หน้าแรก ตรวจหวย เว็บบอร์ด ควิซ แชร์ลิ้ง Page อัลบั้ม คำคม Glitter เกมถอดรหัสภาพ คำนวณ การเงิน ราคาทองคำ กินอะไรดี
ข้อตกลงการใช้บริการนโยบายความเป็นส่วนตัวนโยบายเนื้อหานโยบายการสร้างรายได้About Usติดต่อเว็บไซต์แจ้งเนื้อหาไม่เหมาะสม

พะยูนไทย สัญญาณชีวิตของทุ่งหญ้าทะเลที่ไม่ควรมองข้าม


เขียนโดย dukedick

 

เวลาเห็นพะยูนว่ายช้า ๆ ในน้ำตื้น ภาพแรกที่หลายคนนึกถึงอาจเป็นสัตว์ทะเลหน้าตาน่ารัก แต่สำหรับทะเลไทย พะยูนไม่ได้เป็นแค่สัตว์สงวนที่ควรปกป้องเท่านั้น มันยังเป็นสัญญาณสำคัญว่าทุ่งหญ้าทะเลบริเวณนั้นยังพอมีชีวิตอยู่

พะยูน หรือ Dugong dugon เป็นสัตว์เลี้ยงลูกด้วยนมที่ใช้ชีวิตในทะเล อาหารหลักคือหญ้าทะเล จึงมักพบในพื้นที่ชายฝั่งน้ำตื้นที่มีแหล่งหญ้าทะเลสมบูรณ์ น้ำไม่ลึกมาก และคลื่นลมไม่รุนแรงเกินไป หน่วยงานด้านความหลากหลายทางชีวภาพของไทยระบุว่า พะยูนมักอาศัยบริเวณใกล้ชายฝั่งและใกล้แหล่งหญ้าทะเล โดยพื้นที่ที่เหมาะสมมักเป็นน้ำตื้นมากกว่าน้ำลึก

สิ่งที่ทำให้พะยูนพิเศษ คือชีวิตของมันผูกกับหญ้าทะเลแทบทุกด้าน หญ้าทะเลเป็นทั้งอาหารหลัก เป็นพื้นที่หากิน และเป็นระบบนิเวศที่รองรับสัตว์น้ำอีกจำนวนมาก ไม่ว่าจะเป็นปลา กุ้ง ปู หอย เต่าทะเล และสัตว์วัยอ่อนหลายชนิด

 

เวลาพะยูนเล็มหญ้าทะเล มันไม่ได้แค่กินอาหารเพื่อเอาชีวิตรอด แต่ยังช่วยให้แนวหญ้าทะเลเกิดการหมุนเวียน พฤติกรรมการกินของพะยูนช่วยเพิ่มความหลากหลายของชนิดหญ้าทะเล และมูลของพะยูนยังช่วยหมุนเวียนธาตุอาหารในแนวหญ้าทะเลได้ด้วย

พูดให้เห็นภาพง่าย ๆ พะยูนเหมือนสัตว์ที่คอยตัดแต่งสวนใต้ทะเลอย่างเงียบ ๆ ถ้าพื้นที่ไหนยังมีพะยูนอยู่ได้ พื้นที่นั้นมักต้องมีหญ้าทะเลที่กว้างพอ หนาแน่นพอ และปลอดภัยพอสำหรับการหากิน

นี่จึงเป็นเหตุผลที่พะยูนถูกมองเป็นตัวชี้วัดความสมบูรณ์ของระบบนิเวศหญ้าทะเล เพราะพะยูนต้องพึ่งแหล่งอาหารที่ดี หากหญ้าทะเลเสื่อมโทรมหรือหายไป พะยูนก็จะได้รับผลกระทบโดยตรง

แต่หญ้าทะเลไม่ได้สำคัญกับพะยูนเท่านั้น ในประเทศไทย หญ้าทะเลยังเป็นแหล่งที่อยู่อาศัย แหล่งอาหาร แหล่งวางไข่ และแหล่งอนุบาลสัตว์ทะเลหลายชนิด รวมถึงมีบทบาทช่วยกรองและปรับปรุงคุณภาพน้ำ เพราะระบบรากช่วยยึดจับหน้าดินและลดการพังทลายของตะกอนได้

 

ปัญหาคือ บ้านของพะยูนเปราะบางกว่าที่เห็น ภัยคุกคามของหญ้าทะเลมีได้หลายทาง ทั้งการพัฒนาชายฝั่ง ตะกอนจากกิจกรรมบนบก การขุดลอกร่องน้ำ การเดินเรือ เครื่องมือประมงบางประเภท น้ำเสีย และผลกระทบจากอุณหภูมิน้ำทะเลหรือความเปลี่ยนแปลงของสภาพภูมิอากาศ

เมื่อหญ้าทะเลลดลง พะยูนอาจต้องใช้พลังงานมากขึ้นเพื่อออกหาอาหารไกลกว่าเดิม ความเสี่ยงจากเรือ เครื่องมือประมง และความอ่อนแรงก็เพิ่มขึ้นตามไปด้วย ในระดับโลก IUCN ระบุว่าพะยูนอยู่ในกลุ่ม Vulnerable และมีความเปราะบางต่อแรงกดดันจากมนุษย์ เพราะเป็นสัตว์อายุยืนและสืบพันธุ์ช้า

สิ่งที่คนทั่วไปช่วยได้ อาจเริ่มจากเรื่องเล็กมากกว่าที่คิด

พะยูนอาจไม่ได้เคลื่อนไหวรวดเร็ว ไม่ได้ส่งเสียงดัง และไม่ได้ปรากฏตัวให้เห็นง่าย ๆ แต่การมีอยู่ของมันบอกอะไรบางอย่างเกี่ยวกับทะเลไทยได้มากกว่าที่คิด

ถ้าพะยูนยังมีอาหาร บ้านของมันก็ยังมีชีวิต
ถ้าหญ้าทะเลยังอยู่ สัตว์ทะเลวัยอ่อนจำนวนมากก็ยังมีที่หลบภัย
และถ้าทะเลยังปลอดภัยพอสำหรับพะยูน ชายฝั่งนั้นก็ยังมีโอกาสฟื้นตัวต่อไป

การรักษาพะยูนจึงไม่ใช่แค่การรักษาสัตว์ทะเลชนิดหนึ่ง แต่คือการรักษาทุ่งหญ้าใต้ทะเลที่เป็นบ้านของชีวิตอีกมากมาย และเป็นสัญญาณเตือนให้มนุษย์มองทะเลอย่างระมัดระวังมากขึ้นทุกครั้งที่ใช้ประโยชน์จากมัน

 

ภาพประกอบจาก internet จ้า 

เนื้อหาโดย: dukedick
แหล่งที่มา: กลไกการเผยแพร่ข้อมูลข่าวสารความหลากหลายทางชีวภาพของประเทศไทย, สำนักงานสิ่งแวดล้อมและควบคุมมลพิษที่ 13, IUCN Red List
อ้างอิง: https://chm-thai.onep.go.th/?page_id=427, https://epo13.pcd.go.th/th/news/detail/8383, https://nc.iucnredlist.org/redlist/amazing-species/dugong-dugon/pdfs/original/dugong-dugon.pdf
⚠ แจ้งเนื้อหาไม่เหมาะสม 
dukedick's profile
มีผู้เข้าชมแล้ว 142 ครั้ง
เขียนโดย dukedick
สวัสดีครับ ผมเป็นนักเขียนที่ชอบงานเขียนทางด้านเกร็ดความรู้ต่างๆ ไม่วาจะเป็นเกี่ยวกับสัตว์โลกน่ารัก หรือ เกร็ดความรู้ และเรื่องราวที่น่าสนใจต่างๆ
เขียนนิยายแฟนตาซีสนุกๆด้วย ในนามปากกา เหมียวกุ่ย หาอ่านได้ที่ Meb Market และ ReadAwrite ครับ ค้นหาด้วย นามปากกาได้เลยครับ หรือค้นหาใน Google ก็ได้ครับ ^_^
เป็นกำลังใจให้เจ้าของกระทู้โดยการ VOTE และ SHARE
Hot Topic ที่น่าสนใจอื่นๆ
มหาทักษา เปิดตารางเลขมงคล งวด 1 ธ.ค. 69 ส่องเลข 5 ตัว จับสลับจัดชุด 2 ตัวท้าย–3 ตัวท้ายโชคสลาตัน ทองมหาชน เปิดเลขเด็ด 1 ธ.ค. 69 วงกลมเน้น 7–6 จัดชุดสองตัว 8 ชุด สามตัวอีก 4 ชุดราคาบ้านไม่ลดแม้น้ำท่วมประวัติผัดไทย ไขปริศนา 7 เรื่องที่หลายคนไม่รู้ จอมพล ป. คิดค้นจริงหรือ?"เท้ง ณัฐพงษ์" ส่งกำลังใจ "ไอซ์ รักชนก" ก่อนศาลอุทธรณ์ชี้ชะตาคดี ม.112 วันที่ 23 พ.ย. นี้ ย้ำหลักสิทธิประกันตัวและหวังกลับมาร่วมซักฟอกต้นเดือน ธ.ค.เลือกซื้อไข่ไก่สดจากตลาดอย่างไรตารางหวย ปกเขียว งวด 1 ธันวาคม 695 มหาวิทยาลัยไทยติดอันดับโลกด้านความยั่งยืน 2027 ม.อ. คว้าอันดับ 5 ของประเทศทำไมเพื่อนร่วมงานเงียบๆ ถึงสังเกตเห็นเรื่องที่คนอื่นมองข้ามเปิด 5 อาชีพที่เคยมีอยู่จริงในไทย แต่ปัจจุบันแทบไม่มีคนทำแล้วสลากสัญจรจังหวัดตาก งวด 1 ธ.ค. 69 เปิดข้อมูลตัวเลขหลายด้าน ส่องเลขเด่นจากข้อมูลจังหวัดและผู้ว่าฯ"บอย พีซเมคเกอร์" วอนหยุดขุดคุ้ยสาเหตุการจากไป “พีธ พีระ”
ดู Hot Topic ทั้งหมด
"งูก้นขบ" (Red-tailed Pipe Snake): งูตัวเล็กผู้ซ่อนหัวและชูหางสีแดงเพื่อเบี่ยงเบนความสนใจ"ตุ๊กแกบิน" (Kuhl's Flying Gecko): นักร่อนตัวจิ๋วแห่งป่าฝน ผู้ใช้พังผืดพรางตัวและเคลื่อนที่ผ่านอากาศกบหัวแบนบอร์เนียว (Barbourula kalimantanensis): กบปริศนาแห่งเกาะบอร์เนียว ผู้มีปอดขนาดเล็กจิ๋วและใช้ชีวิตใต้น้ำดิพโพลคอลัส (Diplocaulus): สัตว์สะเทินน้ำสะเทินบ้ำโบราณผู้มีกะโหลกรูปบูมเมอแรง
ตั้งกระทู้ใหม่