใจกว่าคือ วิทยาศาสตร์กำลังเข้าใกล้ความสามารถในการแก้ไขและสร้างสิ่งมีชีวิตมากขึ้นเรื่อย ๆ

และบางทีคำถามสำคัญในอนาคตอาจไม่ใช่ว่า เราทำได้หรือไม่

แต่อาจเป็นว่า เมื่อวันนั้นมาถึง เราควรทำหรือไม่ต่างหาก