กู้ภัยได้เงินเดือนเท่าไหร่? เปิดรายได้อาสากู้ภัยและเจ้าหน้าที่กู้ภัยในประเทศไทย

งานกู้ภัยในไทยไม่ได้มีรูปแบบเดียว บางคนทำด้วยใจแบบอาสา ไม่มีเงินเดือนประจำ ขณะที่บางตำแหน่งเป็นพนักงานประจำหรือบุคลากรฉุกเฉินการแพทย์ มีค่าตอบแทนตามหน่วยงาน วุฒิ และหน้าที่รับผิดชอบ

หลายคนเห็นรถกู้ภัยวิ่งฝ่าฝน ฝ่ารถติด หรือออกช่วยเหตุฉุกเฉินกลางดึก แล้วอดสงสัยไม่ได้ว่า “งานหนักและเสี่ยงขนาดนี้ เขาได้เงินเดือนเท่าไหร่?”

คำตอบคือ งานกู้ภัยในประเทศไทยไม่มีตัวเลขเดียวที่ใช้ตอบได้ทั้งหมด เพราะคำว่า “กู้ภัย” ครอบคลุมตั้งแต่อาสาสมัครที่ทำด้วยใจ ไปจนถึงเจ้าหน้าที่ประจำของหน่วยงานรัฐ ท้องถิ่น มูลนิธิ โรงพยาบาล หรือระบบการแพทย์ฉุกเฉิน

จุดที่คนมักเข้าใจผิดคือ คิดว่ากู้ภัยทุกคนเป็นพนักงานเงินเดือนเหมือนกัน แต่ความจริงแล้ว “อาสากู้ภัย” จำนวนมากไม่ได้รับเงินเดือนประจำ เพราะทำงานในลักษณะจิตอาสา ใช้เวลาว่างเข้ามาช่วยเหลือผู้ป่วย ผู้บาดเจ็บ หรือเหตุฉุกเฉินในพื้นที่ บางหน่วยอาจมีค่าเดินทาง ค่าอาหาร หรือสวัสดิการบางอย่างให้ตามกำลังขององค์กร แต่ไม่ควรเหมารวมว่าเป็นรายได้ประจำทุกแห่ง

อีกกลุ่มคือเจ้าหน้าที่กู้ภัยหรือกู้ชีพที่ทำงานประจำกับหน่วยงานต่าง ๆ กลุ่มนี้มีค่าตอบแทนชัดเจนกว่า โดยขึ้นอยู่กับสังกัด วุฒิการศึกษา ประสบการณ์ ใบอนุญาตขับรถ ทักษะเฉพาะทาง และลักษณะการเข้าเวร

จากตัวอย่างประกาศรับสมัครงานที่พบในหน่วยงานท้องถิ่น บางตำแหน่งพนักงานจ้างเหมาบริการด้านกู้ชีพ-กู้ภัยมีค่าตอบแทนประมาณ 9,000 บาทต่อเดือน เช่น ประกาศขององค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นในเชียงใหม่ที่ระบุค่าตอบแทน 9,000 บาท สำหรับงานกู้ชีพกู้ภัย

ขณะที่ตำแหน่งที่ต้องใช้ทักษะเฉพาะมากขึ้น เช่น นักปฏิบัติการฉุกเฉินการแพทย์ หรือ Paramedic รายได้มักสูงกว่า ตัวอย่างประกาศของหน่วย EMS โรงพยาบาลศิริราช ระบุอัตราเงินเดือนนักปฏิบัติการฉุกเฉินการแพทย์ 20,090 บาท โดยยังไม่รวมค่าล่วงเวลา และมีการปรับฐานเงินเดือนทุกปีตามประกาศ

ข้อมูลตลาดงานจาก Jobsdb ระบุว่าเงินเดือนเฉลี่ยของตำแหน่งนักปฏิบัติการฉุกเฉินการแพทย์ในไทยอยู่ราว 17,000–33,000 บาท ซึ่งสะท้อนว่าเมื่อเป็นสายวิชาชีพเฉพาะทาง รายได้อาจขยับสูงกว่างานกู้ภัยทั่วไปได้ตามคุณสมบัติและหน่วยงาน

ดังนั้น หากสรุปแบบเข้าใจง่าย งานกู้ภัยในไทยอาจแบ่งรายได้คร่าว ๆ ได้เป็น 3 กลุ่ม

กลุ่มแรกคืออาสากู้ภัย ส่วนใหญ่ไม่มีเงินเดือนประจำ รายได้หลักมักไม่ได้มาจากงานกู้ภัยโดยตรง แต่ทำเพราะต้องการช่วยสังคม หรือเป็นส่วนหนึ่งของทีมอาสาในพื้นที่

กลุ่มที่สองคือเจ้าหน้าที่กู้ภัยหรือกู้ชีพประจำ รายได้อาจเริ่มตั้งแต่ระดับค่าตอบแทนพนักงานจ้างของท้องถิ่น ไปจนถึงหลักหมื่นกลาง ๆ ขึ้นอยู่กับสัญญาจ้างและภาระงาน

กลุ่มที่สามคือบุคลากรฉุกเฉินการแพทย์ เช่น Paramedic หรือผู้ที่มีคุณวุฒิและทักษะเฉพาะ รายได้มีโอกาสสูงกว่า เพราะต้องรับผิดชอบการประเมินผู้ป่วย การช่วยเหลือก่อนถึงโรงพยาบาล และทำงานภายใต้มาตรฐานทางการแพทย์ฉุกเฉิน

สิ่งที่ต้องระวังคือ ตัวเลขรายได้ไม่ควรถูกนำไปใช้เหมารวมทั้งประเทศ เพราะงานกู้ภัยมีหลายรูปแบบมาก บางพื้นที่เป็นมูลนิธิ บางพื้นที่อยู่กับเทศบาล อบต. โรงพยาบาล หรือหน่วยงานเฉพาะกิจ รายได้จึงเปลี่ยนตามงบประมาณ โครงสร้างองค์กร และภาระเวร

ยังไม่นับค่าล่วงเวลา ค่าเวรกลางคืน เบี้ยเลี้ยง หรือค่าตอบแทนพิเศษอื่น ๆ ที่บางหน่วยงานอาจมีให้ ทำให้รายได้รวมต่อเดือนของบางคนสูงกว่าเงินเดือนตั้งต้น แต่ก็ไม่ใช่สิทธิที่ทุกตำแหน่งหรือทุกหน่วยงานได้รับเหมือนกัน

เบื้องหลังตัวเลขเหล่านี้คือภาระงานที่หนักกว่าที่หลายคนเห็นจากภายนอก งานกู้ภัยไม่ใช่แค่การขับรถไปยังจุดเกิดเหตุ แต่เกี่ยวข้องกับการประสานงาน การประเมินความปลอดภัย การเคลื่อนย้ายผู้ป่วย การรับมืออุบัติเหตุ ความกดดันจากญาติผู้ป่วย และความเสี่ยงระหว่างปฏิบัติหน้าที่

สถาบันการแพทย์ฉุกเฉินแห่งชาติ หรือ สพฉ. เป็นหน่วยงานสำคัญในระบบการแพทย์ฉุกเฉินของไทย โดยมีบทบาทในการบริหารจัดการและประสานหน่วยงานที่เกี่ยวข้องทั้งภาครัฐ เอกชน และองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นในระบบฉุกเฉิน

สุดท้าย หากถามว่า “กู้ภัยได้เงินเดือนเท่าไหร่” คำตอบที่ตรงที่สุดคือ ต้องดูว่าหมายถึงกู้ภัยประเภทไหน หากเป็นอาสาสมัคร ส่วนใหญ่ไม่มีเงินเดือนประจำ หากเป็นเจ้าหน้าที่ประจำ อาจมีค่าตอบแทนตั้งแต่หลักพันปลายถึงหลักหมื่น และถ้าเป็นสายฉุกเฉินการแพทย์เฉพาะทาง รายได้อาจอยู่ในระดับสูงขึ้นตามประกาศรับสมัครและคุณสมบัติของตำแหน่ง

เรื่องนี้จึงไม่ใช่แค่คำถามเรื่องรายได้ แต่ยังทำให้เห็นว่าเบื้องหลังชุดกู้ภัยและเสียงไซเรน คือคนหลายกลุ่มที่ทำงานต่างรูปแบบกัน บางคนทำเป็นอาชีพ บางคนทำด้วยใจ และหลายคนต้องอยู่กับความเสี่ยงเพื่อให้คนอื่นได้รับความช่วยเหลือทันเวลา

• กู้ภัยในไทยไม่ได้มีรายได้แบบเดียวกัน ต้องแยกอาสากู้ภัย เจ้าหน้าที่ประจำ และบุคลากรฉุกเฉินการแพทย์
• อาสากู้ภัยจำนวนมากไม่มีเงินเดือนประจำ แต่อาจได้รับค่าเดินทาง ค่าอาหาร หรือสวัสดิการบางส่วนตามแต่ละหน่วย
• ตัวอย่างประกาศงานท้องถิ่นพบค่าตอบแทนกู้ชีพ-กู้ภัยราว 9,000 บาทต่อเดือน
• ตำแหน่งนักปฏิบัติการฉุกเฉินการแพทย์มีตัวอย่างเงินเดือน 20,090 บาท และตลาดงานบางแหล่งระบุช่วงราว 17,000–33,000 บาท
• รายได้จริงขึ้นอยู่กับสังกัด วุฒิ ทักษะเฉพาะ เวร โอที และเงื่อนไขของแต่ละหน่วยงาน